Wanneer uw claim afgewezen wordt wegens verzwijging, voelt dat als een klap in het gezicht. U heeft premie betaald, schade geleden en rekende op de uitkering waar u recht meende te hebben. Maar de verzekeraar wijst uw claim af met het argument dat u bij het afsluiten van de verzekering relevante informatie niet of onjuist heeft opgegeven. Dit overkomt meer mensen dan u denkt en lang niet altijd is de afwijzing terecht. In dit artikel leest u wat verzwijging precies inhoudt, wanneer een verzekeraar uw claim mag afwijzen en welke stappen u kunt ondernemen om de afwijzing aan te vechten.
Wat is verzwijging bij verzekeringen?
Verzwijging houdt in dat u bij het aanvragen van een verzekering bepaalde informatie niet of onjuist heeft verstrekt. Het gaat om informatie die relevant is voor de beoordeling van het risico dat de verzekeraar op zich neemt. Denk bijvoorbeeld aan het niet melden van een medische aandoening bij een levensverzekering, het verzwijgen van eerdere waterschade bij een inboedelverzekering of het niet opgeven van een strafrechtelijk verleden bij een autoverzekering. De wettelijke basis voor verzwijging is vastgelegd in artikel 7:928 van het Burgerlijk Wetboek. Dit artikel bepaalt dat de verzekeringnemer verplicht is om voor het sluiten van de overeenkomst alle feiten mee te delen die hij kent of behoort te kennen en waarvan hij weet of behoort te begrijpen dat deze voor de verzekeraar van belang zijn voor de beoordeling van het te verzekeren risico. Dit wordt ook wel de mededelingsplicht genoemd.
Wanneer mag de verzekeraar uw claim afwijzen wegens verzwijging?
Een verzekeraar mag niet zomaar elke claim afwijzen wegens verzwijging. De wet stelt specifieke voorwaarden waaraan moet zijn voldaan voordat de verzekeraar een beroep kan doen op schending van de mededelingsplicht.
De verzekeraar moet vragen hebben gesteld Een belangrijk uitgangspunt is dat de verzekeraar bij de aanvraag gerichte vragen moet hebben gesteld. De verzekeringnemer is in beginsel alleen verplicht om vragen te beantwoorden die door de verzekeraar zijn gesteld op het aanvraagformulier. Als de verzekeraar geen vraag heeft gesteld over een bepaald onderwerp, kan de verzekeraar zich in veel gevallen niet beroepen op verzwijging met betrekking tot dat onderwerp. Er geldt wel een uitzondering voor feiten waarvan de verzekeringnemer wist of behoorde te begrijpen dat deze voor de verzekeraar relevant waren, ook zonder dat ernaar is gevraagd.
De verzwegen informatie moet relevant zijn
Niet elke niet-gemelde omstandigheid rechtvaardigt een afwijzing van de claim. De verzwegen informatie moet relevant zijn voor de beoordeling van het risico. De verzekeraar moet aantonen dat hij de verzekering niet of onder andere voorwaarden zou hebben gesloten als hij de juiste informatie
had gehad. Als de verzekeraar de verzekering ook met de juiste informatie zou hebben gesloten, kan de claim niet worden afgewezen wegens verzwijging.
Opzet tot misleiding
De gevolgen van verzwijging hangen af van de vraag of er sprake was van opzet tot misleiding. Als
de verzekeringnemer bewust informatie heeft achtergehouden met het doel de verzekeraar te misleiden, mag de verzekeraar de overeenkomst opzeggen en elke uitkering weigeren. Was er geen opzet tot misleiding, dan zijn de gevolgen minder vergaand. In dat geval moet de verzekeraar aantonen welke dekking hij zou hebben geboden als hij de juiste informatie had gehad en wordt de uitkering dienovereenkomstig aangepast.
Veelvoorkomende situaties waarin claims worden afgewezen wegens
verzwijging In de praktijk zijn er verschillende situaties waarin verzekeraars een beroep doen op verzwijging om een claim af te wijzen. Het is nuttig om deze situaties te kennen, zodat u kunt inschatten of de afwijzing van uw claim terecht is.
Medische informatie niet gemeld
Bij levensverzekeringen en arbeidsongeschiktheidsverzekeringen wordt vaak gevraagd naar uw medische verleden. Het niet melden van eerdere behandelingen, chronische aandoeningen of psychische klachten kan leiden tot een afwijzing. Toch is niet elke medische omstandigheid relevant. Als de niet-gemelde aandoening geen verband houdt met de claim, kan de verzekeraar de claim mogelijk niet afwijzen.
