Letsel opgelopen? Dit is belangrijk om te weten.
Een vordering wegens letsel verjaart in beginsel vijf jaar nadat u bekend bent met de schade en de aansprakelijke persoon.
- Was u minderjarig? Dan gaat die termijn pas lopen op uw achttiende verjaardag.
- Bewaar alles: medische stukken, foto’s, het schadeformulier en uw eigen aantekeningen.
- Wij beoordelen kosteloos of u een zaak heeft en zeggen het eerlijk als dat niet zo is.
Bel 070 450 0300WhatsApp onsStuur uw stukken op
Het eerste gesprek is kosteloos en vertrouwelijk. Zes vestigingen in Nederland. Wij spreken ook Turks, Pools en Engels.
Het kelderluik-arrest letselschade vormt één van de belangrijkste fundamenten van het Nederlandse aansprakelijkheidsrecht. In talloze letselschadezaken draait de discussie om gevaarzetting: had iemand maatregelen moeten nemen om letsel te voorkomen? Precies die vraag wordt beantwoord aan de hand van de criteria uit het kelderluik-arrest.
Geschreven door Onur Arslan, advocaat bij Arslan Advocaten. Ingeschreven in het rechtsgebiedenregister van de Nederlandse orde van advocaten voor arbeidsrecht en letselschade. Laatst bijgewerkt: 17 september 2026.
In de praktijk zien wij dat verzekeraars deze criteria selectief toepassen en aansprakelijkheid afwijzen. Waar andere advocaten dan afhaken, gaan wij juist door. Zo nodig buiten rechte, maar als het moet ook via deelgeschilprocedures, voorlopige deskundigenberichten en bodemprocedures.
Wat is het kelderluik-arrest?
Het kelderluik-arrest is een klassiek arrest van de Hoge Raad waarin is vastgesteld wanneer iemand aansprakelijk is voor het creëren of laten voortbestaan van een gevaarlijke situatie. De zaak draaide om een openstaand kelderluik in een café, waardoor een bezoeker ernstig letsel opliep.
De officiële uitspraak is ECLI:NL:HR:1965:AB7079.
De kern van het arrest is dat iemand aansprakelijk kan zijn wanneer hij onvoldoende rekening houdt met de kans dat anderen onoplettend of onvoorzichtig zijn.
Waarom is het kelderluik-arrest zo belangrijk bij letselschade?
Het kelderluik-arrest letselschade wordt toegepast in uiteenlopende situaties, zoals:
- onveilige werksituaties;
- gladde vloeren in winkels;
- openstaande putten of luiken;
- gevaarlijke situaties in openbare ruimtes;
- gebrekkige waarschuwingen;
- onveilige sport- of spelsituaties.
Juist bij dit soort situaties proberen verzekeraars vaak de verantwoordelijkheid bij het slachtoffer te leggen.
De vier kelderluik-criteria
De Hoge Raad formuleerde in het Kelderluik-arrest (HR 5 november 1965) vier gezichtspunten. Het zijn geen voorwaarden die alle vier vervuld moeten zijn, maar factoren die tegen elkaar worden afgewogen. Ze worden allemaal beoordeeld naar het moment vóórdat het ongeval gebeurde: wat had degene die het gevaar schiep toen moeten voorzien?
1. Hoe groot is de kans dat iemand niet oplet?
De maatstaf is niet de ideale, volmaakt oplettende mens. De Hoge Raad gaat uit van normaal menselijk gedrag: mensen zijn afgeleid, kijken op hun telefoon, dragen een doos, lopen achter elkaar een ruimte binnen. Hoe groter de kans op onoplettendheid in die concrete situatie, hoe meer voorzorg er van de gevaarschepper mocht worden verwacht.
2. Hoe groot is de kans dat het gevaar zich verwezenlijkt?
Dit is een andere vraag dan de eerste. Ook een oplettend persoon kan struikelen over een onverwachte drempel. Het gaat hier om de kans dat het gevaar leidt tot een ongeval, gegeven de plek, de drukte, de verlichting en de aard van het gevaar.
3. Hoe ernstig kunnen de gevolgen zíjn?
Hier wordt de meest gemaakte denkfout gemaakt. Het gaat om de vooraf te verwachten ernst van het gevaar, niet om het letsel dat toevallig is ontstaan. Een open kelderluik in een café kan tot een val van enkele meters leiden; dat het slachtoffer er met een gebroken pols vanaf kwam, maakt het gevaar niet minder ernstig. Andersom geldt hetzelfde: dat iemand door een ongelukkige val over een kleine oneffenheid blijvend hersenletsel oploopt, maakt die oneffenheid niet alsnog tot een ernstig gevaar.
