Scheiden of een conflict over uw kinderen?
Voor een echtscheiding is een advocaat verplicht. Zijn er minderjarige kinderen, dan hoort er ook een ouderschapsplan bij.
- Gezag, hoofdverblijf en omgang zijn drie verschillende dingen. Wij leggen uit welke voor u speelt.
- Wij proberen eerst tot afspraken te komen. De rechter is de laatste stap, niet de eerste.
- Bel of stuur uw situatie op, dan zeggen wij wat er op u afkomt.
Bel 070 450 0300WhatsApp onsStuur uw stukken op
Het eerste gesprek is kosteloos en vertrouwelijk. Zes vestigingen in Nederland. Wij spreken ook Turks, Pools en Engels.
Een echtscheidingsbeschikking opvragen doet u bij de rechtbank die de echtscheiding heeft uitgesproken. Een afschrift kost geen griffierecht. Voor een echtscheiding van vóór 1990 gaat u naar het regionale archief. Wilt u bewijzen dat u gescheiden bent, dan vraagt u een afschrift of uittreksel van de echtscheidingsakte aan bij de gemeente waar u bent getrouwd. Een kwijtgeraakt convenant vraagt u meestal op bij uw advocaat.
Geschreven door Öznur Batur, advocaat familierecht bij Arslan Advocaten. Inhoudelijk bijgewerkt op 30 oktober 2026. Deze informatie is algemeen; de beoordeling van uw zaak hangt af van de feiten, de afspraken en eventuele rechterlijke beslissingen.
Hieronder leest u wat het verschil is tussen beschikking, akte en convenant, wanneer de echtscheiding definitief is en hoe u elk document terugkrijgt, ook voor gebruik in het buitenland.
Wat is een echtscheidingsbeschikking?
De echtscheidingsbeschikking is de uitspraak waarin de rechter de echtscheiding uitspreekt. Een echtscheiding begint met een verzoekschrift, en een uitspraak in zo’n procedure heet een beschikking. U ontvangt haar via uw advocaat.
In de beschikking staan ook de beslissingen over de gevolgen, zoals alimentatie, gezag en de verdeling, voor zover de rechter daarover heeft beslist. Heeft u afspraken gemaakt in een convenant of ouderschapsplan, dan kan de rechter die op verzoek geheel of gedeeltelijk in de beschikking opnemen.
Let op: met de beschikking alleen bent u nog niet gescheiden. Daarvoor moet de beschikking eerst onherroepelijk worden en daarna worden ingeschreven bij de burgerlijke stand.
Beschikking, akte en convenant: welk document heeft u nodig?
| Document | Wat bewijst het? | Waar vraagt u het aan? | Kosten |
|---|---|---|---|
| Afschrift echtscheidingsbeschikking | Wat de rechter heeft beslist | Rechtbank die de echtscheiding uitsprak; vóór 1990 het regionale archief | Geen griffierecht |
| Echtscheidingsakte (afschrift of meertalig uittreksel) | Dat uw huwelijk is ontbonden | Gemeente waar u bent getrouwd; getrouwd in het buitenland: meestal Den Haag | Verschilt per gemeente |
| Echtscheidingsconvenant | Uw onderlinge afspraken | Uw advocaat; soms staat het in de beschikking | Afhankelijk van advocaat |
| Certificaat echtscheidingen (Brussel II-ter) | Erkenning in een ander EU-land, behalve Denemarken | Rechtbank die de echtscheiding uitsprak | Gratis |
| Verklaring van in kracht van gewijsde | Dat er geen hoger beroep meer mogelijk is | Centrale balie van de rechtbank | Navragen bij de rechtbank |
Wanneer is de echtscheidingsbeschikking onherroepelijk?
De beschikking is onherroepelijk (in kracht van gewijsde) als er geen hoger beroep meer mogelijk is. De termijn voor hoger beroep is drie maanden. Voor de partner die het verzoek indiende en een partner die in de procedure is verschenen, telt die termijn vanaf de dag van de uitspraak. Is uw partner niet verschenen, dan loopt de termijn vanaf het moment dat de beschikking aan hem of haar is betekend of op een andere manier bekend is geworden.
Wilt u niet wachten? Dan kunt u allebei een akte van berusting tekenen. Daarmee verklaart u dat u niet in hoger beroep gaat, zodat de beschikking meteen kan worden ingeschreven. Bij een gemeenschappelijk verzoek gebeurt dat vaak. Twijfelt u nog over de uitspraak, teken dan niet voordat u weet wat u opgeeft. Lees meer over hoger beroep in familiezaken.
Inschrijving binnen zes maanden, anders vervalt de beschikking
De echtscheiding komt pas tot stand door de inschrijving van de beschikking in de registers van de burgerlijke stand. Dat staat in artikel 1:163 van het Burgerlijk Wetboek. Het verzoek tot inschrijving moet uiterlijk zes maanden na het onherroepelijk worden van de beschikking zijn gedaan. Gebeurt dat niet, dan verliest de beschikking haar kracht en bent u nog steeds getrouwd.