Strafrechtelijk verleden verzwegen
Veel aanvraagformulieren bevatten vragen over uw strafrechtelijke verleden. Het niet melden van eerdere veroordelingen of boetes kan als verzwijging worden aangemerkt. Hierbij is het van belang of de vraag duidelijk en ondubbelzinnig was geformuleerd. Vage of ruim geformuleerde vragen kunnen in uw voordeel werken.
Eerdere schadehistorie niet opgegeven
Bij het afsluiten van een nieuwe verzekering wordt vaak gevraagd naar eerdere schadegevallen. Het niet vermelden van eerdere claims kan leiden tot het afwijzen van een nieuwe claim wegens verzwijging. De verzekeraar kan via het CIS uw schadehistorie controleren, waardoor onjuiste opgaven relatief snel aan het licht komen.
Uw verweer tegen een afwijzing wegens verzwijging
Als uw claim afgewezen is wegens verzwijging, heeft u verschillende mogelijkheden om de afwijzing aan te vechten. De kans op succes hangt af van de specifieke omstandigheden van uw geval.
Betwist dat er sprake is van verzwijging
U kunt aanvoeren dat u de betreffende informatie niet kende of redelijkerwijs niet hoefde te kennen. Als u bijvoorbeeld niet op de hoogte was van een medische aandoening omdat deze nog niet was gediagnosticeerd, kunt u deze ook niet hebben verzwegen. Ook kunt u aanvoeren dat de vragen op het aanvraagformulier onduidelijk waren en dat u deze in redelijkheid anders mocht interpreteren.
Betwist de relevantie
De verzekeraar moet aantonen dat de verzwegen informatie van wezenlijk belang was voor de acceptatiebeslissing. Als de verzekeraar niet kan bewijzen dat hij de verzekering niet of tegen andere voorwaarden zou hebben gesloten, houdt de afwijzing geen stand. Dit verweer is regelmatig succesvol, omdat verzekeraars niet altijd kunnen onderbouwen dat de verzwegen informatie daadwerkelijk van invloed zou zijn geweest op hun acceptatiebeleid.
Beroep op proportionaliteit
Zelfs als vaststaat dat er sprake is van verzwijging zonder opzet, moet de verzekeraar proportioneel reageren. De verzekeraar mag niet de volledige uitkering weigeren als hij de verzekering bij juiste informatieverstrekking wel zou hebben gesloten, zij het tegen andere voorwaarden. In dat geval moet de uitkering worden berekend op basis van de dekking die de verzekeraar zou hebben geboden.
Termijnen bij verzwijging
De verzekeraar kan zich niet onbeperkt beroepen op verzwijging. De wet bepaalt dat de verzekeraar de gevolgen van verzwijging moet inroepen binnen twee maanden nadat hij de verzwijging heeft ontdekt. Als de verzekeraar langer wacht, verliest hij het recht om zich op de verzwijging te beroepen. Het is daarom belangrijk om na te gaan wanneer de verzekeraar op de hoogte is gekomen van de vermeende verzwijging en of hij tijdig actie heeft ondernomen. Bovendien geldt dat de verzekeraar het recht om de overeenkomst te beëindigen wegens verzwijging verliest als er sinds het sluiten van de overeenkomst meer dan vijf jaar zijn verstreken. Na deze termijn kan de verzekeraar de polis niet meer opzeggen op grond van verzwijging, tenzij er sprake is van opzet tot misleiding.
De procedure bij het Kifid
Als u er met uw verzekeraar niet uitkomt, kunt u een klacht indienen bij het Klachteninstituut Financiële Dienstverlening. Het Kifid behandelt geschillen tussen consumenten en financiële dienstverleners. De geschillencommissie kan een bindend oordeel uitspreken over de vraag of de verzekeraar uw claim terecht heeft afgewezen wegens verzwijging. Een Kifid-procedure is doorgaans sneller en goedkoper dan een gang naar de rechter.
Contra-expertise bij verzwijgingszaken
Als de verzekeraar zijn afwijzing baseert op een expertiserapport of een onderzoek door een extern bureau, heeft u het recht om een contra-expertise te laten uitvoeren. Een onafhankelijke deskundige kan beoordelen of de conclusies van de door de verzekeraar ingeschakelde expert gerechtvaardigd
zijn. In veel gevallen komt een contra-expert tot andere of meer genuanceerde conclusies, wat uw verweer tegen de afwijzing aanzienlijk kan versterken. De kosten van een contra-expertise kunnen bij een succesvolle procedure op de verzekeraar worden verhaald.
