Een strafbeschikking is een beslissing van het Openbaar Ministerie, niet een vonnis van een rechter. Bent u het niet eens met de schuldvaststelling, de feitomschrijving of de sanctie, dan heet het rechtsmiddel verzet. De termijn en de gevolgen van betaling vragen direct aandacht.
Accepteren of verzet instellen is geen standaardkeuze. Controleer eerst wanneer u van de strafbeschikking kennis kreeg, wat het OM precies bewezen acht, welk bewijs er is, welke sanctie is opgelegd en welke nevengevolgen voor uw situatie relevant kunnen zijn.
Eerst doen: termijn veiligstellen en niet betalen
-
Bewaar strafbeschikking en envelop en noteer datum en wijze van ontvangst of kennisneming.
-
Controleer CJIB-nummer, parketnummer, feitcode, pleegdatum, feitomschrijving en sanctie.
-
Betaal de geldboete of schadevergoeding niet zolang u verzet overweegt.
-
Stel bij twijfel tijdig verzet in bij het parket dat op de strafbeschikking staat.
-
Bewaar bewijs van verzending, afgifte of digitale ontvangst.
De CJIB-uitleg over verzet waarschuwt uitdrukkelijk dat betaling betekent dat u de straf accepteert en niet in verzet wilt gaan.
Wanneer loopt de verzetstermijn?
Artikel 257e lid 1 Sv bevat de hoofdregel: verzet moet binnen veertien dagen worden gedaan nadat het afschrift persoonlijk is uitgereikt of nadat zich een andere omstandigheid heeft voorgedaan waaruit volgt dat de strafbeschikking u bekend is.
De dagtekening op de beschikking is dus niet in alle gevallen het enige startpunt. Noteer wel onmiddellijk wanneer en hoe u de beschikking kreeg; bij discussie over tijdigheid zijn de concrete feiten belangrijk.
Beperkte zeswekenroute bij een lage boete
Dezelfde bepaling noemt daarnaast een specifieke uiterste route: bij een geldboete van niet meer dan €340 wegens een overtreding die ten hoogste vier maanden vóór toezending is gepleegd, kan verzet tot uiterlijk zes weken na toezending worden gedaan. Ga niet zelfstandig ervan uit dat deze uitzondering geldt; controleer feit, sanctie, pleegdatum en toezenddatum.
Betalen kan verzet uitsluiten
Volgens artikel 257e Sv kan geen verzet meer worden gedaan wanneer de verdachte vrijwillig aan de strafbeschikking heeft voldaan. Dat geldt ook als met bijstand van een raadsman schriftelijk afstand is gedaan van verzet.
Wilt u de zaak laten toetsen, betaal dan niet alvast “voor de zekerheid”. Neem bij dreigende incasso of onduidelijkheid over een eerdere betaling direct contact op met het CJIB, het OM of een juridisch adviseur.
Hoe stelt u verzet in?
Het verzet wordt gedaan bij het parket dat in de strafbeschikking staat. Een ander parket moet het doorleiden, maar rechtstreeks en tijdig indienen voorkomt vertraging.
| Route | Wie kan indienen? | Belangrijk |
|---|---|---|
| Schriftelijke, ondertekende brief | De verdachte of een advocaat die verklaart bepaaldelijk te zijn gevolmachtigd. | Richt aan de officier van justitie en bewaar verzend- en ontvangstbewijs. |
| In persoon bij het parket | De verdachte, bepaaldelijk gevolmachtigd advocaat of bijzonder schriftelijk gemachtigde. | Neem legitimatie, beschikking en zo nodig de schriftelijke volmacht mee. |
| Aangewezen elektronische voorziening | Voor zover de officiële voorziening voor uw zaak beschikbaar en aangewezen is. | Bewaar de ontvangstbevestiging met datum en tijd. |
Artikel 257e Sv verlangt de naam van de verdachte en een nauwkeurige aanduiding of kopie van de strafbeschikking. U kunt een Nederlands correspondentieadres en schriftelijke bezwaren opgeven. Het CJIB adviseert daarnaast CJIB-/parketnummer, ontvangstdatum, reden, datum en handtekening te vermelden.
