Letsel opgelopen? Dit is belangrijk om te weten.
Een vordering wegens letsel verjaart in beginsel vijf jaar nadat u bekend bent met de schade en de aansprakelijke persoon.
- Was u minderjarig? Dan gaat die termijn pas lopen op uw achttiende verjaardag.
- Bewaar alles: medische stukken, foto’s, het schadeformulier en uw eigen aantekeningen.
- Wij beoordelen kosteloos of u een zaak heeft en zeggen het eerlijk als dat niet zo is.
Bel 070 450 0300WhatsApp onsStuur uw stukken op
Het eerste gesprek is kosteloos en vertrouwelijk. Zes vestigingen in Nederland. Wij spreken ook Turks, Pools en Engels.
Wat is uw letselschade waard?
Letselschade wordt niet berekend met een tabel maar opgebouwd uit posten: kosten, inkomensverlies, hulp en smartengeld. Het begroten kan meteen beginnen – ook als de aansprakelijkheid nog niet is erkend.
- Wij brengen uw schadeposten in kaart en maken een voorlopige raming.
- Wij vragen voorschotten aan zodra er ruimte is, zodat u niet zelf voorfinanciert.
- Wij beoordelen een afwikkelingsvoorstel voordat u tekent.
Bel 070 450 0300Laat uw schade begroten
Het eerste gesprek is kosteloos en vertrouwelijk. Zes vestigingen in Nederland. Wij spreken ook Turks, Pools en Engels.
Wie letsel oploopt door een ongeval vraagt zich vrijwel altijd af: hoe wordt letselschade berekend? Het korte antwoord: niet met een vaste formule, maar door schadeposten een voor een op te bouwen en te onderbouwen. Hieronder leest u hoe dat gaat, welke posten meetellen, en – met een rekenvoorbeeld – hoe zo’n begroting er in de praktijk uitziet.
Geschreven door Onur Arslan, advocaat bij Arslan Advocaten. Ingeschreven in het rechtsgebiedenregister van de Nederlandse orde van advocaten voor arbeidsrecht en letselschade. Laatst bijgewerkt: 17 september 2026.
Wat is letselschade?
Letselschade is alle schade die ontstaat doordat iemand lichamelijk of psychisch letsel oploopt. Het gaat niet alleen om medische kosten, maar ook om inkomensverlies, kosten van hulp en om immateriele schade (smartengeld). Het uitgangspunt van het schadevergoedingsrecht is dat u zo veel mogelijk wordt gebracht in de situatie alsof het ongeval niet was gebeurd.
Twee vragen die vaak door elkaar lopen
Dit onderscheid is de sleutel tot het hele proces:
- Heeft u recht op vergoeding? Dat hangt af van een grondslag: aansprakelijkheid van een ander (art. 6:162 BW, art. 185 WVW, art. 7:658 BW) of een verzekering die dekking biedt.
- Hoe groot is uw schade? Dat is een begroting: het optellen en onderbouwen van posten. Die begroting staat los van de vraag wie moet betalen.
Daaruit volgt een correctie op een veelgehoord advies. Het is niet zo dat de schadeberekening pas kan beginnen zodra de aansprakelijkheid is erkend. Integendeel: u kunt – en moet – meteen beginnen met inventariseren en met een voorlopige raming. Bewijs verdwijnt, bonnen raken kwijt en herinneringen vervagen. Alleen het innen van de schade wacht op de grondslag.
Bovendien is aansprakelijkheid van een ander niet de enige route. Ook zonder aansprakelijke derde kan er dekking zijn:
- een eigen schadeverzekering inzittenden (SVI), die bij veel polissen ook uitkeert bij een eenzijdig ongeval of eigen schuld;
- een ongevallenverzekering of arbeidsongeschiktheidsverzekering;
- het Waarborgfonds Motorverkeer bij een onbekend of onverzekerd motorrijtuig, met eigen voorwaarden en termijnen;
- bij werk: de zorgplicht van de werkgever (art. 7:658 BW) of diens verzekeringsplicht bij verkeersdeelname (art. 7:611 BW).
Stap 1: grondslag in beeld brengen
Breng in kaart wie mogelijk aansprakelijk is en welke verzekeringen in beeld komen. Stel de aansprakelijke partij schriftelijk aansprakelijk en meld de schade bij de betrokken verzekeraars. Daarmee stelt u ook de verjaringstermijnen veilig: vijf jaar voor een vordering op de aansprakelijke partij (art. 3:310 BW), drie jaar voor een uitkering onder uw eigen verzekering (art. 7:942 BW).
