Een verzekeringsadviseur kan aansprakelijk zijn als hij niet de zorg heeft betracht die van een redelijk bekwaam en redelijk handelend adviseur mag worden verwacht. Voor schadevergoeding moet u daarnaast aantonen welke schade door die fout is ontstaan. Een afwijzing door de verzekeraar bewijst dus nog niet dat uw assurantietussenpersoon de volledige schade moet betalen.
U schakelt een adviseur in om risico’s begrijpelijk te maken en passende verzekeringen te regelen. Als na schade blijkt dat een belangrijke dekking ontbreekt, ligt de vraag voor de hand: had de adviseur hiervoor moeten waarschuwen? Het antwoord begint bij de opdracht, uw informatie en het adviesdossier.
Welke zorgplicht heeft een assurantietussenpersoon?
De zorgplicht van de adviseur ziet op zorgvuldig adviseren en handelen binnen de dienstverlening die is afgesproken. Daarbij tellen zijn deskundigheid, uw wensen, het verzekerde risico en de informatie die hij kende of behoorde te kennen mee. Artikel 7:401 BW vormt hierbij een belangrijk uitgangspunt.
De opdracht kan verder gaan dan alleen het afsluiten van een polis. Ook tijdens de looptijd kunnen bekende wijzigingen aanleiding geven tot actie. De precieze reikwijdte moet per dossier worden beoordeeld. Niet iedere adviseur hoeft uit zichzelf elk mogelijk risico of elke goedkopere verzekering op de markt te blijven onderzoeken.
Een actueel voorbeeld van die grens staat in Kifid-uitspraak 2025-0929: een nazorgplicht werd daar niet gelijkgesteld aan een algemene verplichting om steeds lagere premies bij andere verzekeraars te zoeken.
Veelvoorkomende fouten bij verzekeringsadvies
Een fout kan bestaan uit een niet-uitgevoerde aanvraag, een verkeerd verzekerd bedrag, onvoldoende uitleg over een wezenlijke uitsluiting of het niet doorgeven van een relevante wijziging. Denk ook aan het beëindigen van een oude verzekering voordat de nieuwe dekking vaststaat.
Bij ondernemers kan discussie ontstaan over de verzekerde activiteiten, een te korte uitkeringstermijn voor bedrijfsschade of een onjuiste omzetbasis. Bij particulieren spelen bijvoorbeeld onderverzekering, verhuur van de woning en ontbrekende kostbaarhedendekking.
De fout moet concreet worden gemaakt. ‘Ik dacht dat alles verzekerd was’ is een begrijpelijke verwachting, maar geen afgebakend verwijt. Sterker is: ‘Ik heb per e-mail gemeld dat ik de woning zou verhuren; de adviseur heeft bevestigd dat alles geregeld was, maar heeft geen wijziging aangevraagd.’
Een lage premie ontslaat niet van uitleg
Wilt u een goedkope verzekering, dan moet duidelijk worden welke bescherming u daarvoor opgeeft. Een adviesdossier moet kunnen laten zien dat u een begrijpelijke keuze kon maken over relevante risico’s.
In Kifid-uitspraak 2022-0209 speelde onvoldoende uitleg over onderverzekering. De wens om een goedkope oplossing te vinden, nam de noodzaak van een concrete waarschuwing niet weg. Dat betekent niet dat elke lage verzekerde som een adviesfout is; de gegeven uitleg en gemaakte keuze blijven bepalend.
Hoe bewijst u wat de adviseur had moeten doen?
Vraag de opdrachtbevestiging, dienstverleningsovereenkomst, inventarisatie, adviesrapporten, aanvraagformulieren, mutatieverzoeken en gespreksnotities op. Bewaar ook uw eigen e-mails, berichten en agenda-aantekeningen. Zet de gebeurtenissen in een tijdlijn en koppel ieder verwijt aan een document of een concrete afspraak.
Laat vervolgens vaststellen wat zorgvuldig handelen in die situatie zou zijn geweest. Dat kan het stellen van aanvullende vragen zijn, het waarschuwen voor een beperking of het tijdig aanvragen van een andere dekking. Achteraf weten dat schade is ontstaan, is onvoldoende; het gaat om wat de adviseur destijds kon en moest doen.
Heeft u rechtstreeks zonder advies een verzekering afgesloten, dan is de beoordeling anders. Ga na of daadwerkelijk advies is gegeven of alleen bemiddeling of uitvoering plaatsvond. Marketingteksten, het aanvraagproces en schriftelijke afspraken kunnen helpen die rol vast te stellen.
Causaal verband is vaak het beslissende punt
Stel dat een adviseur u had moeten waarschuwen. Wat zou u dan hebben gedaan? U moet de situatie zonder fout zo concreet mogelijk onderbouwen. Was passende dekking beschikbaar? Zou de verzekeraar het risico accepteren? Kon u de premie betalen en zou u dat ook hebben gedaan? Zou de schade onder die andere dekking vallen?
