Bir darp veya saldırının ardından bedensel şikâyetler, korku ve maddi zarar yaşayabilirsiniz. Tazminat talep etmenin birkaç yolu vardır: ceza yargılamasında faile karşı bir talepte bulunmak, hukuk davası açmak ve koşullar uygunsa Şiddet Suçları Tazminat Fonu’ndan (Schadefonds Geweldsmisdrijven) bir ödeme almak. Hangi yolun uygun olduğu delillere, ceza davasına, zarara ve paranın fiilen tahsil edilip edilemeyeceğine bağlıdır.
Nederlands: Lees dit artikel in het Nederlands: Schadevergoeding na mishandeling en smartengeld voor slachtoffers
English: Read this article in English: Compensation after an assault and compensation for pain and suffering for victims
Yazar: Onur Arslan, Arslan Advocaten avukatı. Hollanda Barolar Birliği’nin uzmanlık alanları siciline iş hukuku ve kişisel yaralanma alanlarında kayıtlıdır. Son güncelleme: 17 Eylül 2026.
Her yol için bir mahkûmiyet kararı gerekmez. Ayrıca hâkimin hükmettiği bir tutar, her durumda bu parayı hemen alacağınız anlamına gelmez. Bu nedenle talebin hukuken kabul edilebilirliği ile fiilen tahsil edilebilirliğini ayrı ayrı değerlendirmek önemlidir. Aşağıda hangi belgelerin yardımcı olduğunu, hangi zarar kalemlerinin önemli olduğunu ve farklı süreçlerin birbirine karışmasını nasıl önleyeceğinizi okuyabilirsiniz.
Kısaca
- Bir darp veya saldırıdan sonra üç yol vardır: ceza yargılamasına zarar gören taraf olarak katılmak, faile karşı hukuk davası açmak ve Şiddet Suçları Tazminat Fonu’na başvurmak.
- Ceza yargılamasına katılmak için harç ödenmez ve talep ceza davasıyla birlikte ilerler; ancak hız garanti edilmez: erteleme, istinaf veya talebin kabul edilemez bulunması süreci aksine uzatabilir. Ayrıca ceza hâkimi yalnızca ceza yargılamasına orantısız bir yük getirmeyen talepleri inceler.
- CJIB (Hollanda Merkezi Adli Tahsilat Kurumu) tarafından tahsilat ve avans ödeme düzenlemesi, hükmedilen her talep için değil, yalnızca verilmiş bir tazminat tedbiri (schadevergoedingsmaatregel) için geçerlidir. Bu tedbire hükmedilmişse ve fail kararın kesinleşmesinden sekiz ay sonra hiç ödeme yapmamış veya tam ödeme yapmamışsa, devlet kalan tutarı size öder ve bu tutarı failden kendisi tahsil eder.
- Fon, tam bir tazminat değil, bir destek ödemesi sağlar ve failin mahkûm edilmiş olmasını şart koşmaz.
- Psikolojik sonuçlar da hesaba katılır; ancak iki şeyi birbirinden ayırın: kişilik değerlerine yönelik ihlalin kendisi için manevi tazminat ile maddi zarar niteliğindeki tedavi ve sonuç giderleri (terapi, kaybedilen gelir). Aynı sonuçları iki kez hesaba katmayın. Bkz. psikolojik zarar ve manevi tazminat.
Üç yolun karşılaştırması
Hangi yolun uygun olduğu ceza davasına, delillere ve failin ödeme gücünün bulunup bulunmadığına bağlıdır. Çoğu zaman iki yol aynı anda izlenebilir.