Stap 2: alle schadeposten inventariseren
Letselschade bestaat uit meerdere posten. Grofweg: materiele schade (vermogensschade) en immateriele schade (smartengeld).
| Post | Wat eronder valt | Wat u bewaart |
|---|---|---|
| Medische kosten | Eigen risico, fysiotherapie, medicatie, hulpmiddelen, niet-vergoede behandelingen. Ook verwachte toekomstige kosten. | Facturen, afschriften van de zorgverzekeraar, verwijzingen. |
| Inkomensverlies | Gemist salaris, minder uren, misgelopen bonussen, gemiste carrierestappen en – bij blijvende beperkingen – verlies aan verdienvermogen. Bij zelfstandigen: gederfde winst, niet de omzet. | Loonstroken van voor en na het ongeval, jaaropgaven, contracten, jaarrekeningen. |
| Hulp en zorg | Huishoudelijke hulp, mantelzorg door familie (die wordt juridisch gewaardeerd, ook als er niets is betaald), kinderopvang, aanpassingen in huis of auto. | Urenoverzicht per week, wie wat deed, facturen of offertes. |
| Overige kosten | Reiskosten naar behandelaars, studievertraging, extra uitgaven door het letsel, kosten van een deskundige. | Kilometeradministratie, bonnen, bewijs van vertraging. |
| Smartengeld | Vergoeding voor pijn, verdriet, gederfde levensvreugde en psychische klachten (art. 6:106 BW). | Medische informatie, klachtendagboek, beschrijving van de gevolgen voor uw dagelijks leven. |
Hoe wordt smartengeld bepaald?
Er is geen vaste formule. De rechter begroot naar billijkheid, waarbij onder meer de aard en ernst van het letsel, de duur, blijvende beperkingen, leeftijd en de gevolgen voor het dagelijks leven meewegen, en waarbij vergelijkbare eerdere uitspraken als richtsnoer dienen. Sinds 1 januari 2026 hanteert de Rechtspraak aanbevelingen voor de begroting op basis van de zogeheten Rotterdamse schaal. Die aanbevelingen zijn niet bindend en laten uitdrukkelijk ruimte voor maatwerk.
Stap 3: medische beoordeling
Bij langdurig of blijvend letsel is uiteindelijk een medische eindtoestand nodig om de blijvende beperkingen en de toekomstschade goed te kunnen begroten. Belangrijk is wat dat niet betekent: het is geen reden om de schadevaststelling tot die tijd stil te leggen.
| Fase | Wat er gebeurt |
|---|---|
| Voorlopige raming | Zodra de eerste posten bekend zijn, wordt een raming gemaakt. Die is bewust ruw en wordt gaandeweg bijgesteld. Ze dient als basis voor het gesprek met de verzekeraar en voor de voorschotten. |
| Voorschotten | Op reeds vaststaande schade worden voorschotten gevraagd – in letselschadezaken gebruikelijk zodra de aansprakelijkheid redelijkerwijs aannemelijk is. Zo hoeft u kosten niet zelf voor te schieten. Voorschotten worden later verrekend met de eindregeling. |
| Definitieve regeling | Pas bij een stabiel medisch beeld wordt de totale schade begroot en, meestal, vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst met finale kwijting. Dat is in beginsel onherroepelijk. |
Stap 4: toekomstschade
Letselschade reikt vaak verder dan vandaag: toekomstig inkomensverlies, toekomstige zorgkosten en verlies van pensioenopbouw. Dat wordt berekend met rekenmodellen, waarbij aannames worden gemaakt over loopbaanverloop, rekenrente, inflatie en levensverwachting. Kleine verschillen in die aannames hebben grote gevolgen voor de uitkomst – reden om een rekenkundige berekening niet zomaar over te nemen.
Een eenvoudig rekenvoorbeeld
Dit voorbeeld is fictief en sterk vereenvoudigd. Het laat alleen zien hoe een begroting wordt opgebouwd; het is geen maatstaf voor uw zaak.
Ayla wordt als fietser aangereden en is vier maanden volledig arbeidsongeschikt, daarna twee maanden voor de helft. Haar netto inkomen is EUR 2.400 per maand; haar werkgever betaalt 70% door. Zij heeft nek- en schouderklachten die na een jaar grotendeels zijn hersteld.
| Post | Berekening | Bedrag |
|---|---|---|
| Inkomensverlies, volledige uitval | 4 maanden x 30% van EUR 2.400 | EUR 2.880 |
| Inkomensverlies, halve uitval | 2 maanden x 15% van EUR 2.400 | EUR 720 |
| Eigen risico en niet-vergoede fysiotherapie | EUR 385 + 12 behandelingen x EUR 40 | EUR 865 |
| Huishoudelijke hulp | 10 weken x 4 uur x EUR 14 | EUR 560 |
| Reiskosten naar behandelaars | 420 km x EUR 0,25 | EUR 105 |
| Smartengeld | Naar billijkheid begroot, aan de hand van vergelijkbare gevallen | EUR 3.000 (indicatief) |
| Totaal | EUR 8.130 |
Wat dit voorbeeld vooral laat zien: het grootste deel zit meestal niet in de medische kosten, maar in inkomensverlies, hulp en smartengeld. En: elke post moet worden onderbouwd. Bij blijvend letsel komt daar toekomstschade bij, en dan lopen de bedragen van een andere orde.
