Een ouderschapsplan voorbeeld laat zien hoe de wettelijk verplichte afspraken er op papier uitzien: hoe u de zorg of de omgang verdeelt, hoe u elkaar informeert en raadpleegt over belangrijke zaken en hoe u de kosten van de kinderen betaalt. Ook vermeldt u hoe de kinderen bij het plan zijn betrokken. Hieronder staat een fictief model in genummerde artikelen, met korte uitleg per onderdeel.
Geschreven door Öznur Batur, advocaat familierecht bij Arslan Advocaten. Inhoudelijk bijgewerkt op 30 oktober 2026. Deze informatie is algemeen; de beoordeling van uw zaak hangt af van de feiten, de afspraken en eventuele rechterlijke beslissingen.
U kunt de modelbepalingen gebruiken als startpunt voor uw eigen plan. Na het model volgen twee varianten: co-ouderschap 50/50 en een weekendregeling. Hoe u het plan stap voor stap opstelt en later wijzigt, leest u in ons artikel ouderschapsplan opstellen en wijzigen.
Wanneer is een ouderschapsplan verplicht?
Een ouderschapsplan is verplicht als u gaat scheiden en minderjarige kinderen heeft. Dat geldt in drie situaties:
- U bent getrouwd of heeft een geregistreerd partnerschap en u heeft samen minderjarige kinderen. Het plan hoort bij het verzoek tot echtscheiding of ontbinding, ook als u niet allebei het gezag heeft.
- U bent getrouwd of geregistreerd partner als ouder en niet-ouder, en u heeft samen het gezag over het kind.
- U bent niet getrouwd, u heeft samen het gezag door erkenning of door een aantekening in het gezagsregister, en u stopt met samenwonen.
Heeft één van u alleen het gezag, dan is een ouderschapsplan niet verplicht. Afspraken op papier zetten blijft wel verstandig, zeker over omgang en kosten.
Is het niet maken van een ouderschapsplan strafbaar? Nee. Maar bij een echtscheiding hoort het plan bij het verzoekschrift. Lukt het redelijkerwijs niet om samen een plan te maken, dan beoordeelt de rechter of andere stukken volstaan. Vraagt een ongehuwde ouder de rechter een zorgregeling vast te stellen terwijl er geen verplicht ouderschapsplan is, dan houdt de rechter de beslissing in beginsel aan tot het plan er is.
Wat moet er minimaal in een ouderschapsplan staan?
De wet noemt drie verplichte onderdelen, en daarnaast moet het verzoekschrift vermelden hoe de kinderen bij het plan zijn betrokken. In het voorbeeld hieronder vindt u ze terug in deze artikelen:
| Verplicht onderdeel | Wettelijke basis | Artikel in het voorbeeld |
|---|---|---|
| Verdeling van zorg- en opvoedingstaken of de omgang | Art. 815 lid 3 sub a Rv | Artikel 4, 5 en 6 |
| Informatie geven en elkaar raadplegen over belangrijke zaken | Art. 815 lid 3 sub b Rv | Artikel 7 en 8 |
| Kosten van verzorging en opvoeding | Art. 815 lid 3 sub c Rv | Artikel 9 |
| Hoe de kinderen zijn betrokken | Art. 815 lid 4 Rv | Artikel 2 |
Ouderschapsplan voorbeeld: de modelbepalingen
Het voorbeeld gaat over een fictief gezin: Sanne en Jeroen gaan scheiden en hebben twee kinderen, Noor (9) en Daan (6). Ze houden samen het gezag. De tekst tussen haken vult u zelf in.
Artikel 1 – Partijen en uitgangspunten
- Dit ouderschapsplan is opgesteld door Sanne [achternaam], geboren op [datum], en Jeroen [achternaam], geboren op [datum], ouders van Noor, geboren op [datum], en Daan, geboren op [datum].
- De ouders blijven allebei verantwoordelijk voor de kinderen. Zij spreken niet negatief over elkaar waar de kinderen bij zijn en stimuleren het contact met de andere ouder.