Het daadwerkelijk ontstane letsel speelt wél een rol, maar op twee andere plaatsen in de beoordeling: bij het causaal verband (is dít letsel een gevolg van de gevaarzetting?) en bij de omvang van de schade. Verzekeraars halen die twee stappen graag door elkaar, door te betogen dat het letsel meeviel en er dus geen gevaar was. Dat is een sluiproute langs de toets.
4. Hoe bezwaarlijk was het om maatregelen te nemen?
Hoeveel moeite, tijd en geld kostte het om het gevaar weg te nemen of af te schermen? Een waarschuwingsbord, een pion, een lint, een collega die de deur bewaakt: was zo’n maatregel eenvoudig beschikbaar, dan weegt het nalaten ervan zwaar. Waarschuwen is overigens niet altijd genoeg; bij een gevaar waarop ook een gewaarschuwde persoon niet adequaat kan reageren, moet het gevaar zelf worden weggenomen.
De criteria toegepast op één situatie
Abstract blijven de gezichtspunten vaag. Daarom een uitgewerkt voorbeeld.
In een supermarkt valt om half zes ’s middags een fles olie kapot in het middenpad. Een medewerker legt er een doekje overheen en loopt weg om een dweil te halen. Vijf minuten later glijdt een klant uit over de gladde vloer en breekt haar heup.
| Gezichtspunt | Beoordeling in dit geval |
|---|---|
| Kans op onoplettendheid | Groot. Klanten in een supermarkt kijken naar schappen en prijskaartjes, niet naar de vloer. Om half zes is het bovendien druk. Van “je had moeten kijken” kan de winkelier zich weinig voorstellen. |
| Kans op een ongeval | Groot. Een oliefilm op een gladde winkelvloer in een looppad dat iedereen passeert, verwezenlijkt zich vrijwel zeker als er niets gebeurt. |
| Ernst van het te verwachten gevaar | Aanzienlijk. Uitglijden op een harde vloer leidt voorspelbaar tot botbreuken, pols- of heupletsel. Dat de klant een heup brak in plaats van een pols, verandert de beoordeling niet: het te verwachten gevaar was al ernstig. |
| Bezwaarlijkheid van maatregelen | Zeer gering. Een waarschuwingsbord bij de kassa halen, het pad met een karretje blokkeren of een collega laten posten kost enkele seconden. Een doekje neerleggen en weglopen is géén afdoende maatregel: het maakt het gevaar minder zichtbaar zonder het weg te nemen. |
Uitkomst: drie gezichtspunten wijzen sterk in de richting van een zorgplichtschending, en het vierde — de geringe bezwaarlijkheid van eenvoudige maatregelen — geeft de doorslag. De winkelier is aansprakelijk op grond van artikel 6:162 BW, en de supermarkt op grond van artikel 6:170 BW voor de fout van de medewerker.
Zou de klant zelf hardlopend door het pad zijn gegaan, dan komt eigen schuld (artikel 6:101 BW) in beeld. Dat vermindert de vergoeding, maar het neemt de zorgplichtschending niet weg — en bij ernstig letsel kan de billijkheidscorrectie die vermindering weer temperen.
Kelderluik-arrest en gevaarzetting
Bij het kelderluik-arrest letselschade staat gevaarzetting centraal. Dat betekent dat iemand een situatie creëert of laat voortbestaan die gevaar oplevert voor anderen.
Het gaat dus niet alleen om actief handelen, maar ook om nalaten. Juist dat punt leidt in de praktijk tot veel discussie.
Verzekeraars en het kelderluik-arrest
In veel letselschadezaken zien wij dat verzekeraars stellen:
- dat het gevaar “zichtbaar” was;
- dat het slachtoffer had moeten opletten;
- dat sprake is van eigen schuld;
- dat het ongeval ongelukkig maar niet verwijtbaar is.
Deze redeneringen gaan vaak voorbij aan de kern van het kelderluik-arrest: juist met onoplettendheid moet rekening worden gehouden.
Eigen schuld bij het kelderluik-arrest
Eigen schuld kan een rol spelen, maar leidt lang niet altijd tot afwijzing van aansprakelijkheid. De zorgplicht van degene die het gevaar veroorzaakt, blijft zwaar wegen.
In veel zaken leidt dit tot een verdeling van aansprakelijkheid, waarbij het grootste deel voor rekening van de aansprakelijke partij komt.
Kelderluik-arrest bij bedrijfsongevallen
Bij bedrijfsongevallen wordt het kelderluik-arrest regelmatig toegepast. Werkgevers hebben een vergaande zorgplicht om werknemers te beschermen tegen gevaarlijke situaties.
Ook wanneer een werknemer een fout maakt, kan aansprakelijkheid blijven bestaan.
Kelderluik-arrest en medische causaliteit
In kelderluik-zaken ontstaat vaak discussie over het causaal verband tussen de gevaarlijke situatie en het letsel. Verzekeraars betwisten dan dat klachten daadwerkelijk door het ongeval zijn ontstaan.
