Steeds meer werknemers krijgen te maken met psychische schade door het werk. Denk aan een burn-out, ernstige stressklachten, angststoornissen of depressieve klachten. Vaak rijst dan de vraag: kan ik mijn werkgever aansprakelijk stellen voor psychische schade?
Het antwoord is genuanceerd, maar duidelijk: ja, dat kan. De wet biedt werknemers bescherming tegen psychische schade die ontstaat door het werk, mits aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan. In dit artikel leggen wij daarom stap voor stap uit wanneer uw werkgever aansprakelijk is, welke bewijzen belangrijk zijn en welke schade u kunt claimen.
Psychische schade door werk: wat wordt daarmee bedoeld?
Psychische schade is schade die niet lichamelijk zichtbaar is, maar zich uit in mentale of emotionele klachten. In de praktijk gaat het vaak om:
- burn-out of overspannenheid;
- chronische stressklachten;
- angst- of paniekstoornissen;
- depressieve klachten;
- posttraumatische stressklachten (PTSS).
Deze klachten kunnen grote gevolgen hebben voor uw functioneren, uw privéleven en uw inkomen. Juist daarom is het belangrijk om te weten welke rechten u heeft.
Wettelijke basis: artikel 7:658 BW
De mogelijkheid om een werkgever aansprakelijk te stellen voor psychische schade is gebaseerd op artikel 7:658 Burgerlijk Wetboek. Dit artikel verplicht de werkgever om te zorgen voor een veilige werkomgeving.
Die zorgplicht ziet niet alleen op fysieke veiligheid, maar ook op psychische veiligheid. Een werkgever moet dus maatregelen nemen om te voorkomen dat werknemers psychisch schade oplopen door hun werk.
Meer algemene informatie over letselschade op het werk leest u op onze pagina bedrijfsongeval.
Wanneer is een werkgever aansprakelijk voor psychische schade?
Een werkgever is aansprakelijk wanneer hij zijn zorgplicht heeft geschonden. Dat betekent concreet dat:
- u psychische schade heeft opgelopen;
- die schade is ontstaan door of tijdens het werk;
- de werkgever onvoldoende maatregelen heeft genomen om die schade te voorkomen.
Belangrijk is dat u als werknemer niet hoeft te bewijzen wat de werkgever precies fout heeft gedaan. U moet vooral aannemelijk maken dát uw klachten werkgerelateerd zijn.
Veelvoorkomende oorzaken van psychische schade op het werk
In de praktijk zien wij dat psychische schade vaak ontstaat door een combinatie van factoren. Denk bijvoorbeeld aan:
- structureel te hoge werkdruk;
- onvoldoende rust- of hersteltijd;
- grensoverschrijdend gedrag of intimidatie;
- slechte begeleiding of gebrek aan ondersteuning;
- onduidelijke verwachtingen of voortdurende conflicten;
- langdurige blootstelling aan stressvolle situaties.
Wanneer een werkgever signalen negeert en geen maatregelen neemt, kan aansprakelijkheid ontstaan.
Burn-out en werkgeversaansprakelijkheid
Een burn-out is één van de meest voorkomende redenen om een werkgever aansprakelijk te stellen voor psychische schade. Daarbij geldt niet dat iedere burn-out automatisch leidt tot aansprakelijkheid.
Beslissend is of de werkgever wist, of had moeten weten, dat de werkdruk te hoog was en desondanks geen passende maatregelen heeft genomen. Denk aan het aanpassen van taken, het bieden van ondersteuning of het tijdig ingrijpen bij overbelasting.
Bewijslast: wat moet u aantonen?
Bij psychische schade speelt bewijs een belangrijke rol. U moet aannemelijk maken dat uw klachten verband houden met het werk. Dat kan bijvoorbeeld met:
- medische rapportages van huisarts, bedrijfsarts of psycholoog;
- verslagen van gesprekken met leidinggevenden;
- e-mails of berichten over werkdruk;
- getuigenverklaringen van collega’s;
- RI&E-rapportages of interne meldingen.
Vervolgens is het aan de werkgever om te bewijzen dat hij voldoende maatregelen heeft genomen.
Wanneer is de werkgever niet aansprakelijk?
Een werkgever kan aansprakelijkheid ontlopen wanneer hij aantoont dat hij zijn zorgplicht is nagekomen. Daarnaast kan aansprakelijkheid ontbreken bij bewuste roekeloosheid van de werknemer.
Bewuste roekeloosheid wordt echter streng uitgelegd. Onoplettendheid, stress of doorzetten ondanks klachten valt hier meestal niet onder.
Welke schade kunt u claimen?
Als u uw werkgever aansprakelijk stelt voor psychische schade, kunt u verschillende schadeposten claimen.
Materiële schade
- medische en behandelkosten;
- reiskosten;
- kosten voor begeleiding of therapie;
- kosten voor huishoudelijke hulp.
Inkomensschade
Bij uitval of verminderde inzetbaarheid kan inkomensverlies ontstaan. Ook verlies aan verdienvermogen kan voor vergoeding in aanmerking komen.
Smartengeld
Daarnaast kunt u recht hebben op smartengeld. Deze vergoeding ziet op pijn, verdriet en aantasting van uw levenskwaliteit. Meer hierover leest u op onze pagina smartengeld bij letselschade.
Wat moet u doen bij psychische schade door werk?
Wanneer u psychische klachten ervaart door uw werk, is het belangrijk om tijdig te handelen. Daardoor voorkomt u bewijsproblemen en verdere schade.
- ga naar de huisarts of bedrijfsarts;
- laat klachten vastleggen in medische dossiers;
- bespreek uw situatie met de werkgever;
- bewaar relevante communicatie;
- win juridisch advies in.
Meer praktische informatie vindt u ook op onze pagina letselschade advocaat.
Kost juridische hulp mij geld?
Bij werkgeversaansprakelijkheid voor letselschade worden de kosten van juridische bijstand in de meeste gevallen verhaald op de aansprakelijke werkgever of diens verzekeraar. Daardoor loopt u als werknemer per saldo geen financieel risico.
Waarom kiezen voor Arslan Advocaten?
Psychische schadezaken zijn juridisch en medisch complex. Wij hebben ruime ervaring met het aansprakelijk stellen van werkgevers voor psychische schade en weten welke bewijsvoering doorslaggevend is.
Daarnaast communiceren wij helder, denken wij praktisch mee en zetten wij ons in voor een zo volledig mogelijke schadevergoeding.
Meer algemene informatie over arbeidsrecht en aansprakelijkheid vindt u bij de Rijksoverheid.
Wilt u weten of u uw werkgever aansprakelijk kunt stellen voor psychische schade? Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvende beoordeling van uw situatie.
