Steeds meer werknemers krijgen te maken met psychische schade door het werk. Denk aan een burn-out, ernstige stressklachten, angststoornissen of depressieve klachten. Vaak rijst dan de vraag: kan ik mijn werkgever aansprakelijk stellen voor psychische schade?
Geschreven door Onur Arslan, advocaat bij Arslan Advocaten. Ingeschreven in het rechtsgebiedenregister van de Nederlandse orde van advocaten voor arbeidsrecht en letselschade. Laatst bijgewerkt: 17 september 2026.
Het antwoord is genuanceerd, maar duidelijk: ja, dat kan. De wet biedt werknemers bescherming tegen psychische schade die ontstaat door het werk, mits aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan. In dit artikel leggen wij daarom stap voor stap uit wanneer uw werkgever aansprakelijk is, welke bewijzen belangrijk zijn en welke schade u kunt claimen.
Psychische schade door werk: wat wordt daarmee bedoeld?
Psychische schade is schade die niet lichamelijk zichtbaar is, maar zich uit in mentale of emotionele klachten. In de praktijk gaat het vaak om:
- burn-out of overspannenheid;
- chronische stressklachten;
- angst- of paniekstoornissen;
- depressieve klachten;
- posttraumatische stressklachten (PTSS).
Deze klachten kunnen grote gevolgen hebben voor uw functioneren, uw privéleven en uw inkomen. Juist daarom is het belangrijk om te weten welke rechten u heeft.
Wettelijke basis: artikel 7:658 BW
De mogelijkheid om een werkgever aansprakelijk te stellen voor psychische schade is gebaseerd op artikel 7:658 Burgerlijk Wetboek. Dit artikel verplicht de werkgever om te zorgen voor een veilige werkomgeving.
Die zorgplicht ziet niet alleen op fysieke veiligheid, maar ook op psychische veiligheid. Een werkgever moet dus maatregelen nemen om te voorkomen dat werknemers psychisch schade oplopen door hun werk.
Meer algemene informatie over letselschade op het werk leest u op onze pagina bedrijfsongeval.
Wanneer is een werkgever aansprakelijk voor psychische schade?
Een werkgever is aansprakelijk wanneer hij zijn zorgplicht heeft geschonden. Dat betekent concreet dat:
- u psychische schade heeft opgelopen;
- die schade is ontstaan door of tijdens het werk;
- de werkgever onvoldoende maatregelen heeft genomen om die schade te voorkomen.
Belangrijk is dat u als werknemer niet hoeft te bewijzen wat de werkgever precies fout heeft gedaan. U moet vooral aannemelijk maken dát uw klachten werkgerelateerd zijn.
Veelvoorkomende oorzaken van psychische schade op het werk
In de praktijk zien wij dat psychische schade vaak ontstaat door een combinatie van factoren. Denk bijvoorbeeld aan:
- structureel te hoge werkdruk;
- onvoldoende rust- of hersteltijd;
- grensoverschrijdend gedrag of intimidatie;
- slechte begeleiding of gebrek aan ondersteuning;
- onduidelijke verwachtingen of voortdurende conflicten;
- langdurige blootstelling aan stressvolle situaties.
Wanneer een werkgever signalen negeert en geen maatregelen neemt, kan aansprakelijkheid ontstaan.
Burn-out en werkgeversaansprakelijkheid
Een burn-out is één van de meest voorkomende redenen om een werkgever aansprakelijk te stellen voor psychische schade. Daarbij geldt niet dat iedere burn-out automatisch leidt tot aansprakelijkheid.
Beslissend is of de werkgever wist, of had moeten weten, dat de werkdruk te hoog was en desondanks geen passende maatregelen heeft genomen. Denk aan het aanpassen van taken, het bieden van ondersteuning of het tijdig ingrijpen bij overbelasting.
Wie moet wat bewijzen?