Stap 5: onderhandelen met de verzekeraar
De verzekeraar van de aansprakelijke partij beoordeelt de posten kritisch, betwist het causaal verband of de omvang, en wil soms snel schikken. Wat u daar tegenover zet, is onderbouwing: medische stukken, een urenoverzicht voor hulp, loonstroken en – waar nodig – een rekenkundig rapport of een medisch deskundigenbericht.
Veelgemaakte fouten
- Te snel akkoord gaan met finale kwijting terwijl het medisch beeld nog wisselt.
- Toekomstschade en pensioenverlies vergeten.
- Hulp van familie niet bijhouden, terwijl die wel wordt vergoed.
- Geen bonnen en geen klachtendagboek bewaren.
- Wachten met inventariseren tot de aansprakelijkheid rond is.
Wat kost juridische bijstand?
Redelijke kosten ter vaststelling van schade en aansprakelijkheid en ter verkrijging van voldoening buiten rechte zijn verhaalbaar op de aansprakelijke partij (art. 6:96 lid 2 BW). Daaraan zitten voorwaarden: de aansprakelijkheid moet vaststaan of worden erkend, en de kosten moeten de dubbele redelijkheidstoets doorstaan – het moest redelijk zijn kosten te maken en de omvang moet redelijk zijn. Proceskosten bij een gerechtelijke procedure vormen een afzonderlijk risico, met het liquidatietarief als maatstaf. Wij leggen daarom vooraf schriftelijk vast welke afspraken gelden en wat er gebeurt als de aansprakelijkheid niet wordt erkend.
Conclusie
Letselschade wordt berekend door de grondslag in beeld te brengen, alle posten te inventariseren en te onderbouwen, het medisch beeld te volgen, toekomstschade te begroten en daarover te onderhandelen. Begin met inventariseren op dag een, vraag voorschotten zodra dat kan, en teken pas als het beeld stabiel is. Elke zaak is maatwerk: twee ogenschijnlijk vergelijkbare ongevallen kunnen tot heel verschillende uitkomsten leiden.
Lees ook
- Letselschadevergoeding claimen in tien stappen
- Verlies aan verdienvermogen
- Smartengeld berekenen
- Duur van een letselschadezaak
Veelgestelde vragen
Hoe wordt aansprakelijkheid vastgesteld bij letselschade?
Door te bepalen wie op grond van de wet verantwoordelijk is: bij verkeersongevallen via artikel 6:162 BW en artikel 185 WVW, bij arbeidsongevallen via artikel 7:658 BW, bij medische fouten via de behandelingsovereenkomst. De aansprakelijke partij wordt schriftelijk aansprakelijk gesteld; erkent de verzekeraar niet, dan kan de rechter beslissen.
Kan ik pas beginnen met berekenen als de aansprakelijkheid is erkend?
Nee. Inventariseren, bewijs verzamelen en een voorlopige raming maken kunt u meteen doen – en dat is ook verstandig, omdat bewijs verdwijnt. Alleen het innen van de schade hangt af van de grondslag. Bovendien kan er ook zonder aansprakelijke derde dekking zijn, bijvoorbeeld via een eigen schadeverzekering inzittenden.
Welke schadeposten tellen mee?
Medische kosten, inkomensverlies (inclusief verlies aan verdienvermogen), kosten van hulp en zorg, reiskosten, studievertraging en overige kosten door het letsel, plus smartengeld voor pijn en gederfde levensvreugde. Ook hulp van familie wordt gewaardeerd, ook als daarvoor niets is betaald.
Wat is het verschil tussen materiele en immateriele schade?
Materiele schade is vermogensschade: kosten die u maakt en inkomen dat u misloopt. Immateriele schade is het nadeel dat niet in vermogen is uit te drukken: pijn, verdriet en gederfde levensvreugde, vergoed als smartengeld op grond van artikel 6:106 BW.
Moet ik wachten op een medische eindtoestand?
Voor de definitieve regeling meestal wel, omdat pas dan de blijvende beperkingen en de toekomstschade te begroten zijn. Maar dat betekent niet stilzitten: een voorlopige raming en voorschotten op reeds vaststaande schade zijn in de tussentijd gebruikelijk.
Is juridische bijstand kosteloos?
Niet onvoorwaardelijk. Redelijke buitengerechtelijke kosten zijn verhaalbaar op de aansprakelijke partij (art. 6:96 lid 2 BW), maar alleen als de aansprakelijkheid vaststaat en voor zover de kosten de dubbele redelijkheidstoets doorstaan. Proceskosten vormen een afzonderlijk risico. Wij maken vooraf schriftelijke afspraken.
