Bestuurdersaansprakelijkheid bij faillissement: wanneer loopt u privé risico?

Een bestuurder is niet automatisch persoonlijk aansprakelijk wanneer een bv failliet gaat. Privéaansprakelijkheid vraagt een afzonderlijke wettelijke grondslag en voldoende feiten. Een curatorclaim voor het faillissementstekort verschilt van een eigen schadeclaim van een schuldeiser. Administratie, jaarrekeningpublicatie, betalingen en nieuwe verplichtingen kunnen belangrijke risico’s opleveren, maar moeten steeds binnen de juiste juridische maatstaf worden beoordeeld.

Geschreven door Onur Arslan, advocaat bij Arslan Advocaten. Onur Arslan is sinds 2009 bedrijfsrechtadvocaat en heeft bij internationale advocatenkantoren in Amsterdam en New York ervaring opgedaan als advocaat en faillissementscurator. Inhoudelijk bijgewerkt op 28 september 2026. Algemene informatie is geen juridisch advies over uw eigen situatie.

Deze pagina geeft een overzicht voor bestuurders én schuldeisers. Heeft u al een concrete curatorbrief ontvangen, ga dan ook naar aangesproken door de curator voor de voorbereiding van uw reactie.

Welke aansprakelijkheidsroutes zijn er?

Deze routes kunnen naast elkaar spelen, maar zijn niet onderling uitwisselbaar. Een schuldeiser kan niet simpelweg de bijzondere curatorbevoegdheid uit artikel 2:248 overnemen. Een privéborg is evenmin hetzelfde als aansprakelijkheid wegens onbehoorlijk bestuur.

Curatorclaim: kennelijk onbehoorlijk bestuur

Voor artikel 2:248 BW staat centraal of het bestuur zijn taak kennelijk onbehoorlijk heeft vervuld en aannemelijk is dat dit een belangrijke oorzaak van het faillissement is. De beoordeling ziet op de omstandigheden en informatie in de relevante periode. Een tegenvallende zakelijke beslissing is niet automatisch kennelijk onbehoorlijk bestuur.

De wettelijke regeling richt zich op de periode van drie jaren voorafgaand aan het faillissement. Dat is niet hetzelfde als een algemene verjaringstermijn voor alle denkbare claims. Andere aansprakelijkheidsgronden kunnen een andere reikwijdte hebben.

Bij aansprakelijkheid kan het tekort in het faillissement centraal staan. De omvang daarvan en eventuele correcties vragen afzonderlijke beoordeling. Het bedrag van een curatorclaim is niet automatisch gelijk aan de optelsom van de facturen die één schuldeiser kent.

Administratieplicht en publicatieplicht

Een bestuurder moet zorgen voor een administratie waaruit de rechten en verplichtingen van de rechtspersoon voldoende blijken. Ook moeten jaarrekeningen volgens de toepasselijke regels worden opgemaakt, vastgesteld en gepubliceerd. De precieze verplichtingen en termijnen hangen af van de situatie.

Bij schending van de in artikel 2:248 lid 2 bedoelde verplichtingen kan onbehoorlijke taakvervulling vaststaan en wordt vermoed dat deze een belangrijke oorzaak van het faillissement is. Een onbelangrijk verzuim wordt buiten beschouwing gelaten. Niet iedere fout mag dus zonder nadere analyse gelijk worden gesteld aan volledige aansprakelijkheid.

Een accountant inschakelen verplaatst de bestuursverantwoordelijkheid niet volledig naar de accountant. Leg afspraken, aanlevering van informatie en controles vast. Wanneer uw accountant waarschuwt dat stukken ontbreken, is ook uw opvolging van die waarschuwing relevant.

Welke verweren zijn mogelijk?

De juiste verdediging hangt af van de grondslag. Bij een curatorclaim kunnen onder meer de gestelde normschending, de betekenis van een verzuim, het oorzakelijk verband en de omvang van het tekort worden betwist.

Bij het causale vermoeden kunnen andere oorzaken van het faillissement worden aangevoerd. Dat verweer is niet beperkt tot uitsluitend externe omstandigheden. Ook andere feiten of gedragingen die geen onbehoorlijke taakvervulling opleveren kunnen relevant zijn. Het gaat om een feitelijk onderbouwde verklaring, niet om alleen het noemen van “de markt”.

Daarnaast kent artikel 2:248 mogelijkheden van individuele disculpatie en rechterlijke matiging. De voorwaarden moeten concreet worden uitgewerkt. Een bestuurder is dus niet beperkt tot één enkel verweer en kan evenmin op een standaardvrijwaring rekenen.