Welke gronden kunnen relevant zijn?
Verzet is meer dan alleen zeggen dat de straf te hoog is. Mogelijke beoordelingspunten zijn:
-
u bent niet de persoon die het feit heeft gepleegd;
-
de feitelijke toedracht of pleegdatum is onjuist;
-
essentieel bewijs ontbreekt of wordt anders uitgelegd;
-
de gedraging is juridisch onjuist gekwalificeerd;
-
er bestaat een rechtvaardigings- of schulduitsluitingsgrond;
-
de sanctie is volgens u onevenredig of onvoldoende afgestemd op omstandigheden;
-
relevante bewijsstukken of persoonlijke omstandigheden zijn niet meegewogen.
Vraag waar nodig om het dossier en beoordeel niet alleen de korte tekst op de beschikking. Getuigen, camerabeelden, berichten, medische stukken, betaalgegevens of andere documenten kunnen afhankelijk van het feit relevant zijn.
Wat gebeurt er na verzet?
Het OM beoordeelt de zaak opnieuw. Artikel 257e lid 9 Sv geeft de officier bevoegdheid de strafbeschikking schriftelijk in te trekken of te wijzigen. Een al ingesteld verzet richt zich in beginsel ook tegen een gewijzigde strafbeschikking, tenzij daaraan vrijwillig wordt voldaan.
Trekt de officier de strafbeschikking niet in, dan bepaalt artikel 257f Sv dat het verzet en de processtukken naar de rechtbank gaan en de verdachte wordt opgeroepen. Het OM “wijst” het verzet dus niet simpelweg als ongegrond af; tijdigheid en formele vereisten kunnen wel door de rechter tot niet-ontvankelijkheid leiden.
De rechter behandelt het strafbare feit. De officier kan een andere straf eisen dan eerder is opgelegd. De rechter kan vrijspreken, ontslaan van alle rechtsvervolging of veroordelen; in die gevallen wordt de strafbeschikking vernietigd en komt de rechterlijke beslissing daarvoor in de plaats. De uitkomst is niet gegarandeerd.
Lees bij een oproep ook de uitleg over een dagvaarding of oproep voor de strafrechter.
Verzet intrekken
Degene die verzet heeft gedaan kan dit volgens artikel 257e Sv uiterlijk tot het begin van de behandeling ter terechtzitting intrekken. Intrekking houdt afstand in van de bevoegdheid om hetzelfde rechtsmiddel opnieuw te gebruiken. Laat vooraf beoordelen welke beslissing dan blijft gelden en wat de gevolgen zijn.
Verzet of accepteren: beslismatrix
| Vraag | Waarom dit relevant is |
|---|---|
| Klopt de verdenking feitelijk en juridisch? | Identiteit, toedracht, bestanddelen van het feit en bewijs vormen de kern van de schuldvraag. |
| Heeft u het dossier gezien? | De strafbeschikking zelf bevat meestal niet alle processen-verbaal en bewijsstukken. |
| Is de sanctie passend? | Hoogte, soort sanctie en persoonlijke omstandigheden kunnen ter discussie staan. |
| Welke nevengevolgen zijn concreet? | Denk aan justitiële documentatie, VOG, beroep, vergunning, rijbewijs of verblijfsrecht, afhankelijk van de zaak. |
| Wat is het procesrisico? | Na verzet behandelt de rechter de zaak en kan het OM een andere straf vragen. |
| Is verzet tijdig en correct ingesteld? | Te laat of formeel onjuist verzet kan niet-ontvankelijk worden verklaard. |
Accepteren kan passend zijn als feit en sanctie niet worden betwist en de gevolgen zijn overzien. Verzet kan passend zijn bij een verdedigbare betwisting of een relevante sanctie- of gevolgkwestie. Geen van beide keuzes mag alleen op een generieke slagingsbelofte worden gebaseerd.
