Illustratie van familierecht voor ouders en kinderen

Vaste lasten bij echtscheiding: wie betaalt wat bij een koopwoning of huurwoning?

16 januari 2026
Foto van Arslan Advocaten

Arslan Advocaten

Snel hulp nodig?
Drag & Drop Files, Choose Files to Upload Je kunt tot 5 bestanden uploaden.

Kies een vestiging

Wij gebruiken uw gegevens alleen om contact met u op te nemen over uw vraag. Lees hoe wij daarmee omgaan in onze privacyverklaring.

Scheiden of een conflict over uw kinderen?

Voor een echtscheiding is een advocaat verplicht. Zijn er minderjarige kinderen, dan hoort er ook een ouderschapsplan bij.

  • Gezag, hoofdverblijf en omgang zijn drie verschillende dingen. Wij leggen uit welke voor u speelt.
  • Wij proberen eerst tot afspraken te komen. De rechter is de laatste stap, niet de eerste.
  • Bel of stuur uw situatie op, dan zeggen wij wat er op u afkomt.

Bel 070 450 0300WhatsApp onsStuur uw stukken op

Het eerste gesprek is kosteloos en vertrouwelijk. Zes vestigingen in Nederland. Wij spreken ook Turks, Pools en Engels.

Tijdens een echtscheiding blijven beide partners vaak verantwoordelijk voor het betalen van de vaste lasten, zoals de hypotheek of huur, totdat er definitieve afspraken zijn gemaakt. Dit kan leiden tot onzekerheid en financiële spanningen, zeker wanneer één van de partners de woning verlaat. Of het nu gaat om een koopwoning of een huurwoning: het is belangrijk om te weten wie welke lasten moet betalen tijdens een scheiding en welke mogelijkheden er zijn om duidelijke afspraken te maken.

Geschreven door Öznur Batur, advocaat personen- en familierecht bij Arslan Advocaten. Ingeschreven in het rechtsgebiedenregister van de Nederlandse orde van advocaten voor personen- en familierecht en strafrecht. Laatst bijgewerkt: 29 september 2026.

In dit uitgebreide artikel leggen wij uit hoe de betalingsverplichtingen zijn geregeld bij een koopwoning en bij een huurwoning, wat de gevolgen zijn voor de hypotheek, hoe het zit met de hypotheekrenteaftrek na een scheiding, welke rol de Nationale Hypotheek Garantie (NHG) kan spelen en wanneer de rechter kan ingrijpen. Zo weet u precies waar u aan toe bent.

Houd drie vragen uit elkaar

Bij vaste lasten tijdens een scheiding lopen drie verschillende vragen door elkaar. Het antwoord op de ene zegt niets over de andere.

Vraag Waar het over gaat Voorbeeld
1. Externe aansprakelijkheid
Wie kan de schuldeiser aanspreken?
Wat de bank of verhuurder van u mag eisen. Dit volgt uit het contract en uit de wet, en u kunt het niet met een onderlinge afspraak veranderen. U tekende samen de hypotheekakte. De bank kan u allebei voor het volledige bedrag aanspreken, ook als u in het convenant afspreekt dat uw ex alles betaalt.
2. Onderlinge draagplicht
Wie moet het uiteindelijk dragen?
Wat u samen afspreekt, of wat volgt uit het huwelijksvermogensrecht. Dit werkt alleen tússen u beiden. Betaalt u de volledige hypotheek terwijl de draagplicht fifty-fifty is, dan kunt u de helft op uw ex verhalen — maar u moet zelf eerst betalen.
3. Fiscale gevolgen
Wie mag wat aftrekken?
De regels van de Belastingdienst, die weer eigen voorwaarden kennen. U mag rente pas aftrekken als u eigenaar bent, de rente daadwerkelijk zelf betaalt en aan de overige voorwaarden voldoet — los van wie volgens het convenant moet betalen.

De praktische les: een afspraak in uw echtscheidingsconvenant beschermt u niet tegen de bank of de verhuurder. Wilt u werkelijk van een schuld af, dan heeft u ontslag uit de hoofdelijke aansprakelijkheid nodig, en dat kan alleen de schuldeiser zelf verlenen.

Waarom vaste lasten bij echtscheiding vaak tot problemen leiden

Bij een scheiding verandert de woonsituatie vaak sneller dan de financiële en juridische afspraken. Het komt regelmatig voor dat één van de partners in de woning blijft wonen, terwijl de ander elders onderdak zoekt. Toch blijven veel verplichtingen voorlopig bestaan. Wie tegenover de bank, verhuurder of leverancier moet betalen, hangt af van het contract en de wet, niet van wie er nog woont. Een hypotheek die u samen afsloot, kan de bank op u allebei verhalen. Als getrouwde of geregistreerde partner bent u in de regel medehuurder en dus ook aansprakelijk voor de huur (art. 7:266 BW). En voor schulden die tijdens het huwelijk zijn aangegaan voor de gewone gang van de huishouding kan een schuldeiser ook de andere echtgenoot aanspreken (art. 1:85 BW). Staat een ander contract, zoals energie, telefoon of een verzekering, alleen op naam van uw partner, dan bent u daar buiten die gevallen niet zonder meer aansprakelijk voor.