- Waar: bij de gemeente waar het huwelijk is gesloten. Bent u in het buitenland getrouwd, dan loopt de inschrijving meestal via de gemeente Den Haag.
- Wie: de wet zegt dat beide partners of één van hen om inschrijving kan vragen. In de praktijk regelt de advocaat dit.
- Kosten: de gemeente Den Haag rekent niets voor het doorgeven van de echtscheiding.
De datum van inschrijving is de datum waarop u voor de wet gescheiden bent. Die datum telt bijvoorbeeld voor partneralimentatie, de verdeling van pensioen en een nieuw huwelijk. Na inschrijving voegt de gemeente een latere vermelding van de echtscheiding toe aan uw huwelijksakte en wordt de echtscheiding verwerkt in de Basisregistratie Personen (BRP).
Heeft u een beschikking over scheiding van tafel en bed? Die stuurt u niet naar de gemeente, want bij scheiding van tafel en bed blijft u officieel getrouwd. Zie scheiding van tafel en bed.
Echtscheidingsbeschikking opvragen bij de rechtbank
Bent u uw exemplaar kwijt, of heeft u een nieuw afschrift nodig? Dan vraagt u het aan bij de rechtbank die de echtscheiding heeft uitgesproken. Een afschrift van de echtscheidingsbeschikking kost geen griffierecht.
- Zoek de juiste rechtbank. Dat is de rechtbank waar de echtscheiding is uitgesproken, niet de rechtbank bij uw huidige woonplaats. Kijk op een oude brief van uw advocaat of in de kop van de beschikking.
- Kies hoe u aanvraagt. Dat verschilt per rechtbank: per post, via beveiligde e-mail of aan de balie. Op rechtspraak.nl staat per rechtbank hoe het werkt.
- Vermeld de gegevens. Rechtbank Amsterdam vraagt bijvoorbeeld de voorletters en achternaam van beide ex-echtgenoten, uw contactgegevens en een kopie van uw legitimatie, en zo mogelijk het zaaknummer en het jaar van de echtscheiding.
- Ontvang het afschrift. Bij Rechtbank Amsterdam krijgt u het binnen twee weken per post. Andere rechtbanken kunnen andere termijnen hebben.
Is de echtscheiding vóór 1990 uitgesproken? Dan ligt de beschikking meestal niet meer bij de rechtbank, maar bij het archief van uw regio of provincie. Gaat het om een tussentijdse beschikking in een procedure die nog loopt, vraag dan bij de rechtbank naar de juiste afdeling; bij Rechtbank Amsterdam is dat de afdeling familiezaken.
Echtscheidingsakte aanvragen: zo bewijst u dat u gescheiden bent
Vraagt een instantie om bewijs dat u gescheiden bent, dan heeft u meestal een echtscheidingsakte nodig, en niet de beschikking. U vraagt die aan bij de gemeente waar de akte is opgemaakt, ook als u daar niet meer woont. Bij een in Nederland gesloten huwelijk is dat de gemeente waar u bent getrouwd.
- Afschrift: een kopie van de akte met stempel en handtekening van de ambtenaar van de burgerlijke stand. Dit kunt u zelf aanvragen, een gemachtigde, of iemand met een gerechtvaardigd belang.
- Uittreksel: alleen de persoonsgegevens uit de akte. Een meertalig (internationaal) uittreksel heeft een uitleg in tien talen. Dit kunt u zelf aanvragen, een gemachtigde, of een andere belanghebbende.
U heeft een geldig legitimatiebewijs nodig. De kosten verschillen per gemeente. De gemeente Den Haag rekent in 2026 bijvoorbeeld € 17,80 exclusief porto en stuurt het document binnen vijf weken op. Vraag de instantie vooraf welk document zij wil en hoe oud het mag zijn.
Bent u in het buitenland getrouwd en in Nederland gescheiden? Dan kunt u bij Den Haag alleen een afschrift krijgen. Voor een uittreksel moet u uw buitenlandse documenten eerst laten registreren in de BRP van uw woongemeente. Een akte via DigiD opvragen kan alleen als u in de BRP staat ingeschreven.
Echtscheidingsconvenant opvragen of kwijt: wat nu?
Het echtscheidingsconvenant is een overeenkomst tussen u en uw ex. Het is geen akte van de gemeente. U krijgt een nieuw exemplaar dus niet via de burgerlijke stand. Er zijn drie routes:
- Via uw advocaat. De advocaat die de echtscheiding heeft geregeld, heeft het ondertekende convenant in het dossier. Was dat een gezamenlijke advocaat, dan kunnen u en uw ex allebei een kopie vragen.
- Via de beschikking. Heeft de rechter het convenant in de beschikking opgenomen, dan staan de afspraken in het afschrift dat u bij de rechtbank opvraagt. Vraag bij de aanvraag uitdrukkelijk of het convenant als bijlage is meegezonden.
- Via uw ex. Uw ex heeft meestal ook een getekend exemplaar.
Zijn er notariële akten opgemaakt, zoals een akte van verdeling voor de woning? Daarvan vraagt u een afschrift bij de notaris. Wilt u na het terugvinden de afspraken aanpassen, lees dan echtscheidingsconvenant wijzigen of aanvechten. Twijfelt u of de afspraken ooit volledig waren, dan helpt de checklist voor het convenant.
