Aangereden? Zo staat u ervoor
Bent u als voetganger, fietser of inzittende aangereden door een motorrijtuig, dan biedt de wet u een sterke positie. Sterk is niet hetzelfde als onvoorwaardelijk: leeftijd, overmacht en eigen schuld bepalen de uitkomst.
- Wij stellen de aansprakelijke partij aansprakelijk en bewaken de verjaringstermijnen.
- Wij vragen voorschotten aan zodat u kosten niet zelf hoeft voor te schieten.
- Wij maken vooraf duidelijk welke kosten verhaalbaar zijn en welke niet.
Bel 070 450 0300Laat uw situatie beoordelen
Het eerste gesprek is kosteloos en vertrouwelijk. Zes vestigingen in Nederland. Wij spreken ook Turks, Pools en Engels.
Bent u aangereden door een auto, scooter, fiets of een ander voertuig? Dan komen de vragen meteen: wie is aansprakelijk, heb ik recht op schadevergoeding, en wat moet ik nu doen? Hieronder staat wat er juridisch geldt – inclusief de nuances die in korte samenvattingen vaak wegvallen.
Geschreven door Onur Arslan, advocaat bij Arslan Advocaten. Ingeschreven in het rechtsgebiedenregister van de Nederlandse orde van advocaten voor arbeidsrecht en letselschade. Laatst bijgewerkt: 17 september 2026.
Wat betekent “aangereden” juridisch?
Van een aanrijding is sprake bij een botsing waarbij een voertuig betrokken is. Dat kan u overkomen als voetganger, fietser, scooterrijder, automobilist of passagier. Letsel is geen voorwaarde: ook een aanrijding met uitsluitend materiele schade is een aanrijding, met eigen verplichtingen – zoals het niet verlaten van de plaats van het ongeval – en met een eigen schaderegeling. Wel bepaalt de aanwezigheid van letsel welke route en welke schadeposten aan de orde zijn.
Bescherming van voetgangers en fietsers: hoe het echt werkt
Wordt u als niet-gemotoriseerde verkeersdeelnemer aangereden door een motorrijtuig, dan geldt artikel 185 WVW. Dat is een sterke bescherming, maar geen automatische volledige vergoeding. De regels op een rij:
| Situatie | Wat geldt | Uitzondering |
|---|---|---|
| Kind jonger dan 14 jaar | De 100%-regel: de eigenaar of bestuurder van het motorrijtuig moet in beginsel de volledige schade vergoeden, ook als het kind zelf een fout maakte. | Alleen bij opzet of aan opzet grenzende roekeloosheid van het kind. Dat is een zware maatstaf die zelden wordt gehaald. |
| 14 jaar of ouder | De 50%-regel: ten minste de helft van de schade komt voor rekening van de kant van het motorrijtuig, ook bij eigen schuld. Over het meerdere wordt beslist via de causale verdeling van artikel 6:101 BW, zo nodig gevolgd door een billijkheidscorrectie. | Overmacht van de bestuurder. Daarvan is pas sprake als hem rechtens geen enkel verwijt kan worden gemaakt en de fout van de ander zo onwaarschijnlijk was dat hij daarmee geen rekening hoefde te houden. |
| Botsing zonder motorrijtuig (fiets tegen voetganger, fiets tegen fiets) | Artikel 185 WVW geldt niet. De grondslag is dan de gewone onrechtmatige daad (art. 6:162 BW), met de normale bewijslast en eigen schuld. | – |
Let op de volgorde bij de 50%-regel: eerst wordt de schade causaal verdeeld naar de mate waarin ieders gedrag heeft bijgedragen, waarna de billijkheid kan corrigeren; de 50% is de ondergrens. Het is dus niet zo dat u eerst 50% krijgt en daarbovenop nog een deel van de andere helft. Zie ook de Hoge Raad over deze regels (ECLI:NL:HR:2001:AB1426, r.o. 3.6).
En over wat verzekeraars wel of niet vertellen: een verzekeraar is verplicht zorgvuldig te handelen en de Gedragscode Behandeling Letselschade vraagt om een transparante behandeling. Ervaringen lopen uiteen; dat een verzekeraar uit zichzelf niet alle mogelijkheden benoemt, is iets anders dan bewust verzwijgen. Beoordeel daarom elk standpunt op zijn onderbouwing, en vraag altijd om een schriftelijke motivering.
“U heeft zelf schuld” – wat dat werkelijk betekent
Hoort u dat u onverwacht overstak of beter had moeten opletten, dan betekent dat niet dat u niets krijgt. Eigen schuld leidt tot een verdeling van de schade (art. 6:101 BW), niet tot verval van het recht. Bij een aanrijding met een motorrijtuig gelden bovendien de hierboven beschreven ondergrenzen.