Dit betekent dat een betalingsachterstand grote gevolgen kan hebben voor beide ex-partners. Juist daarom is het essentieel om tijdig goede afspraken te maken en deze juridisch vast te leggen.

1. Koopwoning tijdens echtscheiding

Heeft u samen een koopwoning met een hypotheek op beide namen, dan kan de bank u allebei aanspreken zolang de woning niet definitief is verdeeld en de bank niemand heeft ontslagen. Dat geldt ook als één van u de woning al heeft verlaten. Wie de lasten onderling draagt, is een aparte vraag (zie de tabel hierboven). Er zijn grofweg drie mogelijkheden om met de koopwoning om te gaan tijdens en na de scheiding.

Optie 1: De woning verkopen

U kunt samen besluiten om de woning te verkopen. De opbrengst wordt vervolgens verdeeld, of – als de woning onder water staat – wordt een eventuele restschuld afgewikkeld. Totdat de verkoop definitief is afgerond, kan de bank beide partners aanspreken als zij allebei de hypotheek hebben afgesloten.

Het verkopen van de woning kan rust geven, maar brengt ook onzekerheden met zich mee, zeker in een wisselende woningmarkt.

Restschuld en de Nationale Hypotheek Garantie (NHG)

Bij verkoop van de woning na een scheiding kan een restschuld ontstaan. Heeft u samen een hypotheek met Nationale Hypotheek Garantie (NHG), dan kan de NHG in bepaalde gevallen bescherming bieden tegen deze restschuld.

Belangrijk is om te weten dat NHG niet automatisch iedere restschuld kwijtscheldt. De verkoop van de woning moet noodzakelijk zijn vanwege de scheiding. Dat betekent:

  • De restschuld kan worden kwijtgescholden als geen van beide partners de hypotheek zelfstandig kan voortzetten.
  • Kan één van de partners de hypotheek wel alleen dragen, maar kiest u er samen toch voor om te verkopen? Dan ziet NHG dit niet altijd als een noodzakelijke verkoop.

In dat laatste geval blijft u samen zelf verantwoordelijk voor het aflossen van de restschuld, ook al valt de hypotheek onder NHG. Het is daarom verstandig om vooraf goed te laten beoordelen of NHG-kwijtschelding in uw situatie mogelijk is.

Meer informatie over NHG vindt u op de officiële website: Nationale Hypotheek Garantie.

Optie 2: De woning overnemen (uitkopen)

Een andere mogelijkheid is dat één van de partners de woning overneemt. Dit houdt in dat die partner de ander uitkoopt en de woning volledig op zijn of haar naam krijgt. De partner die blijft wonen, neemt de hypotheek over. De vertrekkende partner is pas echt van de schuld af als de bank hem of haar ontslaat uit de hoofdelijke aansprakelijkheid.

Zolang de uitkoop en overschrijving bij de bank en notaris niet zijn afgerond, blijven beide partners juridisch aansprakelijk voor de hypotheek. Het is dus belangrijk om deze procedure zo snel mogelijk af te ronden.

Hypotheekvoorwaarden bij overname van het leningdeel

Veel mensen denken dat de hypotheekvoorwaarden automatisch hetzelfde blijven wanneer één partner het leningdeel van de ander overneemt. Dat is niet altijd het geval. Voor het overgenomen leningdeel gelden vaak de actuele hypotheekregels op het moment van overname.

Dit kan betekenen dat:

  • het overgenomen leningdeel verplicht annuïtair of lineair moet worden afgelost;
  • de maandlasten stijgen ten opzichte van de oude situatie;
  • de fiscale behandeling verandert.

Bespreek dit daarom altijd vooraf met de bank of hypotheekadviseur. De bank zal bovendien toetsen of de achterblijvende partner de hypotheeklasten zelfstandig kan dragen.

Optie 3: Tijdelijke afspraken tijdens de scheiding

In veel gevallen worden tijdens de scheidingsprocedure tijdelijke afspraken gemaakt over wie de hypotheek betaalt. Bijvoorbeeld wanneer één van de partners in de woning blijft wonen. Deze afspraken kunnen worden vastgelegd in een voorlopige regeling of in het echtscheidingsconvenant.

Let op: tijdelijke afspraken veranderen niets aan de hoofdelijke aansprakelijkheid richting de bank. Als betalingen uitblijven, kan de bank beide partners aanspreken.