| Ceza davasına katılma | Faile karşı hukuk davası | Şiddet Suçları Tazminat Fonu | |
|---|---|---|---|
| Ne alırsınız? | Sabit görülen suçla bağlantılı zararın tazmini | Sorumluluğu ve zararı ispat etmeniz hâlinde tam tazminat | Tam tazminat değil, götürü bir destek ödemesi |
| Mahkûmiyet gerekli mi? | Evet, faile karşı açılmış bir ceza davası bulunmalıdır | Hayır, ancak faili tanımanız ve onu sorumlu tutabilmeniz gerekir | Hayır; fail bilinmiyorsa veya mahkûm edilmemişse de başvurulabilir |
| Maliyeti nedir? | Harç yoktur; zarar formu ile kendiniz katılabilirsiniz | Mahkeme harcı ve genellikle hukuki yardım masrafları | Başvuru ücretsizdir |
| Ne kadar sürer? | Ceza davasıyla birlikte ilerler; erteleme veya istinaf süreci uzatır | Genellikle en uzun süren yoldur | Ceza davasından bağımsız, kendine ait bir inceleme süresi vardır |
| Bu yolun sınırı | Talep, ceza yargılamasına orantısız bir yük getirmemelidir; aksi takdirde kabul edilemez bulunur | Pratikteki sınır tahsil edilebilirliktir: failin ödeme gücü yoksa bir mahkeme kararının pek değeri olmaz | Yalnızca kasıtlı bir şiddet suçu sonucu oluşan ağır bedensel veya psikolojik zararlarda |
| Tahsilatı kim yapar? | Tazminat tedbirine hükmedilmişse: CJIB; sekiz ay sonra avans ödeme düzenlemesi devreye girer | Siz kendiniz, bir icra memuru (deurwaarder) aracılığıyla | Fon ödemeyi doğrudan yapar |
| Süre | Duruşma gününe kadar (duruşma dahil); Slachtofferhulp aracılığıyla zamanında başvurun | Zarar ve failin öğrenilmesinden itibaren beş yıl; suç teşkil eden bir fiilde bu süre, kamu davası açma hakkı devam ettiği sürece işlemeye devam eder | Suçun işlenmesinden itibaren on yıl |
| Form | Hollanda Mağdur Destek Kurumu (Slachtofferhulp Nederland) üzerinden zarar formu | Bir avukat aracılığıyla dava dilekçesi veya başvuru dilekçesi | Şiddet Suçları Tazminat Fonu’na başvuru |
Önce güvenlik ve uygun yardım
Şiddet hâlâ devam ediyorsa veya doğrudan bir tehlike varsa, güvenliğiniz her şeyden önce gelir. Acil bir tehdit durumunda acil yardım hizmetlerini arayın. Yaralanmalarınızı bir doktora uygun şekilde muayene ettirin ve kendinizi güvende hissetmiyorsanız destek isteyin. Tazminat talebi, korunmanın veya tedavinin yerini almak için değildir.
Olaya ilişkin bilgileri mümkün olan en kısa sürede saklayın. Mesajlar, fotoğraflar, tanıkların iletişim bilgileri ve tıbbi yazışmalar buna örnektir. Bir kabul beyanı almak için failin kendisiyle iletişime geçmeniz gerekmez. Delillerin güvenli bir şekilde nasıl saklanabileceğini polisle veya bir yardım görevlisiyle konuşun.
Slachtofferhulp Nederland, suçun sonuçlarıyla başa çıkmanızda ve tazminatla ilgili sorularınızda size destek olabilir. Bunun yanında bir avukat, dosyanıza hangi hukuki yolun uygun olduğunu değerlendirebilir. Hangi kısmı kimin üstleneceğini kararlaştırın; böylece aynı bilgileri tekrar tekrar vermek zorunda kalmazsınız.
Suç duyurusu ve darbın ispatı
Suç duyurusunda bulunmak, cezai soruşturma ve olayın kayıt altına alınması için önemli bir adım olabilir. Bizzat yaşadıklarınızı anlatın ve ilgili belgeleri teslim edin. Suç duyurusu tutanağı bir delildir; ancak tek başına her hukuki zarar kaleminin kabul edilmesi gerektiğini kendiliğinden kanıtlamaz.
Tıbbi kayıtlar, olaydan kısa bir süre sonra hangi yaralanmaların tespit edildiğini destekleyebilir. Fotoğraflar görünür yaraları gösterebilir. Tanık beyanları ve mesajlar, olayın nasıl geliştiğinin yeniden ortaya konmasına yardımcı olabilir. Orijinal dosyaları saklayın, görüntüleri veya mesajları değiştirmeyin.
Eksik bilgi varsa, hâlâ neyin elde edilebileceğini somut olarak belirtmek yararlıdır. Bir kafe, restoran veya mağazadaki kamera görüntüleri buna örnektir. Bunların uygun bir yol üzerinden saklanmasını zamanında talep edin. Özellikle gizlilik ve devam eden soruşturma nedeniyle görüntüleri doğrudan almak her zaman mümkün olmayabilir.