De verzekeringsplicht: wat de WAM werkelijk regelt
De Wet aansprakelijkheidsverzekering motorrijtuigen (WAM) is de reden dat u vrijwel altijd een verzekeraar kunt aanspreken in plaats van een particulier. Maar de plicht ligt niet, zoals vaak wordt geschreven, op “iedere bestuurder”:
- De verzekeringsplicht rust op de bezitter van het motorrijtuig en op degene op wiens naam het kenteken staat; ook een houder, bijvoorbeeld bij lease of langdurige huur, kan daaronder vallen (art. 2 WAM).
- De dekking hangt aan het voertuig. Rijdt iemand anders met toestemming in de auto en veroorzaakt hij schade, dan is die schade in beginsel gedekt.
- Er zijn uitzonderingen: een geschorst kenteken, bepaalde vrijgestelde voertuigen, en voertuigen die niet als motorrijtuig gelden. Een elektrische fiets of fatbike die aan de eisen voldoet (trapondersteuning tot 25 km/u, maximaal 250 watt) is geen motorrijtuig en kent geen WA-plicht; een speedpedelec is wel een bromfiets en dus wel verzekeringsplichtig.
- U kunt de WAM-verzekeraar op grond van artikel 6 WAM rechtstreeks aanspreken.
Onbekende of onverzekerde tegenpartij: het Waarborgfonds
Is de veroorzaker doorgereden of onverzekerd, dan kan het Waarborgfonds Motorverkeer in beeld komen. Dat is geen vangnet voor elke schade: het gaat om schade veroorzaakt door een motorrijtuig, en er gelden voorwaarden en termijnen. Twee daarvan zijn cruciaal:
- Is het voertuig gezien maar het kenteken onbekend gebleven, dan verlangt het fonds aangifte bij de politie binnen 48 uur.
- In andere gevallen heeft u maximaal veertien dagen om actie te ondernemen.
Bij zaakschade geldt daarnaast een eigen risico. Wacht dus niet af: doe direct aangifte en meld de schade.
Welke schade komt in aanmerking?
- Medische kosten: eigen risico, fysiotherapie, medicatie, hulpmiddelen en verwachte toekomstige zorgkosten.
- Inkomensverlies: gemist salaris, minder kunnen werken en – bij blijvende beperkingen – verlies aan verdienvermogen, ook bij zelfstandigen.
- Kosten van hulp: huishoudelijke hulp, mantelzorg door familie, kinderopvang, reiskosten en aanpassingen in huis of auto.
- Zaakschade: uw fiets, telefoon, kleding of bril.
- Smartengeld: vergoeding voor pijn, verdriet, angst en gederfde levensvreugde (art. 6:106 BW), door de rechter naar billijkheid begroot.
Wat u direct doet na een aanrijding
- Zorg eerst voor veiligheid: uzelf en anderen. Verplaats iemand met letsel alleen als dat zonder extra risico kan.
- Bel 112 bij letsel of een gevaarlijke situatie.
- Zoek medische hulp, ook bij lichte klachten. Sommige klachten komen pas dagen later.
- Noteer gegevens: naam, adres, kenteken en verzekeraar van de tegenpartij, en de contactgegevens van getuigen.
- Maak foto’s van de situatie, de voertuigen, de schade, het letsel en van verkeersborden of wegmarkering.
- Doe aangifte bij de politie, zeker bij onduidelijke toedracht, bij doorrijden of bij een onverzekerd voertuig. Denk aan de 48-uurstermijn van het Waarborgfonds.
- Meld het ongeval bij uw eigen verzekeraar en – bij letsel – bij de verzekeraar van de tegenpartij.
- Houd een klachtendagboek bij en bewaar alle bonnen, facturen en loonstroken.
- Teken niets voordat u weet wat uw schade werkelijk omvat.
De verzekeraar belt: wees voorzichtig
Een snel voorstel lijkt behulpzaam maar is riskant zolang uw medische situatie nog niet stabiel is. Toekomstige schade wordt dan doorgaans onderschat, en een vaststellingsovereenkomst met finale kwijting is vrijwel altijd definitief. Vraag in de tussentijd om voorschotten op de reeds vaststaande schade; dat is gebruikelijk zodra de aansprakelijkheid redelijkerwijs aannemelijk is.
Wat kost juridische bijstand?
