Echtscheidingsconvenant wijzigen of aanvechten: welke route past?

Een getekend echtscheidingsconvenant kunt u niet eenvoudig ongedaan maken omdat u achteraf ontevreden bent. Eerst moet duidelijk worden wat het probleem is: wordt een afspraak niet nagekomen, is de tekst onduidelijk, zijn omstandigheden veranderd of was er iets mis bij het sluiten van de overeenkomst? Voor ieder probleem gelden andere juridische vragen en mogelijke termijnen.

Geschreven door Öznur Batur (familierecht) en Onur Arslan (vermogensrechtelijke aspecten), advocaten bij Arslan Advocaten. Inhoudelijk bijgewerkt op 30 september 2026. Deze informatie is algemeen; de beoordeling van uw zaak hangt af van de feiten, de afspraken en eventuele rechterlijke beslissingen.

Laat daarom de volledige overeenkomst beoordelen, inclusief bijlagen, beschikking en correspondentie. Alleen de clausule die nu lastig uitpakt, geeft vaak onvoldoende inzicht.

Vier verschillende problemen

Uw situatie	Eerste juridische vraag
De ander doet niet wat is afgesproken	Hoe kan nakoming of uitvoering worden verlangd?
U leest de afspraak verschillend	Hoe moet de overeenkomst worden uitgelegd?
De situatie is later veranderd	Bestaat er grond voor wijziging?
U stelt dat u verkeerd bent geïnformeerd of onder ongeoorloofde druk tekende	Bestaat er een grond om de afspraak aan te tasten?

Deze routes kunnen elkaar raken, maar zijn niet uitwisselbaar. Een vordering tot betaling van een duidelijke uitkoopsom vraagt iets anders dan een discussie over de waarde waarop die som is gebaseerd.

Als de ander niet nakomt

Controleer eerst wat precies moest gebeuren en op welke datum. Is er een voorwaarde opgenomen, zoals financiering of medewerking van een derde? Is de afspraak onderdeel geworden van een rechterlijke beslissing, en zo ja op welke manier?

Stel vervolgens een feitelijk overzicht op. Noteer de afspraak, uw eigen uitvoering, wat ontbreekt en welke berichten zijn verstuurd. Laat beoordelen of een sommatie, overleg of een procedure nodig is. Een convenant met handtekeningen is niet voor iedere bepaling automatisch een titel waarmee een deurwaarder direct kan handelen.

Bij een vastgelopen woningverkoop kan ook de specifieke route bij weigering van verkoop van de gezamenlijke woning van belang zijn.

Als u het oneens bent over de betekenis

Niet ieder geschil is een wijzigingsverzoek. Soms moet worden vastgesteld wat partijen met een afspraak hebben bedoeld en wat zij over en weer mochten begrijpen. Dan kunnen concepten, toelichtingen en de samenhang met andere afspraken relevant zijn.

Bewaar daarom de volledige onderhandelingsgeschiedenis die u rechtmatig tot uw beschikking heeft. Selecteer niet alleen berichten die uw standpunt ondersteunen. Laat vertrouwelijke mediationstukken eerst beoordelen voordat u ze buiten dat traject gebruikt; daarvoor kunnen afspraken gelden.

Een onduidelijk woord kan grote financiële gevolgen hebben. “Netto-opbrengst”, “overwaarde” en “na aftrek van kosten” vragen bijvoorbeeld om een heldere uitleg van welke kosten meetellen.

Alimentatie wijzigen na nieuwe omstandigheden

Voor alimentatie bestaan wettelijke wijzigingsmogelijkheden. Veranderd inkomen of andere relevante omstandigheden kunnen aanleiding geven tot een nieuwe beoordeling. Maar de uitkomst hangt af van de juridische grond, de feiten en eventuele beperkingen in de overeenkomst.

Bij partneralimentatie kan een niet-wijzigingsbeding de ruimte om aanpassing te vragen beperken. Dat betekent niet dat iedere wijziging onmogelijk is, maar de maatstaf is strenger: de rechter kan de afspraak dan alleen wijzigen bij een zo ingrijpende wijziging van omstandigheden dat u naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid niet langer aan het beding mag worden gehouden (art. 1:159 lid 3 BW). Een vergelijkbaar strenge maatstaf geldt in beginsel voor het wijzigen van een in het convenant afgesproken termijn voor partneralimentatie, tenzij u schriftelijk anders heeft afgesproken (art. 1:401 lid 2 en 3 BW). Pas deze regels niet automatisch toe op kinderalimentatie.

Was de alimentatieafspraak al bij het sluiten ervan onjuist, dan is er nog een aparte grond: een overeenkomst over levensonderhoud kan worden gewijzigd als zij is aangegaan met grove miskenning van de wettelijke maatstaven (art. 1:401 lid 5 BW). Dat is een zware toets; een minder gunstige uitkomst is daarvoor niet genoeg.

Lees voor de documenten en praktische aanpak alimentatie herberekenen. Een eigen nieuwe berekening verandert de bestaande betalingsverplichting niet vanzelf.

Vermogensafspraken zijn niet hetzelfde als alimentatie

Een afspraak over een woning, onderneming of verrekening heeft een ander karakter dan een periodieke onderhoudsbijdrage. Een latere waardestijging betekent niet automatisch dat een verdeling moet worden heropend. Onderzoek welke waarde, datum en risicoverdeling u heeft afgesproken.