Een fout kan vaststaan terwijl schadevergoeding toch uitblijft. In Kifid-uitspraak 2024-0504 schoot een tussenpersoon tekort bij de informatie over leegstand, maar werd de gevraagde schadevergoeding niet toegewezen omdat de gevolgen van die tekortkoming onvoldoende waren aangetoond.
Verzamel daarom niet alleen bewijs van de fout, maar ook bijvoorbeeld een destijds beschikbare offerte, acceptatie-informatie en aanwijzingen dat u voor ruimere dekking zou hebben gekozen. Een verklaring achteraf krijgt meer gewicht als zij aansluit bij documenten uit die periode.
Welke schade kunt u vorderen?
Het uitgangspunt is de financiële vergelijking tussen de werkelijke situatie en de situatie zonder fout. Een gemiste verzekeringsuitkering kan daarbij een belangrijke post zijn. Er moet ook worden gekeken naar eigen risico, premie die u anders had betaald, toepasselijke maxima en bedragen die u al ontvangt.
Illustratief voorbeeld: zonder de fout zou een gedekte schade van € 30.000 zijn vergoed, met € 1.000 eigen risico. U heeft al € 10.000 ontvangen. Dan begint de vergelijking bij het resterende verschil, niet opnieuw bij € 30.000. Eventuele bespaarde premie en andere omstandigheden moeten nog worden verwerkt.
Kosten van deskundigen en juridische hulp zijn niet onbeperkt verhaalbaar. Laat per kostenpost beoordelen of een grondslag bestaat en of de kosten redelijk zijn. Ook eigen handelen kan van invloed zijn, bijvoorbeeld als een duidelijke waarschuwing is genegeerd of gevraagde informatie niet is verstrekt.
De adviseur aansprakelijk stellen
Schrijf welke opdracht gold, wat de adviseur heeft gedaan of nagelaten, waarom dat volgens u tekortschiet en welke schade daaruit volgt. Voeg een eerste berekening en de belangrijkste bewijsstukken toe. Vraag om een inhoudelijk standpunt en melding bij de eventuele beroepsaansprakelijkheidsverzekeraar.
Een melding bij die verzekeraar is geen erkenning van aansprakelijkheid. Laat ook de klachtplicht en verjaring controleren. Een discussie met uw eigen verzekeraar bewaart niet automatisch alle rechten tegenover de adviseur. Soms moeten beide trajecten naast elkaar lopen.
Veelgestelde vragen over fouten van verzekeringsadviseurs
Is de adviseur aansprakelijk als ik onderverzekerd ben?
Niet automatisch. Onderzocht moet worden hoe het bedrag is bepaald, welke uitleg u kreeg en welke keuzes u maakte. Daarnaast moet duidelijk zijn welke schade een eventueel adviesgebrek heeft veroorzaakt.
Mag de adviseur zeggen dat ik de polis had moeten lezen?
Uw eigen verantwoordelijkheid kan meewegen. Dat sluit een adviesfout niet bij voorbaat uit. De deskundige rol en de uitleg over wezenlijke beperkingen moeten eveneens worden beoordeeld.
Is een mondelinge toezegging voldoende?
Een mondelinge afspraak kan relevant zijn, maar bewijs kan lastig worden. Zoek ondersteunende berichten, bevestigingen of getuigen en noteer nauwkeurig wanneer en in welke context de toezegging is gedaan.
Kan ik tegelijk de verzekeraar en de adviseur aanspreken?
Dat kan in bepaalde situaties zinvol zijn. De vorderingen hebben wel verschillende grondslagen. U kunt dezelfde schade niet dubbel vergoed krijgen en moet afspraken in het ene traject afstemmen op het andere.
Kan een ondernemer met een adviesklacht naar Kifid?
Dat is niet voor iedere zakelijke verzekering mogelijk. Controleer of de klager, dienstverlener en het product binnen het toepasselijke reglement vallen. Zo niet, dan kan de civiele rechter een route zijn.
Wat als het adviesdossier ontbreekt?
Vraag schriftelijk om de beschikbare stukken en een verklaring voor ontbrekende onderdelen. Het ontbreken van een dossier beslist de zaak niet automatisch, maar kan wel gevolgen hebben voor de onderbouwing van standpunten.
Laat uw adviesdossier beoordelen
Heeft u schade door mogelijk onjuist verzekeringsadvies? Neem contact op met Arslan Advocaten. Houd het advies, de polis en de afwijzingsbrief bij de hand. Lees ook over onderverzekering na schade en de aanpak van verzekeringsgeschillen.
Geschreven onder verantwoordelijkheid van Onur Arslan, advocaat bij Arslan Advocaten.