Ceza yargılamasında tazminat talep etmek
Fail hakkında kovuşturma yapılırsa, mağdur belirli koşullar altında zarar gören taraf olarak ceza davasında tazminat talep edebilir. Bunun için zararın, ceza davasında görülen suçla yeterli bir bağlantısı bulunmalıdır. Talep zamanında ve yeterince gerekçelendirilerek sunulmalıdır.
Düzenli bir yapı işinizi kolaylaştırır: her zarar kalemi için tutar, dönem, açıklama ve delil. Maddi zararı manevi tazminattan ayırın. Her hoş olmayan sonucu kendiliğinden ayrı bir tutar olarak eklemeyin; hukuki dayanak ve gerekçelendirme her zaman gereklidir.
Ceza hâkimi bir talebi tamamen veya kısmen kabul edebilir, reddedebilir ya da kabul edilemez bulabilir. Özellikle karmaşık zarar sorularında, bunların ceza yargılamasında incelenmesi fazla ağır bir yük oluşturabilir. Bunun olası bir hukuk davası açısından ne anlama geldiği, verilen karara bağlıdır. Yalnızca sözlü özeti değil, kararın tam metnini değerlendirtin.
Kabul edilemezlik, esastan ret ile aynı şey değildir
Bir talep ceza davasında esastan incelenemiyorsa, bazen bir hukuk davası açmak gerekebilir. Talebin kabul edilemez bulunması, zarar veya sorumluluk bulunmadığı anlamına kendiliğinden gelmez. Bu karar, ceza yargılamasının sınırlarıyla ilgili olabilir.
Esastan verilen bir ret kararının ise farklı sonuçları olabilir. Bu durumda kararın gerekçesi ve başvurulabilecek kanun yolları önem kazanır. Hiçbir karar verilmemiş gibi, danışmadan aynı talebi yeniden sunmayın. İstinaf veya diğer adımlar için öngörülen süreler de kısa olabilir.
Kararın tam metnini ve sunduğunuz tazminat talebini ekleriyle birlikte saklayın. Böylece hangi kalemlerin değerlendirildiği ve geriye ne kadar alan kaldığı incelenebilir. Ayrıntılı bir döküm, aynı talebi iki kez ileri sürmenizi veya tam tersine hâlâ açık olan bir hakkı gözden kaçırmanızı önler.
Faile karşı hukuk davası
Ceza yargılamasında uygun bir çözüm bulunamadığında veya zarar fazla karmaşık olduğunda hukuk davası gündeme gelebilir. Bu davada sorumluluk, illiyet bağı ve zararın kapsamı değerlendirilir. Cezai mahkûmiyet ispat bakımından önemli olabilir; ancak zararın hukuk yargılamasında hesaplanması yine de özen gerektirir.
Mahkûmiyet olmasa bile bazen hukuki bir talep incelenebilir. Ancak kovuşturmaya yer olmadığı kararı (takipsizlik) veya beraat kararı değerlendirmede dikkatle göz önünde bulundurulmalıdır. Bunun gerekçesi ve mevcut deliller önemlidir. Talebin kendiliğinden başarısız olacağını da, kendiliğinden başarılı olacağını da varsaymak yanlıştır.
Hukuk davası masraf ve zaman gerektirir. Davayı kazanma ihtimalini, ispat sorunlarını ve tahsil edilebilirliği önceden konuşun. Failin ödeme gücü yoksa ve uygulanabilir bir tahsilat düzenlemesi bulunmuyorsa, lehinize verilmiş bir kararın pratik değeri azalır. Bu değerlendirme, yol seçiminin bir parçasıdır.
Şiddet Suçları Tazminat Fonu ne yapar?
Fon, belirli koşullar altında, kasıtlı bir şiddet suçu sonucu oluşan ağır bedensel veya psikolojik zararlar için mali bir destek ödemesi yapar. Bu, tüm hukuki zararların eksiksiz bir hesabı değildir. Düzenlemenin kendine özgü koşulları ve değerlendirme yöntemi vardır. Cezai mahkûmiyet her zaman gerekli değildir.