Strafbeschikking, justitiële documentatie en VOG
Een strafbeschikking is geen rechterlijke veroordeling, maar kan wel in de Justitiële Documentatie worden opgenomen. Justid legt uit dat dit voor strafbeschikkingen in een aantal gevallen gebeurt. Alle misdrijven worden geregistreerd; voor overtredingen bestaan belangrijke uitzonderingen.
Een registratie betekent niet automatisch dat een VOG wordt geweigerd. Volgens Justis over de VOG-beoordeling tellen onder meer screeningsprofiel, terugkijktermijn, relevantie, ernst, frequentie, tijdsverloop, leeftijd en belangen mee. Bekijk ook de afzonderlijke uitleg over VOG en strafblad.
Kosten en rechtsbijstand
Een advocaat is niet verplicht om verzet in te stellen. Juridische hulp is evenmin automatisch gratis. Of gesubsidieerde rechtsbijstand mogelijk is, hangt af van actuele regels, inkomen, vermogen en zaaksoort; een eigen bijdrage kan gelden. Vraag vooraf naar tarief, toevoeging en dekking door een rechtsbijstandsverzekering.
Wie al een advocaat had bij aanhouding kan daarnaast vragen naar continuïteit of keuze van raadsman. Lees over het verschil tussen een piketadvocaat en een eigen advocaat.
Veelgestelde vragen over verzet tegen een strafbeschikking
Wanneer begint de termijn voor verzet tegen een strafbeschikking?
De hoofdregel van artikel 257e Sv is veertien dagen na persoonlijke uitreiking of na een andere omstandigheid waaruit blijkt dat de strafbeschikking u bekend is. Voor een beperkte categorie lage boetes wegens een recente overtreding noemt de wet daarnaast een uiterste termijn van zes weken na toezending.
Mag ik de boete betalen als ik nog verzet overweeg?
Nee. CJIB waarschuwt om de geldboete of schadevergoeding niet te betalen als u het niet eens bent met de strafbeschikking. Vrijwillige voldoening geldt volgens artikel 257e Sv als afstand van de bevoegdheid om verzet te doen.
Moet ik mijn bezwaren meteen volledig motiveren?
Artikel 257e Sv zegt dat schriftelijke bezwaren kunnen worden opgegeven. Vermeld in ieder geval uw naam en een nauwkeurige aanduiding of kopie van de strafbeschikking. Een korte duidelijke motivering en relevante bewijsstukken kunnen praktisch wel helpen.
Wat gebeurt er nadat ik verzet heb ingesteld?
Het OM kan de strafbeschikking intrekken of wijzigen. Trekt de officier haar niet in, dan worden het verzet en de processtukken aan de rechtbank voorgelegd en ontvangt u een oproep voor de behandeling.
Kan de rechter na verzet een andere straf opleggen?
Ja. De strafrechter beoordeelt de zaak en de officier kan een andere straf vragen dan in de strafbeschikking stond. De uitkomst kan vrijspraak, ontslag van alle rechtsvervolging of een veroordeling zijn; verzet biedt geen garantie op een lichtere uitkomst.
Leidt een strafbeschikking automatisch tot weigering van een VOG?
Nee. Strafbeschikkingen kunnen in de Justitiële Documentatie worden opgenomen, maar Justis beoordeelt een VOG op onder meer screeningsprofiel, relevantie, terugkijktermijn, ernst, tijdsverloop en belangen. Een registratie betekent niet automatisch dat een VOG wordt geweigerd.
Officiële bronnen
- Artikel 257e Sv: termijn, indiening, betaling en wijziging
- Artikel 257f Sv: behandeling van het verzet
- CJIB: niet eens met een strafbeschikking
- Openbaar Ministerie: verzet tegen de strafbeschikking
- Rijksoverheid: verzet en behandeling door de strafrechter
- Justid: Justitiële Documentatie
- Justis: beoordeling van een VOG
Juridische routes
- OM-zitting en strafbeschikking
- Oproep of dagvaarding voor de strafrechter
- VOG en strafblad
- Piketadvocaat of eigen advocaat
- Strafrecht en fraude