Bij een verdeling kunnen bijzondere wettelijke regels over benadeling relevant zijn. Zo is een verdeling vernietigbaar als een deelgenoot heeft gedwaald over de waarde van goederen of schulden en daardoor voor meer dan een kwart is benadeeld (art. 3:196 BW). Of die regel op uw convenant van toepassing is, hangt onder meer af van de vraag of sprake was van verdeling van een gemeenschap of van verrekening. Ook de aard van de overeenkomst, aanvaarde risico’s en de verhouding tot een beschikking kunnen verschil maken. Een percentage uit één wetsartikel is daarom geen zelfstandige garantie dat uw convenant aantastbaar is.

Bekijk daarnaast de uitleg over boedelscheiding en afwikkeling van huwelijkse voorwaarden. Het is belangrijk eerst te weten of sprake was van verdeling, verrekening of een andere afspraak.

Verkeerde informatie, verborgen posten of druk

Heeft u aanwijzingen dat informatie ontbrak of onjuist was, maak dan concreet welke informatie dat betreft. Wat is vóór ondertekening meegedeeld? Wat bleek later? Waarom was dat voor uw beslissing relevant? Bewaar onderliggende bewijsstukken en noteer wanneer u nieuwe informatie ontving.

Een emotioneel moeilijke periode is op zichzelf niet hetzelfde als een juridische grond voor vernietiging. Bij gestelde bedreiging, bedrog of misbruik van omstandigheden moet worden onderzocht wat er precies is gebeurd en of aan de wettelijke voorwaarden is voldaan.

Een niet-vermelde bezitting kan bovendien een andere route vragen dan vernietiging van het hele convenant. Laat daarom niet alleen vragen of “alles teruggedraaid kan worden”, maar ook welke gerichte oplossing mogelijk is.

Termijnen: wacht niet tot het hele dossier compleet is

Bij aantasting van afspraken kunnen verschillende verjarings- en vervaltermijnen spelen. Het beginmoment is niet voor iedere grond hetzelfde. Een vordering tot vernietiging wegens bedrog of dwaling verjaart bijvoorbeeld in beginsel drie jaar nadat het bedrog of de dwaling is ontdekt (art. 3:52 BW), terwijl een vordering tot vernietiging van een verdeling in beginsel vervalt drie jaar na de verdeling zelf (art. 3:200 BW). Ook een beroep tegen een rechterlijke beslissing heeft een eigen termijn en is iets anders dan een geschil over de overeenkomst.

Vraag daarom vroeg een beoordeling van de termijnen, ook als nog stukken ontbreken. Ga er niet van uit dat een klacht, onderhandeling of gewone e-mail iedere termijn veiligstelt. Laat vaststellen welke handeling in uw situatie nodig is.

Welke stukken neemt u mee?

• Het volledige ondertekende convenant en alle bijlagen.
• De beschikking en informatie over eventuele procedures.
• Relevante concepten en toelichtingen bij wijzigingen.
• Financiële gegevens waarop de afspraak berustte.
• Nieuwe informatie met de datum waarop u die ontving.
• Bewijzen van betaling, levering of andere uitvoering.
• Een korte beschrijving van uw gewenste oplossing.

Geef ook aan welke afspraken wél goed worden uitgevoerd. Een gerichte oplossing kan beter passen dan een geschil over de volledige scheiding. Soms kan een aanvulling worden overeengekomen, mits die de bestaande afspraken duidelijk vervangt of aanvult.

Veelgestelde vragen

Kunnen wij samen een convenant aanpassen?

Vaak kunt u nieuwe afspraken bespreken. Laat beoordelen hoe die juridisch worden vastgelegd en wat met de bestaande beschikking of rechten van derden moet gebeuren.

Is spijt voldoende om mijn handtekening terug te nemen?

Nee. Er moet een passende juridische grond zijn. Ontevredenheid over de uitkomst is op zichzelf onvoldoende.

Kan ik stoppen met uitvoeren zolang er discussie is?

Niet zonder risico. Een discussie schort verplichtingen niet vanzelf op. Laat beoordelen wat u intussen moet doen en of een tijdelijke maatregel nodig is.

Moet het hele convenant worden aangevochten?

Niet altijd. Het geschil kan één bepaling of één vermogenspost betreffen. De samenhang met andere afspraken moet wel worden onderzocht.

Laat de juiste route bepalen

Neem contact op met Arslan Advocaten met de volledige afspraak en een korte tijdlijn. Wilt u juist vóór ondertekening zekerheid, gebruik dan de controlechecklist voor een convenant.

Lees ook

• Advocaat familierecht bij Arslan Advocaten
• Scheiding van tafel en bed
• Co-ouderschap regelen
• Co-ouderschap en alimentatie
• Alimentatie-indexering berekenen en achterstallige indexering controleren

Geraadpleegde bronnen: Burgerlijk Wetboek Boek 3, onder meer artikelen 44, 52, 196 en 200, Burgerlijk Wetboek Boek 1, onder meer artikelen 159 en 401, Rechtspraak: alimentatieprocedure.

---

Gerelateerde juridische diensten

• Meer informatie over Familierecht
• Meer informatie over Bestuursrecht