De invloed van de tussenpersoon op verzwijgingszaken
Als u uw verzekering heeft afgesloten via een assurantietussenpersoon of verzekeringsadviseur, kan dit van invloed zijn op de beoordeling van de vermeende verzwijging. De tussenpersoon heeft een zorgplicht jegens u en moet u adequaat voorlichten over het belang van volledige informatieverstrekking. Als de tussenpersoon u onvoldoende heeft gewezen op het belang van bepaalde informatie, of als de tussenpersoon het aanvraagformulier namens u heeft ingevuld en daarbij informatie heeft weggelaten, kan de verzekeraar u dit mogelijk niet volledig aanrekenen. In dergelijke gevallen kan de verzekeraar zich minder gemakkelijk beroepen op verzwijging, omdat de fout niet uitsluitend aan u is toe te rekenen.
Verschil tussen verzwijging en verzekeringsfraude
Het is belangrijk om het onderscheid te kennen tussen verzwijging en verzekeringsfraude. Bij verzwijging gaat het om het niet of onjuist verstrekken van informatie bij het afsluiten van de verzekering. Bij fraude gaat het doorgaans om het opzettelijk misleiden van de verzekeraar bij het indienen van een claim. De gevolgen van fraude zijn over het algemeen ernstiger dan die van verzwijging zonder opzet. Bij fraude kan de verzekeraar het volledige recht op uitkering laten vervallen en een registratie doorvoeren in het Extern Verwijzingsregister.
De rechter en de uitleg van aanvraagformulieren
In veel verzwijgingszaken draait het geschil om de uitleg van vragen op het aanvraagformulier. De rechter hanteert hierbij het uitgangspunt dat onduidelijke of voor meerdere interpretaties vatbare vragen in het voordeel van de verzekeringnemer moeten worden uitgelegd. Dit is de zogenaamde contra proferentem-regel. Een verzekeraar die onduidelijke vragen stelt, kan zich minder gemakkelijk beroepen op verzwijging als de verzekeringnemer een bepaalde vraag redelijkerwijs anders mocht interpreteren.
Daarnaast kijkt de rechter naar de context waarin het aanvraagformulier is ingevuld. Was er sprake van tijdsdruk? Had de verzekeringnemer voldoende gelegenheid om de vragen zorgvuldig te lezen? Werden de vragen mondeling gesteld door een tussenpersoon of schriftelijk via een online formulier? Al deze omstandigheden spelen mee in de beoordeling of de verzekeringnemer de mededelingsplicht daadwerkelijk heeft geschonden.
Gesubsidieerde rechtsbijstand bij verzwijgingszaken
Een procedure tegen uw verzekeraar hoeft niet onbetaalbaar te zijn. Als uw inkomen beperkt is, kunt u mogelijk een beroep doen op gesubsidieerde rechtsbijstand via de Raad voor Rechtsbijstand. Met een toevoeging betaalt u slechts een eigen bijdrage en neemt de overheid het grootste deel van de advocaatkosten voor haar rekening. Zo kunt u ook met een beperkt budget opkomen voor uw rechten.
Laat uw afwijzing beoordelen
Een afwijzing van uw claim wegens verzwijging is niet altijd terecht. Verzekeraars wijzen claims soms te snel af of hanteren een te ruime interpretatie van de mededelingsplicht. Een gespecialiseerde advocaat kan beoordelen of de afwijzing juridisch standhoudt en u adviseren over de meest kansrijke strategie om de afwijzing aan te vechten. Is uw claim afgewezen wegens verzwijging en wilt u weten of u nog mogelijkheden heeft? Neem contact met ons op voor een vrijblijvende beoordeling van uw zaak. Onze advocaten hebben ruime ervaring met verzekeringskwesties en helpen u graag om uw rechten veilig te stellen. Hoe sneller u actie onderneemt, hoe groter de kans op een gunstige uitkomst.
Lees ook
Hulp nodig van een advocaat?
Onze advocaten zijn gespecialiseerd in strafrecht.
Hulp nodig? Onze verzekeringsrecht advocaat helpt u graag verder. Neem vrijblijvend contact op voor een gratis eerste advies.