Hier is nuance op zijn plaats. Redelijke kosten ter vaststelling van schade en aansprakelijkheid en ter verkrijging van voldoening buiten rechte zijn op grond van artikel 6:96 lid 2 BW verhaalbaar op de aansprakelijke partij. Drie voorwaarden bepalen of dat in uw zaak opgaat:
- de aansprakelijkheid moet vaststaan of worden erkend; wordt zij afgewezen en blijft dat zo, dan is er niets te verhalen;
- de kosten moeten de dubbele redelijkheidstoets doorstaan: het maken van de kosten en de omvang ervan moeten beide redelijk zijn. Verzekeraars betwisten regelmatig een deel van de uren of het uurtarief;
- proceskosten in een gerechtelijke procedure zijn een afzonderlijk risico: de verliezende partij kan daarin worden veroordeeld, met het liquidatietarief als maatstaf.
Wij spreken daarom vooraf schriftelijk af wat er geldt en wat er gebeurt als de aansprakelijkheid niet wordt erkend.
Wanneer schakelt u hulp in?
Bij voorkeur kort na het ongeval, zodra er letsel is, of zodra een verzekeraar contact opneemt. Wachten kost bewijs en leidt tot gemiste schadeposten. Houd ook de termijnen in de gaten: een vordering op de aansprakelijke partij verjaart vijf jaar na de dag volgend op die waarop u bekend bent met zowel de schade als de aansprakelijke persoon (art. 3:310 BW); een uitkering onder uw eigen verzekering verjaart na drie jaar (art. 7:942 BW).
Conclusie
Bent u aangereden, dan heeft u vaak recht op schadevergoeding, ook bij gedeelde schuld en ook bij ogenschijnlijk licht letsel. De wet geeft niet-gemotoriseerde verkeersdeelnemers een sterke positie via artikel 185 WVW, met een ondergrens van 50% en volledige vergoeding voor kinderen onder 14 – behoudens overmacht of opzet. Leg de toedracht direct vast, laat klachten medisch registreren en teken pas als uw schade werkelijk in beeld is.
Meer over de wettelijke grondslag leest u in artikel 185 van de Wegenverkeerswet.
Lees ook
- Letselschade na een aanrijding als voetganger
- Aanrijding achterop: wie is aansprakelijk?
- Whiplash na een auto-ongeluk
- Schuldloze inzittende bij een verkeersongeval
Veelgestelde vragen
Wat moet ik doen als ik ben aangereden?
Zorg eerst voor veiligheid en bel bij letsel 112. Zoek medische hulp, ook bij lichte klachten, noteer de gegevens van de tegenpartij en van getuigen, maak foto’s en doe zo nodig aangifte bij de politie. Meld het ongeval bij de verzekeraars en teken geen regeling voordat uw schade in beeld is.
Krijg ik ook vergoeding als ik zelf deels schuld heb?
Vaak wel. Eigen schuld leidt tot een verdeling van de schade op grond van artikel 6:101 BW, niet tot verval van uw recht. Bent u als voetganger of fietser aangereden door een motorrijtuig, dan geldt bovendien een ondergrens: ten minste 50% vanaf 14 jaar, en in beginsel 100% voor kinderen jonger dan 14.
Zijn fietsers en voetgangers altijd beschermd?
Niet altijd en niet onvoorwaardelijk. Artikel 185 WVW geldt bij een aanrijding met een motorrijtuig. Vanaf 14 jaar geldt de 50%-regel, tenzij de bestuurder zich met succes op overmacht beroept. Voor kinderen jonger dan 14 geldt in beginsel volledige vergoeding, behoudens opzet of aan opzet grenzende roekeloosheid. Bij een botsing zonder motorrijtuig geldt de gewone onrechtmatige daad.
Wie moet een motorrijtuig verzekeren?
De WAM legt die plicht op aan de bezitter van het motorrijtuig en aan degene op wiens naam het kenteken staat; ook een houder, bijvoorbeeld bij lease, kan daaronder vallen. De dekking hangt aan het voertuig, niet aan iedere bestuurder afzonderlijk. U kunt de WAM-verzekeraar rechtstreeks aanspreken.
De tegenpartij is doorgereden of onverzekerd. Wat nu?
Dan kan het Waarborgfonds Motorverkeer in beeld komen voor schade die door een motorrijtuig is veroorzaakt. Er gelden voorwaarden en termijnen: is het voertuig gezien maar het kenteken onbekend gebleven, dan wordt aangifte binnen 48 uur verlangd; in andere gevallen heeft u maximaal veertien dagen om actie te ondernemen. Bij zaakschade geldt een eigen risico.
Is juridische hulp na een aanrijding kosteloos?
Niet onvoorwaardelijk. Redelijke buitengerechtelijke kosten zijn verhaalbaar op de aansprakelijke partij (art. 6:96 lid 2 BW), maar alleen als de aansprakelijkheid vaststaat en voor zover de kosten de dubbele redelijkheidstoets doorstaan. Proceskosten in een procedure vormen een afzonderlijk risico. Wij leggen de afspraken vooraf schriftelijk vast.