Fon’un güncel bilgilerine göre başvuru süresi ilke olarak suçun işlenmesinden itibaren on yıldır; daha sonra yapılan bir başvuruda geçerli bir neden gösterilmelidir. Suçun işlendiği yer, zararın ağırlığı ve varsa sizin kendi payınız da önem taşır. Koşulları resmî başvuru sayfasından kontrol edin.
Failin veya bir sigortacının ne ödeyeceği henüz belli değilken de başvuru incelenebilir. Diğer ödemeleri doğru bir şekilde bildirin ve ödemelerin çakışmasına ilişkin talimatlara uyun. Şiddet Suçları Tazminat Fonu’nun koşulları, başvurunuz için hangi bilgilerin gerektiğini belirlemenize yardımcı olur.
Destek ödemesi, tam bir kişisel yaralanma tazminatı değildir
Hukuki zarar çok sayıda ayrı kalemden oluşabilir; Fon ise kendine özgü bir sistem kullanır. Bu nedenle bir destek ödemesi, gelecekteki tüm masraflarınızın veya gelir kaybınızın tazmin edildiği anlamına gelmez. Belirli bir kişinin tam sorumluluğu hakkında kendiliğinden verilmiş bir karar da değildir.
Kararı ve dayandığı bilgileri saklayın. Daha sonra failden veya başka bir düzenleme kapsamında bir ödeme gelirse, bu ödemenin önceki destek ödemesiyle ilişkisinin değerlendirilmesi gerekir. Aynı zarar, değerlendirme yapılmadan birden fazla kez tazmin edilmemelidir.
Farklı tutarları tek bir dökümde toplatın. Her ödeme için dayanağı, tarihi ve kapsadığı zarar kalemlerini belirtin. Böylece hukuki temsilciniz, bir hukuki uzlaşmanın, Fon ödemesinin veya sigorta ödemesinin hatalı şekilde mahsup edilmesini önleyebilir.
Tedavi masrafları ve diğer maddi zararlar
Maddi zarar; cepten ödenen sağlık giderlerini, hasar gören giysi veya gözlüğü, yol masraflarını ve gerekli yardımı kapsayabilir. Olaydan sonraki her harcama kendiliğinden darptan kaynaklanmış sayılmaz. Belgeleri saklayın ve bağlantıyı açıklayın. Sağlık giderlerinde sağlık sigortacınızın geri ödeme dökümleri de önemlidir.
Bazen ev işlerinde veya kişisel bakımda yardıma ihtiyaç duyarsınız. Olaydan önce kendi başınıza neler yaptığınızı ve şimdi ne kadar ek yardıma ihtiyaç duyduğunuzu anlatın. Aile üyelerinin ücretsiz yardımı da belirli koşullar altında hesaba katılabilir. Hukuki hesaplama yardımın türüne göre değişir ve kendiliğinden yardım eden kişinin ücretine eşit değildir.
Zorunlu bir taşınma, güvenlik önlemleri veya başka köklü tedbirler ayrı bir değerlendirme gerektirir. Bunların makullüğü, gerekliliği ve olayla bağlantısı iyi gerekçelendirilmelidir. Büyük harcamalardan önce mümkünse danışın; ancak gerekli güvenlik önlemlerini ertelemeyin.
Şiddet sonrası gelir kaybı
Bedensel veya psikolojik şikâyetler işinizi etkileyebilir. Gelir kaybı için, darp yaşanmasaydı muhtemelen içinde bulunacağınız durum ile fiilen elde ettiğiniz gelir karşılaştırılır. Bir işçi maaş bordrolarını ve işe devamsızlık bilgilerini toplar; serbest çalışan biri ise ayrıca işlerini, masraflarını ve işletme sonuçlarını göstermelidir.
Tıbbi bir kısıtlama ile mali bir zarar kalemi aynı şey değildir. Şikâyetlerinizin neden belirli işleri yapmanızı imkânsız kıldığı ve bunun gelirinize nasıl yansıdığı açıklanmalıdır. Bir sosyal yardım kararı önemli bilgiler içerebilir; ancak tek başına eksiksiz bir hukuki hesaplama değildir.
Sonuçlar uzun süreli ise kariyer gelişimi ve emeklilik birikimi de dikkate alınmalıdır. Bu kalemler gerekçelendirme gerektirir ve sabit bir yüzde olarak eklenemez. Özellikle işe dönüş henüz belirsizken hızlı bir uzlaşma önerilirse, gelecekteki zararları zamanında konuşun.