Toelichting: het tweede lid sluit aan bij de wettelijke plicht van een ouder met gezag om de band van het kind met de andere ouder te bevorderen.
Artikel 2 – Betrokkenheid van de kinderen
- De ouders hebben de kinderen samen verteld over de scheiding. Noor heeft verteld wat zij belangrijk vindt: haar eigen kamer in beide huizen en blijven turnen op zaterdag. Daan is op een manier die past bij zijn leeftijd geïnformeerd.
- De ouders bespreken wijzigingen in dit plan eerst met de kinderen, passend bij hun leeftijd.
Toelichting: schrijf op wat u echt heeft gedaan. Meedenken is iets anders dan kiezen; de beslissing blijft bij de ouders.
Artikel 3 – Gezag en hoofdverblijf
- De ouders houden samen het ouderlijk gezag.
- De kinderen staan ingeschreven op het adres van Sanne in [woonplaats].
Artikel 4 – Zorgverdeling in gewone weken
- De kinderen zijn bij Jeroen van woensdag uit school tot donderdag naar school, en in de oneven weken van vrijdag uit school tot maandag naar school.
- De ouder bij wie de kinderen naartoe gaan, haalt ze op.
- Ruilen kan alleen in overleg, uiterlijk een week van tevoren, en wordt bevestigd per bericht.
Toelichting: wees concreet over dagen, tijden en wie haalt en brengt. Vage zinnen als “in overleg” zijn bij onenigheid niet uitvoerbaar.
Artikel 5 – Vakanties
- De schoolvakanties worden gelijk verdeeld. In de zomervakantie is ieder drie weken bij een van de ouders; in even jaren begint Sanne, in oneven jaren Jeroen.
- Kerst-, mei- en herfstvakantie worden per helft verdeeld, voorjaarsvakantie om en om.
- Wie met de kinderen naar het buitenland reist, meldt de bestemming en het verblijfsadres uiterlijk zes weken vooraf en geeft schriftelijke toestemming voor reizen van de andere ouder.
Toelichting: vakanties gaan vóór de gewone weekregeling. Lees meer over toestemming voor vakantie met uw kind na de scheiding.
Artikel 6 – Feestdagen en bijzondere dagen
- Eerste kerstdag is in even jaren bij Sanne en in oneven jaren bij Jeroen; tweede kerstdag omgekeerd. Oud en nieuw wisselt jaarlijks.
- Moederdag is bij Sanne, vaderdag bij Jeroen. Op de verjaardag van een ouder mogen de kinderen een deel van de dag bij die ouder zijn.
- Op hun eigen verjaardag zien de kinderen beide ouders.
Artikel 7 – School, opvang en gezondheid
- Schoolkeuze, wisseling van school en niet-spoedeisende medische behandelingen beslissen de ouders samen.
- Beide ouders melden zich bij school aan voor nieuwsbrieven en rapporten en gaan allebei naar oudergesprekken.
- Bij een spoedgeval beslist de ouder bij wie het kind op dat moment is, en informeert de ander direct.
Artikel 8 – Informatie en raadplegen
- De ouders hebben elke twee weken op zondagavond een kort overleg, telefonisch of via een gedeelde app.
- Belangrijke beslissingen over de kinderen, ook financiële, worden vooraf besproken. Een ouder reageert binnen vijf werkdagen op een voorstel.
Artikel 9 – Kosten van de kinderen
- Jeroen betaalt aan Sanne een kinderalimentatie van € [bedrag] per kind per maand, vooruit vóór de eerste van de maand. Het bedrag is berekend volgens de bijgevoegde berekening.
- Het bedrag wordt jaarlijks wettelijk geïndexeerd per 1 januari.
- Sanne ontvangt de kinderbijslag. Kosten van sport, schoolreisjes en een fiets worden gedeeld naar verhouding van [percentage].