Bij psychische schade ligt de bewijslastverdeling van artikel 7:658 BW gunstiger voor de werknemer dan vaak wordt gedacht, maar niet zo gunstig als sommige artikelen suggereren. De verdeling verloopt in drie stappen.
| Stap | Wie | Wat |
|---|---|---|
| 1. Schade in de uitoefening van het werk | De werknemer | Dat u schade heeft geleden in de uitoefening van uw werkzaamheden. U hoeft niet aan te tonen wát de werkgever fout deed, maar wel dat er een verband is met het werk. |
| 2. Zorgplicht nagekomen | De werkgever | Staat stap 1 vast, dan is hij aansprakelijk tenzij hij aantoont dat hij de maatregelen heeft genomen die redelijkerwijs nodig waren om de schade te voorkomen. Dat is een bewijslast, geen aannemelijk maken. |
| 3. Opzet of bewuste roekeloosheid | De werkgever | Of dat de schade in belangrijke mate het gevolg is van opzet of bewuste roekeloosheid van de werknemer. Die lat ligt zeer hoog. |
Waar het bij psychische schade schuurt, is stap 1. Bij een val van een steiger is het verband met het werk evident. Bij een burn-out of depressie niet, want psychische klachten hebben vaak meerdere oorzaken, waaronder factoren buiten het werk. De rechtspraak eist daarom dat u het werkverband voldoende concreet maakt; een enkele ziekmelding met de mededeling “overspannen door het werk” volstaat niet.
Drie dingen die u uit elkaar moet houden
- Werkverband. Zijn de klachten ontstaan in de uitoefening van de werkzaamheden? Dit gaat over de vraag of het werk de bron is, niet of de werkgever iets fout deed.
- Blootstelling. Waaraan bent u concreet blootgesteld, en hoe lang? Structureel overwerk, een onwerkbare taakbelasting, herhaalde intimidatie, een onveilige teamcultuur, een reorganisatie zonder begeleiding. Hoe concreter en hoe beter gedateerd, hoe sterker uw zaak.
- Zorgplicht. Wíst de werkgever ervan, of had hij het moeten weten? Heeft hij daarna iets gedaan? Dit is de stap waar de werkgever aan zet is, maar uw dossier bepaalt of hij zich er makkelijk uit praat.
Wat de werkgever moet kunnen laten zien
Een werkgever die zich op nakoming van de zorgplicht beroept, moet dat onderbouwen. Concreet gaat het om:
- een risico-inventarisatie en -evaluatie waarin psychosociale arbeidsbelasting daadwerkelijk is beoordeeld, met een bijbehorend plan van aanpak — de Arbowet verplicht daartoe;
- beleid tegen ongewenste omgangsvormen, en een bereikbare vertrouwenspersoon of klachtenregeling;
- dat hij gehandeld heeft toen de signalen kwamen: gespreksverslagen, aanpassing van taken, inschakeling van de bedrijfsarts;
- dat er toezicht was op werkdruk en overwerk, niet alleen beleid op papier.
Ontbreekt de RI&E op dit punt, of blijkt uit niets dat er iets is gedaan met eerdere signalen, dan wordt die bewijslast zelden gehaald.
Wat u zelf kunt vastleggen
- Medische stukken: huisartsenjournaal, verslagen van de bedrijfsarts, psycholoog of psychiater, en een diagnose waar mogelijk.
- Een gedateerd overzicht van de blootstelling: gewerkte uren, roosters, e-mails buiten werktijd, taakwijzigingen.
- Correspondentie waarin u aan de bel trok, en de reactie daarop — of het uitblijven daarvan. Dit is het belangrijkste bewijsstuk dat er is.
- Verklaringen van collega’s, meldingen bij een vertrouwenspersoon, verslagen van functionerings- en verzuimgesprekken.
- De RI&E en het plan van aanpak: u heeft daar als werknemer recht op inzage in.
Begin hier vroeg mee. Een dossier dat pas na de ziekmelding wordt opgebouwd, leest als een reconstructie; een dossier dat meeliep, leest als bewijs.
Wanneer is de werkgever niet aansprakelijk?
Een werkgever kan aansprakelijkheid ontlopen wanneer hij aantoont dat hij zijn zorgplicht is nagekomen. Daarnaast kan aansprakelijkheid ontbreken bij bewuste roekeloosheid van de werknemer.
Bewuste roekeloosheid wordt echter streng uitgelegd. Onoplettendheid, stress of doorzetten ondanks klachten valt hier meestal niet onder.
Welke schade kunt u claimen?
Als u uw werkgever aansprakelijk stelt voor psychische schade, kunt u verschillende schadeposten claimen.
Materiële schade
- medische en behandelkosten;
- reiskosten;
- kosten voor begeleiding of therapie;
- kosten voor huishoudelijke hulp.
Inkomensschade
Bij uitval of verminderde inzetbaarheid kan inkomensverlies ontstaan. Ook verlies aan verdienvermogen kan voor vergoeding in aanmerking komen.
Smartengeld
Daarnaast kunt u recht hebben op smartengeld. Deze vergoeding ziet op pijn, verdriet en aantasting van uw levenskwaliteit. Meer hierover leest u op onze pagina smartengeld bij letselschade.