Darp sonrası manevi tazminat
Manevi tazminat; acı, korku ve yaşam sevincinin kaybı gibi maddi olmayan zararların karşılığıdır. Bedensel yaralanma hâlinde bunun yasal bir dayanağı vardır. Bedensel yaralanma olmaksızın ortaya çıkan psikolojik sonuçlarda ise hukuki değerlendirme, ihlalin niteliğine ve ağırlığına ayrıca dikkat edilmesini gerektirir.
Tutarın belirlenmesinde diğerlerinin yanı sıra yaralanma, iyileşme süresi, tedaviler, kalıcı kısıtlamalar ve şiddetin koşulları önem taşır. Günlük hayatınıza etkilerini somut olarak anlatın. Uyku sorunları, dışarı çıkmakta güçlük çekmek veya sosyal ilişkilerde yaşanan sorunlar yalnızca belirtilmekle kalmamalı, mümkünse ilgili bilgilerle ilişkilendirilmelidir.
Her darbe veya her korku günü için belirlenmiş sabit bir tutar yoktur. Mahkeme kararlarıyla yapılan bir karşılaştırmada olgular ve varsa diğer yaralanmalar dikkate alınmalıdır. Yalnızca istediğiniz yuvarlak bir tutarı belirtmekle yetinmeyin; hesaplamanın neden uygun olduğunu açıklatın. Bu, talebin denetlenmesini kolaylaştırır.
Psikolojik şikâyetler ve bunların gerekçelendirilmesi
Şiddetten sonra bir fotoğrafta görülemeyen şikâyetler ortaya çıkabilir. Süregelen sorunları bir sağlık uzmanıyla konuşun. Tedavi her şeyden önce iyileşmeniz içindir. Bunun yanında tıbbi bilgiler, talep açısından hangi şikâyetlerin mevcut olduğunu ve bunların olayla nasıl bağlantılı olduğunu açıklığa kavuşturabilir.
Kendi anlatımınız yararlı olmaya devam eder; ancak zarar sorusu bakımından önemli olduğu durumlarda profesyonel bir teşhisin yerini tutmaz. Kendiniz tıbbi sonuçlar çıkarmadan, işlevselliğinizdeki değişiklikleri not edin. Yakınlarınızın beyanları, günlük hayatta nelerin değiştiğini destekleyebilir.
Talep itiraza uğrarsa bağımsız bir uzman görüşü gerekebilir. Uzmana yöneltilen sorular, hukuki uyuşmazlık konularıyla örtüşmeli ve sarsıcı deneyimlere saygılı bir şekilde yaklaşmalıdır. Hangi bilgilerin gerçekten gerekli olduğunu konuşun; böylece daha önce özenle kayıt altına alınmış ayrıntıları gereksiz yere yeniden anlatmak zorunda kalmazsınız.
Failin ödemesi ve CJIB’nin rolü
İki şey sık sık birbirine karıştırılır. Zarar gören tarafın kabul edilen talebi, size kendiniz tahsil etmeniz gereken bir icra edilebilir belge sağlar; örneğin bir icra memuru aracılığıyla. Ceza hâkimi buna ek olarak bir tazminat tedbirine hükmederse, tahsilatı devlet üstlenir ve CJIB parayı failden tahsil eder. Avans ödeme düzenlemesi yalnızca bu tedbir hâlinde uygulanır: fail, kararın kesinleşmesinden sekiz ay sonra hiç ödeme yapmamış veya tam ödeme yapmamışsa, devlet kalan tutarı öder ve bunu failden kendisi tahsil etmeye devam eder. Şiddet ve cinsel suçlarda bu avansın bir üst sınırı yoktur; diğer suçlarda ise bir üst sınır uygulanır. Hukuk mahkemesi kararı bu yolun kapsamına girmez. Hollanda hükümetinin mağdurlara yönelik tazminat hakkındaki açıklamasına bakınız.
Bu nedenle kararda tam olarak ne yazdığını kontrol edin: yalnızca talep mi kabul edildi, yoksa ayrıca bir tedbire de mi hükmedildi? Hangi kalemler ve tutarlar karara dahil edildi? Ödemelerle ilgili yazışmaları saklayın ve değişiklikleri talimatlara uygun şekilde bildirin. Bir avukat veya mağdur destek görevlisi, hangi sonraki adımların mümkün olduğunu açıklayabilir.