Juist hier komt onze proceservaring naar voren. Meer hierover leest u op onze pagina medische causaliteit bij letselschade.
Waar andere advocaten afhaken
Het toepassen van het kelderluik-arrest letselschade vergt juridische diepgang. Het vereist bewijs, analyse en soms procederen.
Wij zien dat dossiers worden gesloten zodra verzekeraars stevig verweer voeren. Dat is niet onze werkwijze.
Buiten rechte als het kan
Wij proberen geschillen eerst buiten rechte op te lossen. Een goed onderbouwde aansprakelijkstelling, gebaseerd op het kelderluik-arrest, leidt vaak alsnog tot erkenning.
Procederen als het moet
Blijft een verzekeraar weigeren, dan procederen wij. Daarbij zetten wij onder meer in:
- deelgeschilprocedures over aansprakelijkheid;
- voorlopige deskundigenberichten;
- bodemprocedures;
- getuigenverhoren.
Juist deze bereidheid om door te procederen maakt het verschil.
Kelderluik-arrest en fraude-verwijten
In sommige zaken combineren verzekeraars gevaarzettingsverweer met fraudeverwijten. Ook daar haken veel kantoren af.
Wij hebben ruime ervaring met procederen tegen verzekeraars in het verzekeringsrecht, juist wanneer cliënten onterecht van fraude worden beschuldigd. Meer hierover leest u op onze pagina fraudeonderzoek bij letselschade.
Bewijs bij kelderluik-zaken
Bij het kelderluik-arrest speelt bewijs een grote rol. Denk aan:
- foto’s en video’s van de situatie;
- verklaringen van getuigen;
- inspectierapporten;
- deskundigenonderzoek;
- medische documentatie.
Wij begeleiden cliënten actief bij het verzamelen en inzetten van dit bewijs.
Bij de beoordeling van gevaarzetting wordt vaak aansluiting gezocht bij civielrechtelijke literatuur en verzekeringspraktijk, waaronder publicaties en richtlijnen van het Verbond van Verzekeraars en deskundigenorganisaties zoals het NIVRE.
Kost procederen mij geld?
In letselschadezaken worden de kosten van juridische bijstand en procedures in de meeste gevallen verhaald op de aansprakelijke partij of diens verzekeraar. Ook bij deelgeschillen en deskundigenprocedures geldt dit vaak.
Waarom kiezen voor Arslan Advocaten?
Wij combineren diepgaande kennis van het letselschaderecht met ervaring in het verzekeringsrecht. Die combinatie is uniek.
Waar andere advocaten en juristen afhaken bij het kelderluik-arrest, gaan wij door. Buiten rechte als het kan. Via de rechter als het moet.
Twijfelt u of het kelderluik-arrest in uw situatie van toepassing is? Neem gerust contact met ons op voor een inhoudelijke beoordeling van uw zaak.
Lees ook
- Letselschade door hondenbeet: wie is aansprakelijk en wat kunt u claimen?
- Richtlijn huishoudelijke hulp letselschade: wanneer heeft u recht op vergoeding?
- Werkgever aansprakelijk stellen bij een bedrijfsongeval
Veelgestelde vragen
Wanneer is iemand aansprakelijk volgens het kelderluik-arrest?
Iemand is aansprakelijk als hij een gevaarlijke situatie heeft gecreëerd of laten voortbestaan, waarbij hij onvoldoende rekening hield met de kans op onoplettendheid en onvoorzichtigheid van anderen. Daarnaast wordt gekeken naar de ernst van de mogelijke gevolgen en de eenvoud van het nemen van veiligheidsmaatregelen.
Hoe wordt de aansprakelijkheid beoordeeld in letselschadezaken volgens het kelderluik-arrest?
De beoordeling gebeurt op basis van vier criteria: kans op onoplettendheid, kans op een ongeval, ernst van de gevolgen en bezwaarlijkheid van veiligheidsmaatregelen. Deze criteria helpen bepalen of iemand aansprakelijk is voor het ontstaan van het letsel.
Wat moet ik weten over de rol van verzekeraars in letselschadezaken volgens het kelderluik-arrest?
Verzekeraars proberen vaak de verantwoordelijkheid bij het slachtoffer te leggen door te stellen dat het gevaar zichtbaar was of dat het slachtoffer had moeten opletten. Het is belangrijk om hiertegen in te gaan en je rechten te beschermen.
In welke situaties wordt het kelderluik-arrest toegepast?
Het arrest wordt toegepast bij onveilige situaties zoals gladde vloeren, openstaande putten, gevaarlijke openbare ruimtes, gebrekkige waarschuwingen en onveilige sport- of spelsituaties. Het helpt vaststellen wanneer iemand aansprakelijk is voor het gevaar dat ontstaat.
Lees ook: Val in een winkel en zorgplicht