Hypotheekrenteaftrek na een scheiding

De vraag wie recht heeft op hypotheekrenteaftrek na een scheiding zorgt regelmatig voor verwarring. De regels zijn strikt en kennen een belangrijke overgangsregeling.

De voorwaarden, preciezer

De zogenoemde scheidingsregeling geldt voor maximaal twee jaar nadat u de woning heeft verlaten. In die periode blijft de woning voor u als vertrekkende partner een eigen woning, mits uw ex-partner er als hoofdverblijf blijft wonen. Aftrek is alleen mogelijk als aan álle onderstaande punten is voldaan:

  • u bent (mede-)eigenaar van de woning;
  • uw ex-partner gebruikt de woning als hoofdverblijf;
  • u betaalt de rente daadwerkelijk zelf — u trekt alleen af wat u werkelijk heeft betaald, niet wat u volgens het convenant had moeten betalen;
  • u bent nog niet langer dan twee jaar uit de woning vertrokken.

Betaalt u de rente voor het deel van uw ex-partner, dan kan dat fiscaal als partneralimentatie worden aangemerkt: aftrekbaar bij u, belast bij uw ex-partner. Dat kan gunstig uitpakken, maar het vraagt om een correcte vastlegging in het convenant.

Wat er ná twee jaar gebeurt

Hier wordt vaak een onjuiste uitzondering genoemd. De situatie is als volgt:

  • Voor u als vertrokken partner eindigt de aftrek na die twee jaar. De woning verhuist dan naar box 3, en er is geen verlenging — ook niet als de woning daarna aan de achterblijver wordt overgedragen, en ook niet als de verkoop of overdracht vertraging oploopt. Wordt uw aandeel uiteindelijk overgedragen, dan is dat voor u een vervreemding, met gevolgen voor uw eigenwoningreserve.
  • Voor de achterblijvende partner verandert er in beginsel niets: die blijft in de eigen woning wonen en houdt aftrek voor het eigen aandeel. Neemt hij of zij uw aandeel over, dan kan de aftrek daarover doorlopen, mits de financiering en de eigenwoningreserve dat toelaten.

Loopt de tweejaarstermijn af terwijl de woning nog niet verkocht is, laat dan tijdig doorrekenen wat dat voor uw netto lasten betekent. In de praktijk komt dat moment voor veel mensen onverwacht.

Meer informatie over hypotheekrenteaftrek vindt u bij de Belastingdienst.

Profiteren van een lagere hypotheekrente na de scheiding

De partner die na de scheiding een nieuwe woning koopt, kan vaak profiteren van de actuele hypotheekrente. Deze is in veel gevallen lager dan de rente van een oudere hypotheek. Door een nieuwe hypotheek af te sluiten bij bijvoorbeeld een bank, kan de maandlast dalen.

De partner die in de oude woning blijft wonen, behoudt meestal de bestaande rente tot het einde van de rentevaste periode. Dit verschil kan tot scheve verhoudingen leiden, maar is juridisch toegestaan.

2. Huurwoning tijdens echtscheiding

Bij een huurwoning gelden andere regels dan bij een koopwoning. De verdeling van de betalingsverplichtingen hangt vooral af van het huurcontract en wie daarop vermeld staat.

Gezamenlijk huurcontract

Staat het huurcontract op beide namen? Dan blijven beide partners verantwoordelijk voor de betaling van de huur, ook als één van hen de woning verlaat. Pas wanneer het contract wordt aangepast of beëindigd, verandert deze verplichting.

Huurcontract op één naam

Staat het huurcontract op naam van één partner, dan ligt dat anders dan vaak wordt gedacht. Bent u gehuwd of geregistreerd partner, dan bent u op grond van artikel 7:266 BW van rechtswege medehuurder van de woonruimte die u samen als hoofdverblijf gebruikt — ook als u nooit iets heeft getekend en niet op het contract staat. Als medehuurder bent u hoofdelijk aansprakelijk voor de huur: de verhuurder kan u rechtstreeks aanspreken voor de volledige huurachterstand.

Dat medehuurderschap eindigt niet bij het uit elkaar gaan, maar pas:

  • zodra de woning niet langer uw hoofdverblijf is en het huwelijk of partnerschap is ontbonden; of
  • zodra de rechter in de echtscheidingsprocedure op grond van artikel 7:266 lid 5 BW bepaalt wie van beiden huurder blijft. Die beslissing werkt ook tegenover de verhuurder.

Vraag die beslissing dus uitdrukkelijk aan de rechter, of maak schriftelijke afspraken met de verhuurder. Doet u dat niet, dan kunt u maanden na uw vertrek alsnog een rekening voor de huurachterstand van uw ex-partner ontvangen.