Recente uitspraak: geen persoonlijk ernstig verwijt

Ook buiten faillissement geldt: niet elke bestuurlijke keuze die achteraf schade oplevert, maakt een bestuurder aansprakelijk. De vennootschappen achter een golfbaan spraken hun voormalige bestuurder op grond van artikel 2:9 BW aan, omdat onder zijn bestuur staalslakken in een geluidswal waren verwerkt die later tot milieuschade, stillegging en herstelkosten leidden. De rechtbank Rotterdam wees de vorderingen op 16 september 2026 af. Het gebruik van staalslakken was destijds onder voorwaarden toegestaan, en de bestuurder had management, aandeelhouders en raad van commissarissen bij de keuze betrokken, advies ingewonnen en de overeenkomst juridisch laten beoordelen. Zonder wijsheid achteraf was geen persoonlijk ernstig verwijt vast te stellen. Daarnaast stonden de vorderingen af op de finale kwijting die partijen bij zijn vertrek zonder voorbehoud waren overeengekomen. Bron: ECLI:NL:RBROT:2026:12183, gepubliceerd 22 september 2026. Lees ook onze uitgebreide bespreking van de uitspraak over de oud-bestuurder en de staalslakken.

Wanneer kan een individuele schuldeiser de bestuurder aanspreken?

Een eigen vordering van een schuldeiser vraagt een aparte beoordeling. Een belangrijk uitgangspunt is dat de bestuurder persoonlijk een ernstig verwijt moet kunnen worden gemaakt. Dat volgt niet automatisch uit het feit dat de vennootschap tekortschiet.

Een bekende situatie is het aangaan van verplichtingen terwijl de bestuurder wist of redelijkerwijs moest begrijpen dat de vennootschap niet zou nakomen en geen verhaal zou bieden. Ook het bewerkstelligen of toelaten van frustratie van betaling en verhaal kan onder omstandigheden aansprakelijkheid opleveren.

Voor de schuldeiser zijn de juiste tijdlijn, concrete kennis van de bestuurder en het verband met de schade cruciaal. Een faillissement een maand na de bestelling is een aanwijzing om te onderzoeken, maar bewijst niet zonder meer de vereiste wetenschap op de besteldatum.

Selectieve betaling: mag u de ene schuldeiser wel betalen?

Bij financiële problemen kunnen niet altijd alle schuldeisers tegelijk worden betaald. Selectieve betaling is daarom niet zonder meer onrechtmatig. De beoordelingsruimte kan veranderen wanneer beëindiging of faillissement onafwendbaar wordt en andere schuldeisers benadeeld raken.

Betalingen aan bestuurders, aandeelhouders of gelieerde ondernemingen verdienen extra aandacht. Leg de grondslag, opeisbaarheid, zakelijke reden en gevolgen voor anderen vast. Een betaling die uitsluitend een persoonlijk belang dient, kan anders worden beoordeeld dan een noodzakelijke uitgave die aantoonbaar waarde voor schuldeisers behoudt.

Laat ook onderzoeken of een transactie via pauliana kan worden aangetast. Dat is een ander juridisch instrument dan persoonlijke aansprakelijkheid. Er bestaat geen algemene regel dat iedere betaling kort vóór faillissement verboden of automatisch vernietigbaar is.

Nieuwe opdrachten en aanbetalingen aannemen

Blijf in een crisissituatie toetsen of nieuwe verplichtingen kunnen worden nagekomen. Een ondernemer mag risico’s nemen, maar mag afnemers of leveranciers niet zonder verantwoorde basis laten vertrouwen op prestaties die onhaalbaar zijn.

Bewaar de begroting, beschikbare voorraad, financiering en concrete herstelmaatregelen waarop u een beslissing baseert. Laat klanten niet vooruitbetalen met alleen het doel oude gaten te vullen wanneer uitvoering van hun opdracht niet realistisch is. Of persoonlijke aansprakelijkheid ontstaat, blijft afhankelijk van de omstandigheden en de toepasselijke norm.

Melding van betalingsonmacht

Bij bepaalde belastingen en premies kan een rechtspersoon die onder de wettelijke regeling valt betalingsonmacht moeten melden. Tijdigheid en volledigheid zijn belangrijk voor de bewijspositie bij mogelijke bestuurdersaansprakelijkheid. Voor de gewone aangiftesituatie geldt doorgaans een termijn van twee weken na de uiterste betaaldatum.

Een aanvraag van uitstel, een telefoongesprek of een akkoordvoorstel is niet vanzelf een geldige melding. Voor pensioenpremies moet de positie tegenover het betreffende fonds afzonderlijk worden gecontroleerd. Blijf aangifte doen en bewaar bewijs van de melding.

Een tijdige melding beschermt niet tegen ieder verwijt van onbehoorlijk bestuur. Zij is onderdeel van een bredere zorgvuldige aanpak, samen met betrouwbare administratie, besluitvorming en financieel toezicht.

Privéborgstelling en partner-toestemming

Als u persoonlijk borg staat of hoofdelijk heeft meegetekend, kan de financier u op basis van die overeenkomst aanspreken. Daarvoor hoeft niet eerst onbehoorlijk bestuur te worden bewezen. Omvang, voorwaarden, opeisbaarheid en eventuele beschermingsregels bepalen uw positie.