Toelichting: zet de berekening als bijlage bij het plan. Hoe de hoogte wordt bepaald, leest u bij kinderalimentatie berekenen en wijzigen.
Artikel 10 – Contact en communicatie
- De kinderen mogen de andere ouder altijd bellen. Op vaste momenten, [dag en tijd], belt de ouder bij wie de kinderen niet zijn.
- Ouders communiceren zakelijk en niet via de kinderen.
- Een nieuwe partner wordt pas aan de kinderen voorgesteld nadat de andere ouder is geïnformeerd.
Artikel 11 – Evaluatie, wijziging en geschillen
- De ouders evalueren dit plan in [maand en jaar] en daarna jaarlijks, en in ieder geval wanneer Noor naar de middelbare school gaat.
- Wijzigingen worden schriftelijk vastgelegd en door beide ouders ondertekend.
- Komen de ouders er samen niet uit, dan gaan zij eerst naar een mediator voordat een van hen naar de rechter stapt.
Artikel 12 – Ondertekening
Aldus opgemaakt en ondertekend in tweevoud te [plaats] op [datum]. Handtekening Sanne – handtekening Jeroen.
Variant: ouderschapsplan bij co-ouderschap 50/50
Bij co-ouderschap zijn de kinderen ongeveer evenveel bij beide ouders. Dat vraagt extra afspraken over wonen in de buurt van school en over de kosten. Artikel 4 en 9 zien er dan bijvoorbeeld zo uit:
- Artikel 4 (co-ouderschap): De kinderen zijn om de week bij Sanne en bij Jeroen. De wissel is op vrijdag uit school. Beide ouders blijven wonen binnen [aantal] kilometer van de school.
- Artikel 9 (co-ouderschap): Elke ouder betaalt de verblijfskosten in zijn eigen huis. Verblijfsoverstijgende kosten, zoals kleding, schoolkosten en sport, betalen de ouders vanuit een gezamenlijke kinderrekening waarop ieder maandelijks € [bedrag] stort.
Een week-op-week-af-rooster is niet voor elk kind geschikt. Jonge kinderen hebben vaak baat bij kortere periodes, zoals 2-2-3. Meer roostervoorbeelden staan in co-ouderschap regelen. Let op: een gelijke verdeling betekent niet automatisch dat er geen kinderalimentatie is.
Variant: ouderschapsplan met weekendregeling
Woont een van de ouders verder weg of werkt hij of zij onregelmatig, dan kiezen ouders vaak voor een weekendregeling. Een veelgebruikte vorm is om het weekend plus een doordeweekse middag, maar de wet schrijft geen vaste regeling voor. Een model:
- Artikel 4 (weekendregeling): De kinderen zijn om het weekend bij Jeroen, van vrijdag 18.00 uur tot zondag 18.00 uur. Daarnaast zijn ze op woensdag van uit school tot 19.00 uur bij Jeroen. Jeroen haalt, Sanne brengt.
- Artikel 5 (weekendregeling): In de zomervakantie zijn de kinderen twee aaneengesloten weken bij Jeroen; de overige vakanties worden per helft verdeeld.
Een uitgewerkte zorg- of omgangsregeling als invulbaar document vindt u bij ons voorbeeld omgangsregeling en zorgregeling.
Wat doet de rechter met het ouderschapsplan?
Bij een echtscheiding of ontbinding van een geregistreerd partnerschap stuurt de advocaat het ondertekende ouderschapsplan mee met het verzoekschrift. De rechter kijkt of de afspraken in het belang van de kinderen zijn en neemt ze meestal over in de beschikking. Kinderen vanaf 8 jaar krijgen een uitnodiging voor een kindgesprek; komen is niet verplicht, een brief sturen mag ook.
Bent u niet getrouwd geweest, dan levert u het plan nergens in. Wilt u de afspraken toch laten vastleggen, dan kunt u de rechter samen vragen een regeling over de zorgverdeling, het hoofdverblijf en de informatie vast te stellen. Daarvoor is een advocaat nodig.