Hukuki bir talepte, kararın icrası için bir icra memuru gerekebilir. Tahsilatın mümkün olup olmadığını ve bunun ne kadar masraf gerektireceğini önceden araştırın. Failin parasının olmaması, hukuken hiçbir hakkınız olmadığının kanıtı değildir; ancak pratik değerlendirmeyi elbette etkiler.
Üç yola ilişkin kurgusal örnek
Bir mağdur, darp sonrasında kırık bir çene ve iş kaybıyla karşı karşıya kalır. Ceza davası hâlâ devam etmektedir. Fon’a başvurunun mümkün olup olmadığı araştırılırken tıbbi bilgiler ve masraflar derlenir. Bu kurgusal bir örnektir, bir müvekkil hikâyesi değildir.
Ceza davası için, yeterince gerekçelendirilmiş kalemlerden oluşan düzenli bir talep hazırlanır. Karmaşık bir gelecekteki gelir kaybı, ek araştırma gerektirebilir. Bu kalem ceza yargılamasında incelenemezse, hukuk yargılamasında geriye ne kadar alan kaldığı değerlendirilmelidir.
Fon’dan yapılan olası ödemeler ve daha sonra alınan tazminatlar tek bir kayıtta tutulur. Böylece neyin, hangi dayanakla ödendiği açık kalır. Örnek, yolların yan yana araştırılabileceğini, ancak koordinasyon olmadan izlenmemesi gerektiğini göstermektedir.
Ceza davası için zarar dökümü hazırlamak
Ceza yargılamasındaki bir talep, her zarar kalemi açıkça açıklandığında daha kolay değerlendirilir. Ne talep ettiğinizi, hangi dönem için talep ettiğinizi ve buna hangi delilin ait olduğunu belirtin. Tedavi masraflarını, geliri, hasar gören eşyaları ve manevi tazminatı birbirinden açıkça ayrılabilecek şekilde tutun. Okuyucunun dayanakları bulabilmesi için ekleri numaralandırın.
Hangi zararın zaten ödendiğini de gösterin. Bir sigortacının yaptığı ödeme, failin ödemesi veya başka bir yoldan alınan destek ödemesi buna örnektir. Ödemelerin çakışması, hâlâ talep edilen tutarı ve daha sonra yapılacak mahsubu etkileyebilir. Ödemelerin belirtilmemesi gereksiz tartışmalara yol açabilir.
Gelecekteki zararlarda kesinlik ile beklentiyi birbirinden ayırmak önemlidir. Planlanmış ve maliyeti tahmin edilmiş bir tedavi, henüz hakkında tıbbi görüş bulunmayan bir olasılıktan farklı bir gerekçelendirme gerektirir. Hangi kalemlerin ceza davasında incelenmeye uygun olduğunu ve hangilerinin başka bir yol gerektirebileceğini konuşun.
İlgili kurumlardan aldığınız talimatları ve süreleri kontrol edin. Genel bir internet sitesi, davanıza ilişkin somut bir çağrının veya bildirimin yerini tutmaz. Form veya hesaplama zor geliyorsa zamanında yardım isteyin. Böylece önemli bir zararın yalnızca eksik sunulduğu için göz ardı edilmesini önlersiniz.
Sunduğunuz her şeyin ve sonradan yapılan eklemelerin birebir kopyasını saklayın. Talebin bir kısmı esastan incelenmezse, bu kayıtlar sonraki seçeneklerin değerlendirilmesi için önemlidir. Bir kararın anlamı her zaman gerekçesinden çıkarılmalıdır; yalnızca bir tutara hükmedilmediği bildiriminden değil.
Şiddet sonrası tazminat için yasal yollar
Her yolun kendine ait bir yasal dayanağı ve koşulları vardır:
- Hollanda Medeni Kanunu’nun (BW) 6:162. maddesi: darp bir haksız fiildir; fail zararınızı tazmin etmek zorundadır. Bu, hem ceza yargılamasına katılmanın hem de hukuk davasının dayanağıdır.