Bij particuliere borgtocht en toestemming van een echtgenoot of geregistreerd partner kunnen bijzondere regels spelen. De wettelijke uitzonderingen zijn feitelijk van aard. Alleen de titel directeur-grootaandeelhouder maakt niet iedere toestemming overbodig.

Een faillissement of WHOA-akkoord van de bv beëindigt de borgstelling niet automatisch. Lees hierover ook faillissement voorkomen en WHOA.

Praktische maatregelen voor bestuurders

• Zorg voor actuele cijfers en een controleerbare liquiditeitsplanning.
• Leg wezenlijke besluiten en hun zakelijke onderbouwing vast.
• Controleer deponerings- en meldingsplichten met uw adviseurs.
• Beoordeel betalingen aan verbonden partijen afzonderlijk.
• Bewaak of nieuwe verplichtingen nog verantwoord zijn.
• Bewaar administratie en digitale toegang, ook bij beëindiging.
• Meld mogelijke claims tijdig onder een relevante verzekering.
• Vraag bij uiteenlopende belangen onafhankelijke bijstand.

Deze maatregelen zijn geen garantie tegen aansprakelijkheid. Ze helpen wel om beslissingen zorgvuldig te nemen en achteraf aan de hand van echte stukken te beoordelen.

Veelgestelde vragen

Kan mijn privéwoning worden geraakt door een faillissement van de bv?

Niet alleen doordat de bv failliet is. Een persoonlijke borg, aansprakelijkheidsclaim, zekerheid of andere privéverbintenis kan uw vermogen wel raken. Laat de concrete grondslag onderzoeken.

Is iedere te late jaarrekening voldoende voor aansprakelijkheid?

Nee. De toepasselijke publicatieplicht, de aard van het verzuim en de wettelijke bewijsregels moeten worden beoordeeld. Een onbelangrijk verzuim wordt buiten beschouwing gelaten.

Kan ik mij beroepen op het faillissement van een grote klant?

Dat kan relevant zijn als andere oorzaak, maar vraagt een concrete financiële en feitelijke onderbouwing. Ook uw eigen reactie op dat probleem kan worden onderzocht.

Is een interne taakverdeling voldoende om aansprakelijkheid uit te sluiten?

Niet automatisch. Taakverdeling, informatiepositie en maatregelen kunnen wel relevant zijn voor de individuele beoordeling en een mogelijk beroep op disculpatie.

Is een privéborg hetzelfde als bestuurdersaansprakelijkheid?

Nee. Een borgstelling is een persoonlijke contractuele verplichting. De financier hoeft daarvoor niet automatisch te bewijzen dat u onbehoorlijk heeft bestuurd.

Kan een schuldeiser zelf het hele boedeltekort opeisen?

Niet op basis van de bijzondere curatorbevoegdheid van artikel 2:248. Een eigen vordering vraagt een eigen grondslag, schade en causaal verband.

Laat de juiste grondslag beoordelen

Of u nu bestuurder bent of een bestuurder wilt aanspreken: een bruikbare analyse begint met de feiten en de juiste juridische route. Neem contact op met de relevante correspondentie, administratie en tijdlijn.

Verder lezen

• Overzicht faillissement, liquidatie en herstructurering
• Aangesproken door de curator: verweer tegen bestuurdersaansprakelijkheid
• Bv opheffen met schulden: turboliquidatie, vereffening of faillissement?
• Debiteur verdwenen door turboliquidatie: wat kunt u als schuldeiser doen?
• Faillissement voorkomen: schuldeisersakkoord, herstructurering en WHOA
• Bedrijfsrecht advocaat voor zzp en mkb
• Faillissement van een contractpartij: doorgaan, stoppen of schade claimen?
• Internationale handelsgeschillen: juridische oplossingen voor ondernemers
• Ondernemingsrecht: bestuurdersaansprakelijkheid, aandeelhoudersgeschillen en faillissement
• Ruzie met uw compagnon of zakenpartner: wat kunt u doen?
• Zakelijke incasso stap voor stap
• Ondernemingsrecht advocaat
• Aansprakelijkheid beperken in een zakelijk contract: waar let u op?
• Uittreden uit een maatschap: afrekening, cliënten en aansprakelijkheid

Bronnen en actualiteit

Broncontrole: 28 september 2026. Deze uitleg betreft Nederlands recht.

• Burgerlijk Wetboek Boek 2 — onder meer artikelen 9, 19, 19b, 23a–24, 246 en 248
• Burgerlijk Wetboek Boek 6 — onrechtmatige daad, contracten en schade
• Hoge Raad 9 juli 2021 — andere oorzaken en het vermoeden van artikel 2:248 BW
• Rechtbank Zeeland-West-Brabant 2022 — toepassing bewijsvermoeden en andere oorzaken van faillissement
• Belastingdienst — Melding van betalingsonmacht bij belastingen en premies

---

Gerelateerde juridische diensten

• Meer informatie over Letselschade
• Meer informatie over Strafrecht & Fraude
• Meer informatie over Verzekeringsrecht