Bij mesothelioom of asbestose na asbestblootstelling kunnen een aansprakelijkheidsclaim en een aanvraag via het Instituut Asbestslachtoffers, IAS, relevant zijn. De TAS- en TNS-regelingen hebben eigen voorwaarden. Longkanker door asbest loopt niet via het IAS, maar kan onder voorwaarden via de TSB-regeling van het ISBG worden beoordeeld. Kies de route daarom op basis van de diagnose en het blootstellingsverleden.
Geschreven door Onur Arslan, advocaat bij Arslan Advocaten. Ingeschreven in het rechtsgebiedenregister van de Nederlandse orde van advocaten voor arbeidsrecht en letselschade. Inhoudelijk bijgewerkt op 1 oktober 2026 aan de hand van de wettekst, de genoemde uitspraken en de officiële regelingen.
Leg diagnose en blootstelling apart vast
Laat de diagnose door de behandelende arts vastleggen. Noteer vervolgens werkgevers, locaties, perioden en concrete werkzaamheden waarbij asbest kan hebben gespeeld. Denk aan de bewerking of verwijdering van oude materialen, onderhoud of werk in een omgeving waar anderen zulke taken uitvoerden. Een vermoeden van asbest in een gebouw is nog geen volledige beschrijving van uw blootstelling.
Bewaar oude productgegevens, werkfoto’s en namen van collega’s. Geef aan wat u zelf heeft gezien en wat u later hoorde. Ga niet terug naar een mogelijk gevaarlijke omgeving om zonder deskundige bescherming materiaal te verzamelen.
TAS en TNS via het IAS
Voor werknemers die op het werk aan asbest zijn blootgesteld, kan de TAS-route relevant zijn. Bij mesothelioom geldt TAS onder voorwaarden ook voor een huisgenoot van zo’n werknemer, bijvoorbeeld bij blootstelling via werkkleding. Bij asbestose vraagt TAS daarnaast een longfunctiebeperking van een bepaalde ernst. Bij blootstelling buiten loondienst, bijvoorbeeld als zelfstandige of via het milieu, kan onder voorwaarden TNS in beeld komen; voor asbestose geldt TNS volgens het IAS alleen bij langdurige en intensieve beroepsmatige blootstelling, zoals als zzp’er. TNS vraagt onder meer dat u minimaal tien jaar aaneengesloten in Nederland heeft gewoond. De diagnose moet worden bevestigd door het medische panel dat het IAS daarvoor inschakelt. Aanmelden moet bij leven gebeuren. Het IAS kan ook bemiddelen bij een mogelijke schadevergoeding door een voormalige werkgever.
In 2026 vermeldt het IAS voor de overheidstegemoetkoming via TAS of TNS € 27.030. Het normbedrag voor schadevergoeding bij mesothelioom in de IAS-bemiddeling met een werkgever of verzekeraar is in 2026 € 83.837. Die twee bedragen hebben een verschillende functie en geven geen automatische uitkomst in ieder individueel dossier. Ontvangt u later schadevergoeding van een werkgever, dan wordt de tegemoetkoming daarmee verrekend of moet u die terugbetalen. Voor asbestose hangt het normbedrag af van het longfunctieverlies; het IAS noemt voor 2026 € 31.228, € 55.434 of € 79.639. Die bedragen zijn niet hetzelfde als de mesothelioomnorm.
Wat als de werkgever niet meer bestaat?
Een oude onderneming kan zijn opgeheven of overgenomen. Onderzoek juridische namen, mogelijke rechtsopvolging en verzekeringen. Bij een regeling zijn het ontbreken van een huidige werkgever en de overige voorwaarden een afzonderlijke vraag. Maak zichtbaar welke stappen al zijn gezet, zodat bemiddeling en civiel onderzoek op elkaar aansluiten.
Bij een lange periode tussen blootstelling en ziekte vraagt verjaring bijzondere aandacht. Een recente diagnose neemt een mogelijk termijnverweer niet automatisch weg. Volgens het IAS hebben de partijen die in het IAS zijn vertegenwoordigd afgesproken sinds 21 oktober 2022 vrijwillig geen beroep meer te doen op verjaring bij asbestschade; of dat in uw situatie geldt, hangt af van de betrokken werkgever of verzekeraar. Lees verjaring bij beroepsziekten.
Longkanker door asbest is een andere ingang
Mesothelioom, asbestose en longkanker zijn geen uitwisselbare diagnoses. Voor longkanker door asbest kan de TSB-regeling relevant zijn wanneer aan de medische en blootstellingsvoorwaarden is voldaan. Het ISBG noemt onder meer een diagnose door een medisch specialist, werk in loondienst of als zelfstandige zonder personeel en een berekende blootstelling van ten minste 4,3 vezeljaren. De TSB-tegemoetkoming is in 2026 eveneens € 27.030; een betaling van de werkgever voor dezelfde ziekte wordt daarop in mindering gebracht. Wie al een tegemoetkoming via TAS of TNS heeft ontvangen, kan in beginsel niet ook via TSB een tegemoetkoming krijgen, en een ontvangen TSB-tegemoetkoming sluit een latere TAS- of TNS-tegemoetkoming uit. Een artikel over TAS mag daarom niet worden gelezen als algemene regeling voor elke asbestgerelateerde ziekte.
Bespreek met uw arts welke diagnose is vastgesteld en gebruik diezelfde diagnose consequent in aanvragen. Een juridisch adviseur kan daarna helpen met aansprakelijkheid, termijnen en de verwerking van betalingen.
Hulp bij de juiste route
Meld u voor de officiële IAS-route via de website van het Instituut Asbestslachtoffers. Arslan Advocaten kan de mogelijke werkgeversclaim en de samenhang met regelingen beoordelen. Bel 070 450 0300 voor een kosteloos eerste gesprek. Neem uw diagnose en arbeidsverleden mee.
Veelgestelde vragen
Is € 83.837 hetzelfde als de overheidstegemoetkoming?
Nee. Het is het normbedrag voor schadevergoeding bij mesothelioom in de IAS-bemiddeling met een werkgever of verzekeraar in 2026. De overheidstegemoetkoming via TAS of TNS bedraagt in 2026 € 27.030 en heeft andere voorwaarden.
Kan iemand zonder dienstverband een regeling aanvragen?
Onder voorwaarden kan TNS relevant zijn, bijvoorbeeld bij blootstelling als zelfstandige of via het milieu. Bij asbestose is TNS beperkter dan bij mesothelioom. De blootstellingsvorm, diagnose en officiële voorwaarden moeten worden onderzocht.
Lees ook
- Advocaat bedrijfsongeval voor uw schadevergoeding
- Beroepsziekte wanneer is uw werkgever aansprakelijk?
- TSB tegemoetkoming bij een beroepsziekte
- Beroepsziekte bewijzen blootstelling en gezondheid
Bronnen en juridische basis
- Instituut Asbestslachtoffers — mesothelioom, tegemoetkoming en schadevergoeding
- Instituut Asbestslachtoffers — TAS-convenant en normbedragen
- Instituut Asbestslachtoffers — veelgestelde vragen
- ISBG — voorwaarden TSB-regeling
Bronnen gecontroleerd op 1 oktober 2026.
Deze pagina geeft algemene informatie en is geen juridisch advies over uw eigen situatie. Aan de inhoud kunnen geen rechten worden ontleend.