- BW’nin 6:106. maddesi: manevi tazminat. Darpta genellikle bedensel yaralanma vardır ve bu durumda kanun doğrudan hakkaniyete göre belirlenecek bir tazminat hakkı tanır. Bedensel yaralanma yoksa talep, “kişiliğine başka bir şekilde zarar verilmiş olma” kategorisine dayanır. Bunun için daha katı bir ölçüt uygulanır: objektif ölçütlerle tespit edilebilen bir ruhsal zarar varsa bu koşul her hâlükârda gerçekleşmiş olur; bunun yanında normun ihlalinin ve sonuçlarının niteliği ve ağırlığı da bu koşulun yine de gerçekleştiği sonucunu doğurabilir (HR 15 Mart 2019, ECLI:NL:HR:2019:376). Dolayısıyla yalnızca kendi beyanınıza dayanan bir korku yeterli değildir; psikolojik durumunuza ilişkin somut bilgiler gereklidir.
- Hollanda Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (Sv) 51f maddesi: bir suç nedeniyle doğrudan zarar gören herkes, ceza yargılamasına zarar gören taraf olarak katılabilir. Bunun için harç ödenmez.
- Hollanda Ceza Kanunu’nun (Sr) 36f maddesi: tazminat tedbiri: hâkim, hükümlüyü, özel hukuka göre sorumlu olduğu ölçüde, mağdur yararına devlete ödeme yapmakla yükümlü kılar. Devlet, tahsil ettiği tutarı gecikmeksizin size öder.
- Sv’nin 6:4:2. maddesinin 7. fıkrası: avans ödeme düzenlemesi: hükümlü, kararın kesinleşmesinden sekiz ay sonra hiç ödeme yapmamış veya tam ödeme yapmamışsa, devlet kalan tutarı mağdura öder ve ardından bu tutarı hükümlüden kendisi tahsil eder. Kanun bu ödemeyi tüzel kişi olmayan mağdurlar ve ölenin yakınlarıyla sınırlar. Uygulamada ayrıca bir üst sınırın geçerli olup olmadığı suçun türüne bağlıdır; bunu CJIB’ye sorun veya somut davanız için kontrol ettirin.
- Şiddet Suçları Tazminat Fonu Kanunu’nun 7. maddesi: başvuru, suçun işlendiği günden itibaren on yıl içinde yapılmalıdır. Daha sonra yapılan bir başvuru, makul olarak mümkün olan en kısa sürede yapılmışsa yine de incelenir.
Maddeler wetten.overheid.nl üzerinden kontrol edilmiştir. Bu yollar birbirini dışlamaz; ancak aynı zarar için iki kez ödeme almazsınız: alınan tutarlar birbirinden mahsup edilir.
Darp sonrası tazminat hakkında sıkça sorulan sorular
Bir başvuru yapabilmem için failin mahkûm edilmiş olması gerekir mi?
Her yol için gerekmez. Fon’un kendine özgü koşulları vardır ve hukuki değerlendirme bazen mahkûmiyet olmadan da yapılabilir. Ancak mahkûmiyet kararı bulunmamasının nedeni ve mevcut deliller önemlidir.
Görünür bir yara olmadan yaşadığım korku için manevi tazminat isteyebilir miyim?
İsteyebilirsiniz; ancak çıta, bedensel yaralanmaya göre daha yüksektir. Hollanda Yüksek Mahkemesi (Hoge Raad) bu durumda ilke olarak, somut bilgilerle desteklenmiş ve objektif ölçütlerle tespit edilebilen bir ruhsal zarar arar; bunun yanında size yapılanın ve sonuçlarının niteliği ile ağırlığı da tek başına yeterli olabilir. Bu nedenle aile hekiminizden, psikoloğunuzdan veya tedavinizi yürüten uzmandan alınacak bir yazı çoğu zaman belirleyicidir. Korku tek başına belirli bir tutar için hak doğurmaz.
Fon ödemesi manevi tazminatla aynı şey midir?
Hayır. Fon’un kendine özgü bir destek ödemesi ve koşulları vardır. Hukuki bir talep, ayrı maddi ve manevi zararları kapsayabilir. Hatalı mükerrer hesaplamayı önlemek için ödemeler arasındaki ilişki değerlendirilmelidir.
Ceza davasında kabul edilemezlik ne anlama gelir?
Talebin o yargılamada esastan incelenmediği anlamına gelir. Bazen hukuk yolu açık olabilir. Belirleyici olan, kararın tam içeriği ve gerekçesidir; bir sonraki adımı atmadan önce kararı değerlendirtin.
