Bent u net aangehouden door de politie? Dan telt vanaf het eerste moment wat u wel en niet zegt, en of u op tijd een advocaat spreekt. Hieronder leest u hoelang de politie u mag vasthouden, welke rechten u heeft en welke fouten in die eerste uren het meeste schade doen.
Geschreven door Melanie Schulpen, advocaat strafrecht en bestuursrecht bij Arslan Advocaten. Ingeschreven in het rechtsgebiedenregister van de Nederlandse orde van advocaten voor strafrecht (en jeugdstrafrecht) en bestuursrecht. Laatst bijgewerkt: 17 september 2026.
Hoelang mag de politie u vasthouden?
Na de aanhouding wordt u voorgeleid aan de hulpofficier van justitie. Die beslist of u wordt opgehouden voor onderzoek of in vrijheid wordt gesteld. Daarna volgt een vaste reeks termijnen, elk met een eigen beslisser. In de praktijk worden die fasen vaak door elkaar gehaald; dit is de juiste volgorde.
| Fase en beslisser | Maximale duur |
|---|---|
| Ophouden voor onderzoek (hulp)officier van justitie — art. 56a lid 2 Sv | 9 uur bij een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten, anders 6 uur; de uren tussen 00.00 en 09.00 tellen niet mee |
| Inverzekeringstelling (hulp)officier van justitie; verlenging door de officier van justitie — art. 57 en 58 Sv | 3 dagen, eenmaal te verlengen met 3 dagen |
| Voorgeleiding aan de rechter-commissaris rechter-commissaris — art. 59a lid 1 Sv | uiterlijk 3 dagen en 18 uur na de aanhouding |
| Bewaring rechter-commissaris — art. 63 en 64 Sv | 14 dagen |
| Gevangenhouding raadkamer van de rechtbank — art. 65 en 66 Sv | 90 dagen, verlengingen meegerekend |
Twee dingen worden vaak verkeerd begrepen. Ten eerste: de uren tussen middernacht en negen uur ’s ochtends tellen niet mee voor het ophouden voor onderzoek (art. 56a lid 2 Sv). Wie om elf uur ’s avonds wordt aangehouden, kan dus aanzienlijk langer op het bureau zitten dan negen klokuren. Ten tweede: de rechter-commissaris komt er niet binnen die eerste uren aan te pas. De voorgeleiding aan de rechter-commissaris volgt pas na de inverzekeringstelling, uiterlijk binnen drie dagen en achttien uur na de aanhouding.
Inverzekeringstelling kan alleen bij een misdrijf waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten (art. 58 lid 1 Sv). De rechter-commissaris toetst bij de voorgeleiding of die inverzekeringstelling rechtmatig was en kan uw onmiddellijke invrijheidstelling bevelen. Blijft u langer vast, dan beveelt de rechter-commissaris bewaring (maximaal veertien dagen) en daarna beslist de raadkamer van de rechtbank over gevangenhouding. Vóór de inhoudelijke zitting is de voorlopige hechtenis daarmee begrensd op veertien plus negentig dagen. Alleen bij verdenking van een terroristisch misdrijf kan die periode verder worden verlengd (art. 66 lid 3 Sv).
Uw rechten als verdachte
De politie moet u op deze rechten wijzen, en u krijgt ze na de aanhouding ook op papier (art. 27c Sv). Ze gelden ongeacht het feit waarvan u wordt verdacht.
- Weten waarvan u wordt verdacht. Bij de aanhouding moet u worden verteld om welk strafbaar feit het gaat (art. 27c lid 1 Sv).
- Zwijgrecht. U bent niet verplicht te antwoorden, en dat moet u vóór het verhoor worden meegedeeld (art. 29 lid 2 Sv).
- Een advocaat spreken vóór het verhoor. Consultatiebijstand duurt maximaal een half uur, op verzoek te verlengen met een half uur (art. 28c Sv).
- Een advocaat bij het verhoor. Op uw verzoek mag uw advocaat het verhoor bijwonen en eraan deelnemen — ook als u niet bent aangehouden maar bent uitgenodigd voor verhoor (art. 28d Sv).
- Vrije advocaatkeuze. U mag uw eigen advocaat opgeven. Heeft u er geen, dan wordt via het piket een advocaat opgeroepen.
- Iemand laten waarschuwen. U heeft er recht op dat een familielid of huisgenoot op de hoogte wordt gebracht van uw vrijheidsbeneming.
- Medische hulp. Bent u ziek of heeft u medicijnen nodig, zeg dat dan meteen.
- Een tolk. Spreekt u onvoldoende Nederlands, dan heeft u recht op vertolking en op vertaling van essentiële stukken.
- Kennisneming van de processtukken. Dat recht is er, maar de officier van justitie kan stukken tijdelijk achterhouden zolang het onderzoek dat vergt (art. 30 e.v. Sv).