Uw Nederlandse echtscheiding gebruiken in het buitenland
Wilt u uw echtscheiding laten erkennen in een ander EU-land, behalve Denemarken? Vraag dan bij de rechtbank die de echtscheiding uitsprak een certificaat echtscheidingen (Brussel II-bis/ter) aan. Dat kost niets en is onbeperkt geldig. U kunt het pas aanvragen als hoger beroep niet meer mogelijk is. Met dat certificaat laat u de echtscheiding inschrijven bij de burgerlijke stand in dat land, zonder tussenkomst van een rechter.
Buiten de EU of in Denemarken heeft u meestal een verklaring nodig dat de uitspraak in kracht van gewijsde is gegaan. Die vraagt u bij de centrale balie van de rechtbank. Vaak vraagt het buitenland ook om een apostille op het document. Een apostille vraagt u aan bij de rechtbank; het griffierecht daarvoor is in 2026 € 27. Gaat het om de omgekeerde situatie, een buitenlandse echtscheiding die u in Nederland wilt laten gelden, lees dan buitenlandse echtscheiding erkennen in Nederland.
Voorbeeld: bewijs van de echtscheiding voor een nieuw huwelijk
Dit voorbeeld is fictief. Ahmet is in 2015 in Utrecht getrouwd en in 2019 gescheiden via de rechtbank Midden-Nederland. Hij wil hertrouwen in het buitenland en moet bewijzen dat hij gescheiden is. Zijn exemplaar van de beschikking is bij een verhuizing zoekgeraakt.
Ahmet vraagt bij de gemeente Utrecht, waar hij is getrouwd, een meertalig uittreksel van de echtscheidingsakte aan. Omdat het buitenlandse loket ook de beschikking wil zien, vraagt hij bij de rechtbank Midden-Nederland een afschrift op. Daarvoor betaalt hij geen griffierecht. Op beide documenten laat hij een apostille zetten. Zijn convenant vraagt hij op bij zijn toenmalige advocaat, omdat hij wil nakijken wat er over het pensioen is afgesproken.
Veelgestelde vragen
Hoe vraag ik mijn echtscheidingsbeschikking op?
Bij de rechtbank die de echtscheiding heeft uitgesproken, per post, beveiligde e-mail of aan de balie, afhankelijk van de rechtbank. Vermeld de namen van beide ex-echtgenoten en zo mogelijk het zaaknummer. Voor een echtscheiding van vóór 1990 gaat u naar het regionale archief.
Wat kost een afschrift van de echtscheidingsbeschikking?
Voor een afschrift van de echtscheidingsbeschikking betaalt u geen griffierecht. Voor een echtscheidingsakte van de gemeente betaalt u wel, en dat bedrag verschilt per gemeente.
Wat gebeurt er als de beschikking niet binnen zes maanden is ingeschreven?
Dan verliest de beschikking haar kracht en bent u nog steeds getrouwd. De zes maanden lopen vanaf het moment dat de beschikking onherroepelijk is geworden.
Waar vraag ik een echtscheidingsakte aan?
Bij de gemeente waar u bent getrouwd, ook als u daar niet meer woont. Bent u in het buitenland getrouwd en in Nederland gescheiden, dan is dat in de regel de gemeente Den Haag.
Ik ben mijn echtscheidingsconvenant kwijt. Wat nu?
Vraag een kopie bij de advocaat die de echtscheiding heeft geregeld of bij uw ex. Staat het convenant in de beschikking, dan vindt u de afspraken ook terug in het afschrift dat de rechtbank u stuurt.
Bronnen en juridische basis
- Burgerlijk Wetboek Boek 1: art. 1:163 (inschrijving, zes maanden), 1:20 lid 2 (latere vermelding echtscheiding op akten), 1:21 (inschrijving in Den Haag bij akten buiten de Nederlandse registers).
- Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering: art. 358 (hoger beroep binnen drie maanden, berusting), art. 819 (afspraken opnemen in de beschikking).
- Rechtspraak: afschrift echtscheidingsbeschikking opvragen, met de pagina van Rechtbank Amsterdam (gegevens, termijn twee weken).
- Rechtspraak: certificaat echtscheidingen (Brussel II-bis/ter) en verklaring in kracht van gewijsde.
- Rechtspraak: echtscheidingsprocedure: akte van berusting, inschrijving binnen zes maanden bij de gemeente van huwelijkssluiting, scheiding van tafel en bed.
- Rechtspraak: griffierecht civiel 2026: apostille/legalisatie € 27.
- Rijksoverheid: afschrift of uittreksel burgerlijke stand aanvragen.
- Gemeente Den Haag: echtscheiding doorgeven en echtscheidingsakte aanvragen.
- RvIG: Handleiding Uitvoeringsprocedures BRP, huwelijk en ontbinding: latere vermelding op de huwelijksakte, verwerking in de BRP.
Bronnen geraadpleegd op 30 oktober 2026.