Wat moet u doen bij psychische schade door werk?
Wanneer u psychische klachten ervaart door uw werk, is het belangrijk om tijdig te handelen. Daardoor voorkomt u bewijsproblemen en verdere schade.
- ga naar de huisarts of bedrijfsarts;
- laat klachten vastleggen in medische dossiers;
- bespreek uw situatie met de werkgever;
- bewaar relevante communicatie;
- win juridisch advies in.
Meer praktische informatie vindt u ook op onze pagina letselschade advocaat.
Kost juridische hulp mij geld?
Staat de aansprakelijkheid vast, dan komen de redelijke kosten van buitengerechtelijke rechtsbijstand op grond van artikel 6:96 lid 2 sub b en c BW voor rekening van de aansprakelijke partij. Er geldt wel een dubbele redelijkheidstoets: het inschakelen van een advocaat moet redelijk zijn en de omvang van de kosten ook. Bij eigen schuld wordt de kostenvergoeding naar evenredigheid verminderd (artikel 6:101 BW), en wordt de aansprakelijkheid niet vastgesteld, dan bestaat er geen aanspraak. Gaat de zaak naar de rechter, dan gelden voor die fase de proceskostenregels van artikel 241 Rv: de rechter begroot de proceskosten volgens het liquidatietarief, dat de werkelijke kosten zelden dekt, en er is griffierecht verschuldigd. Wij leggen de kostenafspraak vooraf schriftelijk vast.
Waarom kiezen voor Arslan Advocaten?
Psychische schadezaken zijn juridisch en medisch complex. Wij hebben ruime ervaring met het aansprakelijk stellen van werkgevers voor psychische schade en weten welke bewijsvoering doorslaggevend is.
Daarnaast communiceren wij helder, denken wij praktisch mee en zetten wij ons in voor een zo volledig mogelijke schadevergoeding.
Meer algemene informatie over arbeidsrecht en aansprakelijkheid vindt u bij de Rijksoverheid.
Wilt u weten of u uw werkgever aansprakelijk kunt stellen voor psychische schade? Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvende beoordeling van uw situatie.
Lees ook
- Causaal verband bij medische fouten: hoe bewijst u dat uw schade door de fout komt?
- Letselschade claimen: hoe werkt het en waar heeft u recht op?
- Iemand aansprakelijk stellen bij letselschade
Is de schade ontstaan door een plotseling ongeval in plaats van door langdurige belasting, dan verloopt de aansprakelijkstelling anders. Daarover gaat onze pagina over bedrijfsongevallen.
Veelgestelde vragen
Wanneer kan ik mijn werkgever aansprakelijk stellen voor psychische schade?
U kunt uw werkgever aansprakelijk stellen als hij zijn zorgplicht heeft geschonden door onvoldoende maatregelen te nemen om psychische schade te voorkomen, en uw klachten werkgerelateerd zijn. Het is belangrijk dat u aannemelijk maakt dat de schade door het werk is ontstaan.
Welke omstandigheden kunnen leiden tot aansprakelijkheid van mijn werkgever?
Aansprakelijkheid kan ontstaan bij factoren zoals hoge werkdruk, gebrek aan rust, intimidatie, slechte begeleiding, onduidelijke verwachtingen of langdurige stress. Als uw werkgever signalen negeert en geen passende maatregelen neemt, kan dat leiden tot aansprakelijkheid.
Wat moet ik bewijzen om mijn werkgever aansprakelijk te stellen?
U moet aantonen dat u schade heeft geleden in de uitoefening van uw werkzaamheden. U hoeft dus niet aan te tonen wát de werkgever fout deed, en ook niet dat hij zijn zorgplicht heeft geschonden. Staat dat werkverband vast, dan is hij aansprakelijk tenzij hij zelf aantoont dat hij de maatregelen heeft genomen die redelijkerwijs nodig waren, of dat de schade in belangrijke mate het gevolg is van uw opzet of bewuste roekeloosheid. Bij psychische klachten ligt het zwaartepunt op de eerste stap: het werkverband moet concreet worden gemaakt, omdat zulke klachten vaak meerdere oorzaken hebben.
Wat voor soort psychische schade kan ik claimen bij mijn werkgever?
U kunt psychische klachten zoals burn-out, stress, angst, depressieve klachten of PTSS claimen, die grote gevolgen kunnen hebben voor uw functioneren en privéleven. Het is belangrijk dat deze klachten verband houden met uw werk.