Wat gebeurt er tijdens het politieverhoor?
In het verhoor stelt de politie vragen over het feit waarvan u wordt verdacht: uw betrokkenheid, waar u was, met wie u contact had. Vóór het verhoor krijgt u de cautie: u bent niet tot antwoorden verplicht. Wat u zegt, komt in het proces-verbaal en kan later niet worden teruggenomen. Een verklaring die u aflegt voordat u een advocaat heeft gesproken, is de meest voorkomende oorzaak van problemen verderop in de zaak.
Uw advocaat mag bij het verhoor aanwezig zijn en opmerkingen maken. De verhorende ambtenaar mag een herhaald verzoek om het verhoor te onderbreken afwijzen als daardoor de orde of de voortgang wordt verstoord, maar moet die afwijzing met redenen in het proces-verbaal vermelden (art. 28d lid 3 Sv).
Veelgemaakte fouten in de eerste uren
- Meteen uitleggen hoe het zit. Begrijpelijk, maar zonder dossierkennis weet u niet wat er al ligt. Tegenstrijdigheden tussen uw eerste verklaring en latere stukken wegen zwaar.
- Niet om een advocaat vragen. Vragen om een advocaat is een recht en werkt niet in uw nadeel. Zeg het bij de aanhouding, niet pas in het verhoor.
- Afstand doen van consultatiebijstand. Bent u aangehouden, dan kunt u daar pas afstand van doen nadat een advocaat u over de gevolgen heeft ingelicht (art. 28c lid 2 Sv). Doe dat niet op eigen houtje.
- Onjuiste informatie geven. Zwijgen mag; een onwaarheid vertellen is iets anders en kan uw geloofwaardigheid beschadigen.
- Tijden niet onthouden. Noteer zodra u kunt het tijdstip van de aanhouding en van het eerste verhoor. Die tijdstippen bepalen of de termijnen zijn nageleefd.
Wat kunt u nu doen?
- Geef bij de politie aan dat u een advocaat wilt spreken en noem de naam als u er een heeft.
- Maak gebruik van uw zwijgrecht totdat u die advocaat heeft gesproken.
- Meld direct medicijngebruik, ziekte of een taalprobleem.
- Vraag of een familielid wordt gewaarschuwd.
- Bent u familielid en is iemand anders aangehouden? Geef de advocaat de naam en geboortedatum door, het politiebureau en het feit waarvan hij of zij wordt verdacht. Daarmee kan de advocaat direct actie ondernemen.
Bij Arslan Advocaten kunt u ons bereiken op 010 311 5500 (Rotterdam), 020 747 00 55 (Amsterdam) of 070 4500 300 (Den Haag). Voor spoedgevallen zijn wij ook via WhatsApp bereikbaar.
Veelgestelde vragen
Word ik binnen negen uur voorgeleid aan de rechter?
Nee. Binnen die negen uur beslist de (hulp)officier van justitie of u wordt heengezonden of in verzekering gesteld. De voorgeleiding aan de rechter-commissaris volgt daarna, uiterlijk binnen drie dagen en achttien uur na de aanhouding (art. 59a lid 1 Sv).
Kost een strafrechtadvocaat mij geld?
Bijstand door de piketadvocaat na een aanhouding is voor u kosteloos. Wordt u daarna verder bijgestaan, dan komen veel verdachten in aanmerking voor gesubsidieerde rechtsbijstand (een toevoeging). U betaalt dan een eigen bijdrage die afhangt van uw inkomen en vermogen; de actuele bedragen staan op rechtsbijstand.nl. Wij toetsen vooraf voor u of u ervoor in aanmerking komt.
Kan ik mijn eigen advocaat kiezen?
Ja. U kunt uw eigen advocaat opgeven bij de politie (een voorkeursmelding) en u kunt later alsnog van advocaat wisselen. Is uw voorkeursadvocaat op dat moment niet beschikbaar, dan komt de dienstdoende piketadvocaat; die kan de zaak later overdragen.
Telt de nacht mee bij de negen uur?
Nee. De tijd tussen middernacht en negen uur ’s ochtends telt niet mee bij de berekening van het ophouden voor onderzoek (art. 56a lid 2 Sv). Daardoor kan een aanhouding ’s avonds betekenen dat u de volgende ochtend nog steeds op het bureau bent zonder dat de termijn is overschreden.
Spreekt Arslan Advocaten mijn taal?
Onze advocaten spreken Nederlands, Turks, Pools en Engels. Wij kunnen u in uw eigen taal bijstaan, wat in het strafrecht van groot belang is.
Hulp nodig van een advocaat?
Onze advocaten zijn gespecialiseerd in strafrecht. Neem contact op met onze vestiging Rotterdam, vestiging Den Haag of vestiging Amsterdam voor een gratis intakegesprek.
Meer verdieping vindt u in onze uitleg over uw rechten bij een doorzoeking.