İlk bildirimde tüm zararlarımı bilmem gerekir mi?
Hayır. İyileşme süreciniz devam ederken olayı ve bilinen zararları bildirebilirsiniz. Ancak resmî bir talep ve olası eklemeler için usul kuralları ve süreler geçerlidir. Gelişmeleri takip edin ve talebinizi sunmak için doğru zaman konusunda zamanında danışın.
Avukat masrafları için yardım alabilir miyim?
Mümkündür. Adli yardıma ilişkin kurallar ve belirli mağdurlar için özel imkânlar bulunmaktadır. Koşulların sizin durumunuza göre değerlendirilmesi gerekir. Kapsam, kendi masraflarınız ve yapılacak işler hakkında önceden açık bir açıklama isteyin.
Failin parası yoksa ne olur?
Tazminat tedbirine hükmedilmişse tahsilatı CJIB yapar. Fail, kararın kesinleşmesinden sekiz ay sonra hiç ödeme yapmamış veya tam ödeme yapmamışsa, devlet kalan tutarı size öder ve bunu failden kendisi tahsil eder. Buna ek olarak Şiddet Suçları Tazminat Fonu, fail bilinmese veya ödeme gücü olmasa bile bir destek ödemesi yapabilir.
Harekete geçmek için ne kadar sürem var?
Hukuki bir talep için zamanaşımı süresi ilke olarak, hem zararı hem de sorumlu kişiyi öğrendiğiniz günü izleyen günden itibaren beş yıldır. Bedensel yaralanma veya ölüm nedeniyle oluşan zararlarda yirmi yıllık mutlak bir süre sınırı yoktur; bu sınır söz konusu hâller için 1 Şubat 2004 itibarıyla kaldırılmıştır (Hollanda Medeni Kanunu’nun 3:310. maddesinin 5. fıkrası). Yirmi yıllık süre ancak şiddet bu tarihten önce yaşanmışsa hâlâ rol oynayabilir (Yeni Medeni Kanun Geçiş Kanunu’nun 119c maddesi). Ayrıca bir suçun failine karşı yöneltilen talep, kamu davası açma hakkı düşmediği sürece zamanaşımına uğramaz (Hollanda Medeni Kanunu’nun 3:310. maddesinin 4. fıkrası). Fon için süre, suçun işlenmesinden itibaren on yıldır.
Avukat olmadan ceza davasına katılabilir miyim?
Evet, Slachtofferhulp Nederland’ın zarar formuyla katılabilirsiniz ve bunun için harç ödenmez. Kalıcı sonuçları olan yaralanmalarda, gelir kaybında veya olayın gelişiminin tartışmalı olduğu durumlarda hukuki destek almak akıllıcadır: yeterince gerekçelendirilmemiş bir talep kabul edilemez bulunabilir ve bu durumda yine de hukuk mahkemesine başvurmanız gerekir.
Seçeneklerinizi Arslan Advocaten ile görüşün
Arslan Advocaten, hangi tazminat yolunun uygun olduğunu ve hangi delillerin hâlâ gerektiğini sizinle birlikte değerlendirebilir. Varsa suç duyurusu bilgilerinizi, tıbbi bilgileri, ceza davasıyla ilgili yazışmaları ve bir zarar dökümünü yanınızda getirin. Sonraki adımları ve ücret düzenlemelerini sizinle görüşürüz.
Kişisel yaralanma (bedensel zarar) hakkında daha fazla bilgi edinin veya durumunuzu görüşmek için bizimle iletişime geçin.
İlgili yazılar
- Kaza sonrası yara izleri
- Kişisel yaralanmada zamanaşımı ve zamanaşımını kesmek
- Kaza sonrası psikolojik zarar
- Manevi tazminat: hangi haklara sahipsiniz?
- Maddi olmayan zarar ve manevi tazminat
- Kişisel yaralanmada birini sorumlu tutmak
Kaynaklar ve ek bilgiler
- Şiddet Suçları Tazminat Fonu’nun başvuru koşulları
- Hollanda yargısının mağdurlara yönelik tazminat sayfası
- Hollanda yargısının kişisel yaralanmaya ilişkin sayfası
- Letselschade Raad’ın yönergeleri