Wil de andere ouder niet meewerken? Dan kunt u geen ouderschapsplan “eenzijdig” laten gelden: een plan is een overeenkomst die u allebei ondertekent. U kunt wel een eigen voorstel bij de rechter indienen. De rechter beslist dan over de punten waarover u het oneens bent, zo nodig na advies van de Raad voor de Kinderbescherming.
Ouderschapsplan wijzigen of niet nakomen
Bent u het samen eens over een aanpassing, dan legt u die schriftelijk vast en ondertekent u allebei. Dat kan ook als de rechter het plan eerder heeft overgenomen. Lukt overleg niet, dan kunt u de rechter vragen de regeling te wijzigen als de omstandigheden zijn veranderd. Houdt de andere ouder zich niet aan de afspraken over omgang, lees dan wat u kunt doen als de omgangsregeling niet wordt nagekomen.
Voorbeeld: van model naar eigen plan
In dit fictieve voorbeeld gebruiken Sanne en Jeroen het model hierboven. Ze nemen de weekregeling over, maar passen artikel 5 aan: Jeroen werkt in de bouw en kan in de zomer alleen in augustus vrij. Ze spreken af dat hij altijd de laatste drie weken van de zomervakantie heeft, en Sanne dan de kerstvakantie volledig. Bij de evaluatie een jaar later wil Noor op woensdag langer bij haar vader blijven vanwege een nieuwe sportclub. De ouders passen artikel 4 aan, tekenen allebei en hoeven daarvoor niet naar de rechter.
Veelgestelde vragen
Is een ouderschapsplan verplicht als je niet getrouwd bent?
Ja, als u samen het gezag heeft door erkenning of door een aantekening in het gezagsregister en u stopt met samenwonen. Heeft alleen de moeder het gezag, dan is het plan niet verplicht, maar wel verstandig.
Hoe ziet een ouderschapsplan eruit?
Meestal is het een document met genummerde artikelen: partijen en kinderen, betrokkenheid van de kinderen, zorgverdeling, vakanties en feestdagen, school en gezondheid, informatie, kosten en evaluatie. Aan het eind tekenen beide ouders.
Is een zelf opgesteld ouderschapsplan rechtsgeldig?
Ja, een ouderschapsplan dat u allebei ondertekent, is een overeenkomst tussen de ouders. Bij een echtscheiding toetst de rechter het plan en neemt hij het meestal op in de beschikking.
Mag ik een ouderschapsplan eenzijdig opstellen?
U kunt een eigen voorstel opschrijven, maar dat is pas een ouderschapsplan als beide ouders tekenen. Werkt de andere ouder niet mee, dan beslist de rechter over de punten waarover u het oneens bent.
Moet ik voor een kleine wijziging naar de rechter?
Nee. Als u het samen eens bent, legt u de wijziging schriftelijk vast en tekent u allebei. Alleen als u het niet eens wordt, is een verzoek aan de rechter nodig.
Bronnen en juridische basis
- Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering: art. 815 lid 2–4 en 6 (ouderschapsplan bij echtscheiding, verplichte onderdelen, betrokkenheid kinderen), art. 828 (geregistreerd partnerschap).
- Burgerlijk Wetboek Boek 1: art. 1:247 (bevorderen band met andere ouder), 1:247a (ouderschapsplan ongehuwde ouders met gezamenlijk gezag), 1:251b en 1:252 (gezamenlijk gezag door erkenning of aantekening), 1:253a (zorgregeling door de rechter, aanhouding zonder ouderschapsplan), 1:377e (wijziging), 1:402a (indexering).
- Rijksoverheid: Wat moet er in een ouderschapsplan staan?
- Rechtspraak: Echtscheiding met kinderen (verplicht ouderschapsplan, kindgesprek vanaf 8 jaar).
- Het Juridisch Loket: Hoe stel ik een ouderschapsplan op? (ondertekenen, aanpassen zonder rechter).
Bronnen geraadpleegd op 30 oktober 2026.