Woonde u samen zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap, dan geldt dit niet automatisch. Dan is er alleen medehuur als u die op grond van artikel 7:267 BW heeft verkregen — via toestemming van de verhuurder of via de rechter, na ten minste twee jaar samenwonen en een duurzame gemeenschappelijke huishouding.

Toewijzing van de huurwoning door de rechter

In sommige gevallen kan de rechter bepalen wie in de huurwoning mag blijven wonen, bijvoorbeeld wanneer er minderjarige kinderen betrokken zijn. De huurder blijft verantwoordelijk voor de betaling van de huur.

Meer algemene informatie over huur en scheiding vindt u via: Rijksoverheid – scheiden.

Afspraken vastleggen in een echtscheidingsconvenant

Of het nu gaat om een koopwoning of huurwoning: duidelijke afspraken zijn cruciaal. Deze afspraken worden meestal vastgelegd in een echtscheidingsconvenant. Hierin kan worden geregeld:

  • wie welke vaste lasten betaalt;
  • hoe lang tijdelijke afspraken gelden;
  • wat er gebeurt bij verkoop of overname van de woning;
  • hoe alimentatie en andere financiële compensaties zijn geregeld.

Komt u er samen niet uit, dan kan de rechter een voorlopige of definitieve beslissing nemen.

Checklist: vaste lasten bij echtscheiding

  • 📄 Breng alle vaste lasten in kaart (hypotheek, huur, verzekeringen).
  • ⏳ Maak tijdig tijdelijke afspraken.
  • 🏠 Bepaal wat er met de woning gebeurt.
  • ✍️ Leg afspraken vast in het echtscheidingsconvenant.
  • ⚖️ Schakel juridische hulp in bij onenigheid.

Hulp nodig bij vaste lasten en wonen tijdens een scheiding?

Heeft u vragen over de verdeling van vaste lasten tijdens een echtscheiding of wilt u hulp bij het opstellen van een echtscheidingsconvenant? De familierechtadvocaten van Arslan Advocaten helpen u graag bij een zorgvuldige en eerlijke afwikkeling van uw scheiding.

Bekijk onze aanpak op familierecht – onze aanpak of neem vrijblijvend contact met ons op via het contactformulier.


Afspraak onderling of verplichting tegenover de bank?

Een afspraak tussen ex-partners over wie een rekening betaalt, verandert niet automatisch de rechten van de bank, de verhuurder of een andere contractspartij. Maak daarom onderscheid tussen de aansprakelijkheid tegenover de schuldeiser en de verdeling van de kosten onderling. Leg tijdelijke betalingen vast en vermeld of daarover later nog een afrekening volgt.

Loopt het gebruik van de woning vast, onderzoek dan voorlopige voorzieningen. Gaat het om uitkoop of verkoop, lees dan wat u kunt doen als uw ex niet meewerkt aan de woningverdeling.

Lees ook

Veelgestelde vragen

Wie is verantwoordelijk voor de vaste lasten bij een scheiding als de woning nog niet verdeeld is?

Dat hangt af van het contract. Heeft u de hypotheek samen afgesloten, dan kan de bank u allebei voor het volledige bedrag aanspreken totdat zij iemand ontslaat uit de hoofdelijke aansprakelijkheid, ook als één van u is vertrokken. Getrouwde partners zijn in de regel ook allebei aansprakelijk voor de huur. Wie de lasten onderling draagt, volgt uit uw afspraken en het huwelijksvermogensrecht; wie meer betaalde dan zijn deel, kan dat later verrekenen.

Wat gebeurt er met de hypotheekrenteaftrek na een scheiding?

De vertrokken partner mag de rente over zijn of haar deel nog maximaal twee jaar na vertrek aftrekken, als hij of zij (mede-)eigenaar is, de rente zelf betaalt en de ex-partner er blijft wonen. Daarna valt dat aandeel in box 3, ook als de verdeling nog niet rond is. De achterblijvende partner houdt de aftrek voor het eigen deel.

Kan de Nationale Hypotheek Garantie (NHG) bescherming bieden bij restschuld na scheiding?

Ja, de NHG kan bescherming bieden tegen restschuld bij verkoop van de woning, maar alleen als de verkoop noodzakelijk was vanwege de scheiding en geen van beide partners de hypotheek zelfstandig kan voortzetten.

Wat zijn de risico’s als geen duidelijke afspraken worden gemaakt over de vaste lasten tijdens een scheiding?

Het ontbreken van duidelijke afspraken kan leiden tot betalingsachterstanden en financiële spanningen tussen partners, met mogelijk grote gevolgen voor beide partijen, daarom is het belangrijk deze afspraken juridisch vast te leggen.


Gerelateerde juridische diensten

Deel dit bericht
Facebook
Twitter
LinkedIn
Snel hulp nodig?
Bel WhatsApp Stukken